সমাজ আৰু জীৱনধাৰা
জনগোষ্ঠী, শিক্ষা, খাদ্য, সাজপাৰ আৰু সামাজিক জীৱন · ২,০১৬ প্ৰবন্ধ
সকলো প্ৰবন্ধ
-
অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি
অনুসূচীত জাতি (Scheduled Caste, চমুকৈ SC) আৰু অনুসূচীত জনজাতি (Scheduled Tribe, চমুকৈ ST) হৈছে ঐতিহাসিকভাৱে সুবিধা-বঞ্চিত ভাৰতৰ কিছু জনগোষ্ঠীক দিয়া অনুষ্ঠানিক অভিধা। এই দুই অভিধা ভাৰতৰ সংবিধানে স্বীকৃতি দিয়ে আৰু নৃগোষ্ঠীসমূহক এটি বা আনটো বিভাগত অভিহিত কৰা হয়।
-
দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়
দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয় (Delhi University) চমুকৈ ডিইউ ভাৰতৰ দিল্লীত অৱস্থিত এখন কলেজীয়া গৱেষণা কেন্দ্ৰীয় বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯২২ চনত কেন্দ্ৰীয় বিধানসভাৰ এক আইনৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ভাৰতৰ উপৰাষ্ট্ৰপতি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ আচাৰ্য হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে।
-
নাৰীবাদ
নাৰীবাদ (feminism) বিংশ শতাব্দীত উদ্ভূত এটি দৰ্শন যি সভ্যতাৰ মানুহ হিচাপে পুৰুষৰ তুলনাত সকলো ক্ষেত্ৰতে নাৰীৰ সমতা আৰু স্বাধীনতাত বিশ্বাস কৰে। নাৰীবাদ সমাজত নাৰীৰ সমতা অৰ্জন, বিশেষকৈ পুৰুষৰ সমান অধিকাৰ আদায়ৰ যৌক্তিকতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।
-
বিবাহ
বিবাহ (Marriage) এক সামাজিক বান্ধোন। সামাজিকভাৱে বিবাহৰ যোগেদিহে এজন পুৰুষ আৰু এগৰাকী নাৰীৰ মাজত সম্পৰ্ক স্থাপন হয়।
-
শিক্ষা
ব্যক্তিৰ মন, চৰিত্ৰ বা শাৰীৰিক ক্ষমতালৈ গঠনমূলক অৱদান আগবঢ়োৱা যিকোনো ধৰণৰ কাৰ্য্য বা অভিজ্ঞতাকে বিস্তৃত অৰ্থত শিক্ষা বোলা হয়। এই সংজ্ঞাৰ আধাৰত শিক্ষাৰ মূল বৈশিষ্ট্যসমূহ হৈছে: * জ্ঞান, পাৰদৰ্শিতা আৰু তথ্য আহৰণৰ প্ৰয়োজনীয়তা, শিক্ষা প্ৰদানৰ বাবে উৎসুক ব্যক্তিৰ সহায় ভ্ৰান্ত চিন্তাধাৰা পৰিহাৰ কৰাৰ…
-
সমকামিতা
সমকামিতা (Homosexuality) মানে হ'ল এক প্ৰকাৰৰ চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট্য যত কোনো এজন ব্যক্তি বা কোনো জীৱই নিজৰ সৈতে একে লিংগৰ কোনোবাৰ প্ৰতি শাৰীৰিক, প্ৰেম তথা আবেগিক ভাবে আকৰ্ষিত হয়। ই একপ্ৰকাৰৰ যৌন অভিমুখিতা আৰু প্ৰেম অভিমুখিতা (Romantic orientation) লগতে এটা আকৰ্ষণ ভিক্তিক পৰিচয় হয়।
-
নাৰীৰ অধিকাৰ
নাৰীৰ অধিকাৰ (Women's rights) হৈছে বিশ্বজুৰি মহিলা আৰু ছোৱালীৰ বাবে দাবী কৰা অধিকাৰ আৰু প্ৰাপ্য। এই দাবী আৰু অধিকাৰে ১৯ শতিকাত নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন আৰু ২০ আৰু একবিংশ শতিকাৰ সময়ছোৱাত নাৰীবাদী আন্দোলনৰ ভিত্তি গঠন কৰিছিল।
-
মহিলাৰ বিৰুদ্ধে হিংসা
মহিলাৰ বিৰুদ্ধে হিংসা (Violence against women), যাক লিংগ-আধাৰিত হিংসা আৰু যৌন আধাৰিত হিংসা বুলিও কোৱা হয়। ই হৈছে মুখ্যতঃ একমাত্ৰ মহিলা বা ছোৱালীৰ বিৰুদ্ধে সংঘটিত হিংসাত্মক কাৰ্য। এনে ধৰণৰ হিংসাক প্ৰায়ে ঘৃণামূলক অপৰাধৰ এক প্ৰকাৰ বুলি গণ্য কৰা হয়।
-
লেছবিয়ান
লেছবিয়ান (Lesbian) মানে হৈছে সমকামী মহিলা যি অন্য মহিলাৰ প্ৰতি প্ৰেম, শাৰীৰিক আৰু আবেগিকভাৱে আকৰ্ষিত হয়। চিকিৎসা বিজ্ঞান আৰু বৈজ্ঞানিক গৱেষণাই প্ৰকাশ কৰিছে যে একে লিংগৰ আকৰ্ষণ, অনুভৱ আৰু ব্যৱহাৰ সম্পূৰ্ণ স্বাভাৱিক আৰু ই মানৱ অভিমুখীতাৰ এটা সাধাৰণ প্ৰকাৰ।
-
অক্সফ'ৰ্ড বিশ্ববিদ্যালয়
অক্সফ'ৰ্ড বিশ্ববিদ্যালয় (University of Oxford) ইংলেণ্ডৰ অক্সফ'ৰ্ড চহৰত অৱস্থিত এখন গৱেষণাকেন্দ্ৰিক কলেজিয়েট বিশ্ববিদ্যালয়। বিশ্ববিদ্যালয়খনত ১০৯৬ চনৰ পৰাই শিক্ষাদানৰ তথ্য পোৱা যায়।
-
ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন
ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন বা ইউৰোপিয় সংঘ মূলতঃ ইউৰোপ মহাদেশত অৱস্থিত ২৮খন দেশৰ এক ৰাজনৈতিক তথা অৰ্থনৈতিক সংঘ। ইয়াৰ মাটিকালি ৪,৩২৪,৭৮২ বৰ্গ কি:মি: আৰু জনসংখ্যা প্ৰায় ৫০.৮ কোটি।
-
এলজিবিটি
এলজিবিটি (LGBT) হ'ল এলজিবিটি সমাজৰ পৰা অহা এটা সংক্ষিপ্ত শব্দ (acronym) যি সংখ্যালঘু ৰোমাণ্টিক অভিমুখিতা, যৌন অভিমুখিতা (লেছবিয়ান, গে',বাইচেক্সুৱেল) আৰু পৃথক লিংগ পৰিচয় (ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ)ক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। শব্দটো ইংৰাজী ভাষাৰ পৰা বিংশ শতিকাত অহা।
-
বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগ
বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগ ভাৰতৰ কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে স্থাপন কৰা এটি বিধিবদ্ধ সংস্থা। ১৯৫৬ চনত বিশ্ববিদ্যালয় অনুদান আয়োগ গঠন কৰা হয়। ভাৰতৰ বিশ্ববিদ্যালয সমূহৰ মাজত সংহতি স্থাপন, মান নিৰ্ণয় আৰু পৰিচৰ্যা ইয়াৰ কাম।
-
ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ
ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ বা ৰূপান্তৰিত লিংগ (Transgender) বুলিলে যিসকল ব্যক্তিয়ে জন্মতে লাভ কৰা ‘জৈৱ লিংগ’ বা সমাজে আৰোপিত ‘সাংস্কৃতিক লিংগ’ৰ সৈতে নিজৰ লৈংগীক পৰিচয়ৰ লগত প্ৰভেদ পোৱা বুজায়।
-
আইন
আইন হৈছে এনে এক নিয়মৰ গোট যিবোৰ সামাজিক বা চৰকাৰী প্ৰতিষ্ঠানে আচৰণ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈ সৃষ্টি কৰে আৰু বলবৎ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ নিৰ্দিষ্ট সংজ্ঞা দীৰ্ঘদিনীয়া বিতৰ্কৰ বিষয়। ইয়াক বিভিন্ন ধৰণে বিজ্ঞান আৰু ন্যায়ৰ কলা হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হৈছে।
-
পাৰ্চী
পাৰ্চীসকল ভাৰতীয় উপমহাদেশত বাস কৰা দুটা প্ৰধান জৰথুষ্ট্ৰীয় সম্প্ৰদায়ৰ ভিতৰত অন্যতম। জনবিশ্বাস অনুসৰি প্ৰায় ১০০০ বছৰ আগতে ইৰাণৰ পৰা পশ্চিম ভাৰতলৈ আহিছিল। ৬৩৩-৬৫৪ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ভিতৰত যেতিয়া পাৰচিয়াক মুছলমান খিলাফতত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়, তেতিয়া তেওঁলোকে পাৰস্যৰ পৰা ভাৰতীয় উপমহাদেশলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে।
-
তেজপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়
১৯৯৪ চনত তেজপুৰৰ নপামত স্থাপিত হয় তেজপুৰ কেন্দ্ৰীয় বিশ্ববিদ্যালয়। বৰ্তমান বিশ্ববিদ্যালয়খনত ১৫টা বিভাগেৰে প্ৰায় ২৫০০ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে শিক্ষা গ্ৰহণ কৰি আছে। শেহতীয়াকৈ বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ উপাচাৰ্যৰূপে প্ৰফেচৰ শম্ভূনাথ সিঙক নিযুক্তি দিয়া হৈছে।
-
নাৰী
এগৰাকী নাৰী (Woman) হৈছে এক প্ৰাপ্তবয়স্ক মানৱী। প্ৰাপ্তবয়স্ক হোৱাৰ আগতে, এগৰাকী নাৰীক ছোৱালী (কন্যা শিশু বা কিশোৰী) বুলি কোৱা হয়। সাধাৰণতে, এগৰাকী নাৰীৰ দুটা এক্স ক্ৰম'জম থাকে আৰু ইয়াৰ দ্বাৰা তেওঁ গৰ্ভধাৰণ কৰিবলৈ আৰু যৌৱনৰ পৰা ৰজোনিবৃত্তিলৈকে সন্তান জন্ম দিবলৈ সক্ষম।
-
বাল্য বিবাহ
বাল্য বিবাহ (Child marriage) হৈছে এগৰাকী নাবালিকা অৰ্থাৎ ১৮ বছৰ তলৰ এগৰাকী ছোৱালীক এজন প্ৰাপ্তবয়স্ক পুৰুষলৈ বিয়া দিয়াৰ প্ৰণালী। ভাৰতৰ কিছুমান সমাজত আজিও বাল্যবিবাহ প্ৰথা প্ৰচলিত হৈ আছে।
-
ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়
ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয় (সংক্ষিপ্তভাৱে ডি ইউ ) হৈছে বাংলাদেশৰ এখন স্বায়ত্তশাসিত চৰকাৰী গৱেষণা বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯২১ চনত তেতিয়াৰ ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ অক্সব্ৰিজ শিক্ষা ব্যৱস্থা অনুসৰণ কৰি প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। ১৯২১ চনৰ ১ জুলাইৰ পৰা ইয়াৰ শিক্ষামূলক কাৰ্যসূচী আৰম্ভ হয়।
-
বিশ্ব বেংক
বিশ্ব বেংক হৈছে এক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠান। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে উন্নয়নশীল দেশসমূহক আন্তঃগাঁঠনি নিৰ্মাণৰ বাবে ঋণ প্ৰদান কৰে। বিশ্ব বেংক দুটা প্ৰতিষ্ঠানেৰে গঠিত: ইণ্টাৰনেচনেল বেংক ফৰ ৰিকনষ্ট্ৰাকচন এণ্ড ডেভেলপমেণ্ট অৰ্থাৎ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পুনৰ্নিৰ্মাণ আৰু উন্নয়ন বেংক বা চমুকৈ আই.বি.আৰ.ডি.
-
কেমব্ৰিজ বিশ্ববিদ্যালয়
কেমব্ৰিজ বিশ্ববিদ্যালয় (The University of Cambridge - বিধিগতভাৱে ইয়াৰ নাম "দ্য চেঞ্চেলৰ, মাষ্টাৰ্ছ্, এণ্ড্ স্কলাৰ্ছ্ অৱ্ দা ইউনিভাৰ্ছিটি অৱ্ কেমব্ৰিজ") ইংলেণ্ডৰ কেমব্ৰিজত অৱস্থিত এখন ৰাজহুৱা গৱেষণাকেন্দ্ৰিক কলেজিয়েট বিশ্ববিদ্যালয়।
-
চাহ
চাহ (Tea) হৈছে সুগন্ধযুক্ত আৰু স্বাদবিশিষ্ট এবিধ পানীয়। গৰম পানী আৰু চাহ গছৰ পাতৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা হয়। ব্যক্তিবিশেষৰ সোৱাদ অনুসৰি ইয়াৰ লগত আন সামগ্ৰী, যেনে: চেনি, গাখীৰ আদিও সংযোগ কৰা হয়। পানীৰ পিছতে চাহ হৈছে বিশ্বৰ আটাইটকৈ বেছি সেৱন কৰা পানীয়।
-
গাখীৰ
গাখীৰ (Milk) হ’ল স্তন্যপায়ী প্ৰাণীৰ ওহাৰ বা স্তনৰ পৰা নিৰ্গত এবিধ বগা জুলীয়া পদাৰ্থ। এই পদাৰ্থ বিধেই হ’ল সদ্য জন্ম স্তন্যপায়ী প্ৰাণীৰ প্ৰাথমিক আহাৰ। যি কোনো ধৰণৰ অন্য আহাৰ হজম কৰিব পৰা নোহোৱা পৰ্যন্ত শিশুৱে গাখীৰ খাই ডাঙৰ দীঘল হয়।
-
উভকামিতা
উভকামিতা (Bisexuality) মানে হ'ল একে বা বিপৰীত দুয়ো লিংগৰ ব্যক্তিৰ প্ৰতি প্ৰেম, আৱেগ, শাৰীৰিক আৰু যৌন আকৰ্ষণ। উভকামিতা শব্দটো নাৰী আৰু পুৰুষ উভয়ৰ প্ৰতি যৌন বা প্ৰেম আৰু আৱেগিক অনুভূতি নিৰ্দেশক মানৱ আকৰ্ষণক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
-
মাংস
মাংস হৈছে প্ৰাণীৰ শৰীৰৰ অংশ, যিটো খাদ্য হিচাপে খোৱা হয়। প্ৰাগঐতিহাসিক কালত মানুহে মাংসৰ বাবে জীৱ-জন্তু চিকাৰ কৰিছিল। নৱপ্ৰস্তৰ বিপ্লৱৰ বসতিৰ ফলত কুকুৰা, ভেড়া, শহাপহু, গাহৰি, গৰু আদি জন্তুক পোহনীয়া কৰা হয়। পিছলৈ এইবোৰৰ পৰা মাংস উৎপাদনৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়।
-
চাউল
চাউল (Rice) হৈছে অৰাইজা ছেটিভা (Oryza sativa, এছিয়ান ধান) বা সচৰাচৰ কম ব্যৱহাৰ হোৱা অৰাইজা গ্লেবেৰিমা (Oryza glaberrima, আফ্ৰিকান ধান) নামৰ ঘাঁহজাতীয় উদ্ভিদ প্ৰজাতিৰ বীজ।
-
বাংলাদেশী
বাংলাদেশী শব্দটোৱে সাধাৰণতে দক্ষিণ এছিয়াৰ বাংলাদেশ দেশত বসবাস কৰা বা সেয়া মূলত আৱাসস্থল হোৱা জনগণক বুজায়। ইয়াত বাঙালী আৰু কিছুমান উপজাতীয়ো অন্তৰ্ভুক্ত।
-
ভাৰতীয় বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান
ভাৰতীয় বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান (Indian Institute of Science,IISc) বাংগালোৰত অৱস্থিত এটি উচ্চ শিক্ষা আৰু গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠান। উদ্যোগপতি জামচেদজী টাটা, স্বামী বিবেকানন্দ, মাইচোৰৰ ৰজা শ্ৰী কৃষ্ণৰাজা উদিয়াৰ আৰু তেখেতৰ মাতৃ, ভাৰতৰ ভাইচৰয় লৰ্ড কাৰ্জন আদিৰ সহযোগ আৰু পৃষ্ঠপোষকতাত প্ৰতিষ্ঠানটি ১৯০৯ চনৰ ২৭ মে'ত…
-
যৌন নিৰ্যাতন
যৌন নিৰ্যাতন, যাক যৌন উৎপীড়ন বুলিও কোৱা হয়, এয়া কোনো এজন ব্যক্তিৰ দ্বাৰা আন এজন ব্যক্তিক অপমানজনক যৌন আচৰণ। এইটো প্ৰায়ে বল প্ৰয়োগ কৰি বা আন কোনো সুবিধা লৈ সংঘটিত হয়। যেতিয়া বল তৎক্ষণিত হয়, কম সময়ৰ হয় বা সঘনাই হয়, ইয়াক যৌন আক্ৰমণ বুলি কোৱা হয়।
