ধৰ্ম আৰু দৰ্শন
দেৱ-দেৱী, মন্দিৰ, সত্ৰ, পুৰাণ আৰু দাৰ্শনিক চিন্তা · ১,৯৫৭ প্ৰবন্ধ
সকলো প্ৰবন্ধ
-
কুকুই
ক’ক’ (ইংৰাজী: Coco), ক’কা (Coca), কুক’ (Cuco), কুকা (Cuca), কুকু (Cucu), কুকুই (Cucuy, Cucuí) বা অল কুকুই (El-Cucuí) হৈছে স্পেইন আৰু পৰ্তুগালৰ কিংবদন্তিত বৰ্ণিত এবিধ কিংবদন্তিমূলক জীৱ। ই হৈছে ব'গীমেনৰ সমতুল্য এবিধ পৌৰাণিক ভূতৰ দৰে দানৱ।
-
কুট্টিচাথান থেয়্যাম
কুট্টিচাথান থেয়্যাম (Kuttichathan Theyyam ) যাক সস্তপ্পন থেয়্যাম বুলিও জনা যায় ভাৰতৰ কেৰেলা ৰাজ্যৰ উত্তৰ অংশত কৰা থেয়্যাম। যিহেতু কুট্টিচাথান থেয়্যামৰ দেৱতা কান্নুৰ জিলাৰ পায়নুৰৰ কলাকট্টু ইল্লামৰ পৰা ব্ৰাহ্মণ পৰিয়ালৰ সৈতে জড়িত, এই থেয়্যামক কলাকট্টু কুট্টিচাথান বুলিও কোৱা হয়।
-
কুণ্ডলিনী
কুণ্ডলিনী (সংস্কৃত: कुण्डलिनी, ৰোমানীকৃত: kuṇḍalinī; আক্ষৰিক অৰ্থ: 'কুণ্ডলীবদ্ধ সৰ্প') হিন্দু ধৰ্মত বৰ্ণনা কৰা অনুসৰি মেৰুদণ্ডৰ গুৰিৰ অংশ মূলাধাৰত অৱস্থিত শক্তিৰ নাৰী স্বৰূপ (বা শক্তি) বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।
-
কুনাপিপি
কুনাপিপি বা গুণাবিবি বুলিও কোৱা হয়,(অৰ্থ 'গৰ্ভ') এগৰাকী সৃষ্টিকৰ্তা দেৱী আৰু অষ্ট্ৰেলিয়াৰ দক্ষিণ অঞ্চলৰ আদিবাসী পৌৰাণিক কাহিনীৰ লোককথাত বহু বীৰক পৃষ্ঠপোষকতা কৰা দেৱী হিচাপে মান্যতা দিয়া হৈছে।
-
কুবাই
কুবাই (তুৰ্কী: Kübey) তুৰ্কী পৌৰাণিক কাহিনীত জন্ম আৰু সন্তানৰ দেৱী। সন্তান জন্ম দিয়া নাৰীক ৰক্ষা কৰে আৰু সন্তানক আত্মা দিয়ে। পৃথিৱীত বিশুদ্ধ আৰু পৰিষ্কাৰ বস্তুবোৰ তাই ৰক্ষা কৰে আৰু পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাৰ দেৱী হিচাপেও দেখা যায়।
-
কুমিনা
কুমিনা আফ্ৰিকান-জামাইকান ধৰ্ম, নৃত্য আৰু সংগীতৰ এটা ৰূপ। কুমিনাৰ এনে প্ৰথা আছে য’ত ধৰ্মনিৰপেক্ষ অনুষ্ঠান, নৃত্য আৰু সংগীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে, যিবোৰ কংগোৰ দাসত্ত্বত আৱদ্ধ লোক আৰু ইনডেনচাৰ শ্ৰমিকসকলে, পশ্চিম মধ্য আফ্ৰিকাৰ কংগো অঞ্চলৰ পৰা, মুক্তিৰ পিছৰ যুগত দ্বীপটোলৈ অনা বিশ্বাস আৰু পৰম্পৰাৰ পৰা…
-
কেলিপ্সো
গ্ৰীক পৌৰাণিক আখ্যান অনুযায়ী কেলিপ্সো ("তেওঁ যি গুপ্ত কৰি ৰাখে") এগৰাকী অপেশ্বৰী আছিল যি অগিজিয়া দ্বীপত বাস কৰিছিল। এই দ্বীপত হোমাৰৰ অডিচি অনুসৰি তেওঁ অডিচিয়াছক সাত বছৰ ধৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।
-
কেশ (শিখ ধৰ্ম)
শিখ ধৰ্মত কেশ (গুৰমুখী: ਕੇਸ) হৈছে ঈশ্বৰৰ সৃষ্টিৰ সিদ্ধতাৰ প্ৰতি সন্মানৰ বাবে নিজৰ চুলি স্বাভাৱিকভাৱে গজিবলৈ দিয়াৰ এক প্ৰথা। ১৬৯৯ চনত গুৰু গোবিন্দ সিঙে শিখ ধৰ্ম স্বীকাৰ কৰাৰ মাধ্যম হিচাপে নিৰ্দেশ দিয়া বাহ্যিক প্ৰতীক The Five Kakaars ৰ ভিতৰত এই প্ৰথা অন্যতম।
-
কেশৰী
কেশৰী এক পুৰুষ বানৰ আৰু হিন্দু ধৰ্মৰ এক চৰিত্ৰ। তেওঁ হনুমানৰ পিতৃ আৰু অঞ্জনাৰ স্বামী।
-
কৈলাশ মানস সৰোবৰ যাত্ৰা
কৈলাস মানস সৰোবৰ যাত্ৰা চীনৰ তিব্বতত অৱস্থিত এখন পৱিত্ৰ তীৰ্থক্ষেত্ৰ আৰু পৰ্বতমালাৰ এক তীৰ্থযাত্ৰা। হিন্দু, বৌদ্ধ, জৈন আৰু বন ধৰ্মৰ অনুগামীসকলৰ বাবে ই এক গভীৰ ধৰ্মীয় আৰু আধ্যাত্মিক তাৎপৰ্যৰ যাত্ৰা।
-
কোমাইনু
কোমাইনু (জাপানী: 狛犬; ইংৰাজী: Komainu; ইংৰাজীত প্ৰায়ে ‘সিংহ-কুকুৰ’ বুলিও কোৱা হয়) হৈছে দেখিবলৈ সিংহৰ দৰে এবিধ জাপানী কিংবদন্তিমূলক জীৱ। সাধাৰণতে পৰম্পৰাগতভাৱে মন্দিৰৰ প্ৰৱেশদ্বাৰ পহৰা দিবলৈ, বা জাপানী “শ্বিণ্টো শ্ৰাইন”ৰ (Shinto shrines) ‘হণ্ডেন’ৰ (এক প্ৰকাৰৰ গৃহ) সন্মুখত বা ভিতৰত এই জীৱৰ যুৰীয়া…
-
কোৰিয়ান ড্ৰেগন
কোৰিয়ান ড্ৰেগন হৈছে কোৰিয়াৰ লোকগাথা আৰু লোকসংস্কৃতিৰ এক কিংবদন্তিমূলক জীৱ। এই ড্ৰেগনৰ আকৃতিয়ে চীনা ড্ৰেগনৰ লগতে পূব এছিয়াৰ বিভিন্ন ড্ৰেগনসমূহৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্কক প্ৰতিফলিত কৰে। ড্ৰেগনক বহুদিনৰ পৰাই দুৰ্যোগ আৰু দুষ্ট আত্মাক দূৰ কৰা শুভ জীৱ হিচাপে সন্মান প্ৰদৰ্শন কৰি অহা হৈছে।
-
কোৰৌ নংমাই হান্পী
কোৰৌ নংমাই হান্পী (Korou Nongmai Hanpi), যাক কোৰৌ নংমাই হান্বী বুলিও জনা যায়, হৈছে মেইতেই পৌৰাণিক কাহিনী, লোককথা আৰু ধৰ্মৰ এগৰাকী মাতৃসুলভ দেৱী। খ্ৰীষ্টীয় প্ৰথম শতিকাৰ ধ্ৰুপদী মেইতেই সাহিত্যিক কৰ্ম নুমিত কাপ্পা ("সূৰ্যক গুলীয়াই নমাই অনা")ত তেওঁৰ বিশেষ উল্লেখ পোৱা যায়।
-
কোৰ্ৰাৱাই
কোৰ্ৰাৱাই (ইংৰাজী: Korravai) স্থানান্তৰত কোট্ৰাৱাই (Kotravai) বুলিও কোৱা হয়, তামিল পৰম্পৰাত যুদ্ধ আৰু বিজয়ৰ দেৱী৷ ইয়াৰ উপৰি তেওঁ মাতৃ দেৱী আৰু উৰ্বৰতা, কৃষি, চিকাৰীৰ দেৱী।
-
ক্ৰহাং
ক্ৰহাং থাই লোককথাৰ পৰা এটা পুৰুষ আত্মা। ই নিজকে এজন চাৰ্টবিহীন মানুহ হিচাপে প্ৰকাশ কৰে, পৰম্পৰাগত কঁকালৰ কাপোৰ পিন্ধা, যি ৰাতি উৰি যায়। থাইলেণ্ডৰ গ্ৰাম্য অঞ্চলত ৰাতি উৰিবলৈ ক্ৰহাঙে দুটা ডাঙৰ ক্ৰাডং, ঘূৰণীয়া ধানৰ কুটিল ঝুৰি ব্যৱহাৰ কৰে।
-
ক্ৰিমিয়ান জ্যোতিৰ্বৈজ্ঞানিক মানমন্দিৰ
ক্ৰিমিয়ান জ্যোতিৰ্বৈজ্ঞানিক মানমন্দিৰ (ইংৰাজী: Crimean Astrophysical Observatory; CrAO, মানমন্দিৰ ক’ড: ০৯৫) ক্ৰিমিয়া উপদ্বীপৰ কেন্দ্ৰীয় ক্ৰিমিয়া চহৰ বাখচিচাৰায়ৰ ওচৰৰ নৌচনী গৱেষণা চৌহদত অৱস্থিত। এই মানমন্দিৰটোক প্ৰায়ে ইয়াৰ স্থান আৰু চৌহদৰ নাম অনুসৰি চমুকৈ ক্ৰিমিয়া-নৌচনী বুলিও কোৱা হয়।
-
কৰণী মাতা
কৰণী মাতা ( Karni Mata; करणी माता; অথবা ভাগৱতী কৰণীজী মহাৰাজ) এগৰাকী হিন্দু শক্তি আৰু বিজয়ৰ দেৱী; যাক ভাগৱতী, মেহাই, জগদম্বা, আৰু কিনিয়ানী আদি বিভিন্ন নামেৰে জনা যায়। এগৰাকী যোদ্ধা ঋষি হিচাপে বৰ্ণনা কৰা দেৱীগৰাকী পশ্চিম ৰাজস্থানত ১৪ আৰু ১৬ শতিকাৰ ভিতৰত বাস কৰিছিল।
-
কৰুমৰিয়াম্মা
কৰুমৰিয়াম্মা (তামিল: கருமாரியம்மன், ৰোমানীকৃত: Karumāriamman), কৰুমৰি নামেৰেও পৰিচিত, বৰআই, স্বাস্থ্য আৰু নিৰাময় সৈতে জড়িত হিন্দু দেৱী। তেওঁক হিন্দু দেৱী পাৰ্বতীৰ এটা অৱতাৰ আৰু মৰিআম্মা আৰু ৰেণুকা দেৱীৰ আন এটা অৱতাৰ বুলি গণ্য কৰা হয়।
-
খীৰ ভৱানী মন্দিৰ
খীৰ ভৱানী মন্দিৰ ( খীৰ ভৱানী বা ৰাগনিয়া দেৱী মন্দিৰ হৈছে ভাৰতৰ জম্মু-কাশ্মীৰৰ শ্ৰীনগৰৰ উত্তৰ-পূবত ২৫ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত গান্দেৰবালৰ টুলমুলা গাঁৱত অৱস্থিত এটা হিন্দু মন্দিৰ। এই মন্দিৰটো এটা পৱিত্ৰ ঝৰ্ণাত নিৰ্মাণ কৰা হিন্দু দেৱী খীৰ ভৱানীৰ নামত উৎসৰ্গিত।
-
খোদিয়াৰ
খোদিয়াৰ (ইংৰাজী: Khodiyar) ভাৰতৰ গুজৰাট আৰু ৰাজস্থান ৰাজ্যত পূজা কৰা এগৰাকী হিন্দু লোকদেৱী৷
-
খ্যাহ
খ্যাঃ (নেপাল ভাষা: 𑐏𑑂𑐫𑐵𑑅) নেৱাৰী লোককথাৰত বৰ্ণনা কৰা এবিধ পৌৰাণিক মানৱৰূপী প্ৰাণী। এই জীৱবোৰ শকত, নোমাল আৰু চাপৰ বান্দৰৰ দৰে জীৱ হিচাপে চিত্ৰিত কৰা হৈছে। ইহঁতক খ্যাক (ख्याक) বুলিও কোৱা হয়৷ নেৱাৰ সমাজত জনপ্ৰিয় শিশু কাহিনীত খ্যাহৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰা হয়।
-
গল্ড-ডিগিং এণ্ট
গল্ড-ডিগিং এণ্ট (ইংৰাজী: gold-digging ant) অৰ্থাৎ “সোণ খন্দা পৰুৱা” ধ্ৰুপদী আৰু মধ্যযুগীয় পশু-পক্ষী সম্পৰ্কীয় লেখাত বৰ্ণনা কৰা এবিধ কিংবদন্তিমূলক পতংগ। কুকুৰ বা শিয়ালৰ আকাৰৰ এই পৰুৱাবোৰে বালিচহীয়া ঠাইত সোণৰ খনন কৰিছিল।
-
গাংমৌ থান
গাংমৌ থান হৈছে মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰা এখন থান। মহাপুৰুষ শংকৰদেৱৰ তীৰ্থভ্ৰমণ সময়ত অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত থাকি বৈষ্ণৱ ধৰ্ম প্ৰচাৰ কৰিছিল। সেই স্থানবোৰত কালক্ৰমত কিছুমান সত্ৰ, মঠ-মন্দিৰ ইত্যাদিৰ গঢ় লৈ উঠিছিল। এনে এখন থান হ’ল গাংমৌ থান।
-
গুইল্গি
গুইল্গি (; gwyllt “বনৰীয়া” বা gwyll “সন্ধ্যা/অন্ধকাৰ” + ci “কুকুৰ” শব্দদ্বয়ৰ সংযোজনে গঠিত এক যৌগিক শব্দ) হৈছে ৱেলছৰ এক পৌৰাণিক কুকুৰ। ইয়াক সাধাৰণতে ভূতসদৃশ এক ভয়ংকৰ ৰূপত বৰ্ণনা কৰা হয়, যাৰ আকৃতি ইংলিছ মাষ্টিফ বা ক’লা নেউলৰ দৰে, শ্বাস অশুভ আৰু চকু দুটা জ্বলন্ত ৰঙা।
-
গুন আনা
গুন আনা সাধাৰণ তুৰ্কী সৌৰ দেৱতা, যাক কাজাখ আৰু কিৰ্গিজ পৌৰাণিক কাহিনীত দেৱী হিচাপে গণ্য কৰা হয়। গুন আনা বা কুন আনা মানে তুৰ্কী ভাষাত "সূৰ্য্য মাতৃ"।
-
গুৰু ৰামৰায় দৰবাৰ চাহিব
গুৰু ৰাম ৰায় দৰবাৰ চাহিব ভাৰতৰ ডেৰাডুনত থকা শিখসকলৰ পূজাস্থলী, যিটো দহটা শিখ গুৰুৰ ভিতৰত সপ্তম গুৰু হৰ ৰাইৰ জ্যেষ্ঠ পুত্ৰ বাবা ৰাম ৰায়ৰ নামত উৎসৰ্গিত।
-
গুৰুমাপা
গুৰুমাপা (নেপাল ভাষা: 𑐐𑐸𑐬𑐸𑐩𑐵𑐥𑐵; দেৱনাগৰী: गुरुमापा) নেপাল মণ্ডলৰ লোককথাৰ এক পৌৰাণিক কিংবদন্তিমূলক জীৱ। কিংবদন্তি অনুসৰি তেওঁ অবাধ্য শিশুক লৈ যায় বুলি কোৱা হয়, আৰু সেয়েহে তেওঁক কাঠমাণ্ডুৰ এখন পথাৰলৈ নিৰ্বাসিত কৰা হয়। গুৰুমাপাৰ কাহিনী নেৱাৰ সমাজৰ অন্যতম পৰিচিত লোককথা।
-
গোল্ডেন পেগোডা,নামচাই
গোল্ডেন পেগোডা,নামচাইটাই-খামতি ভাষাত নামচাইৰ সোণালী পেগোডা বা গ'ল্ডেন পেগোডাক কংমু খাম বুলিও জনা যায়। এই বৌদ্ধ মঠটো বাৰ্মিজ শৈলীৰ বৌদ্ধ মন্দিৰ আৰু ২০১০ চনত মুকলি কৰা হৈছিল। ই ভাৰতৰ অৰুণাচল প্ৰদেশৰ নামচাই জিলাৰ ২০হেক্টৰ (৪৯ একৰ) ভূমিত বিস্তৃত হৈ আছে।
-
গৰখীয়া গোসাঁইৰ থান, সৰভোগ
মহাপ্ৰভু শ্ৰীশ্ৰী গৰখীয়া গোসাঁইৰ থান বৰনগৰৰ ঐতিহ্য বহনকাৰী এটা পবিত্ৰ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। কোচ ৰজা নৰনাৰায়ণৰ দিনৰেপৰা বৰনগৰৰ ঐতিহ্যমণ্ডিত ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত মহাপ্ৰভু শ্ৰীশ্ৰী গৰখীয়া গোসাঁইৰ থান অন্যতম।
-
গৰখীয়া দৌল, নাজিৰা
শিৱসাগৰ জিলাৰ নাজিৰাত অৱস্থিত গৰখীয়া দৌল আহোম স্বৰ্গদেউ প্ৰতাপ সিংহৰ ৰাজত্বকালত নিৰ্মিত এটা মন্দিৰ-বিশেষ৷ আনহাতে, দৌলটো গড়গাঁও নগৰৰ পশ্চিম দিশত দিখৌ নৈৰ বিপৰীতে [দক্ষিণ পাৰে] আছে৷ এই দৌলটোক মহেশ্বৰ দৌল বা মহেশ্বৰৰ ঘৰ আৰু মাই দৌল বুলিও কোৱা হয়৷ স্বৰ্গদেউ প্ৰতাপ সিংহই ৰজা হোৱাৰ পাছত পূৰ্বতে পূজা…