হৰিহৰণ (গায়ক)

হৰিহৰণ অনন্ত সুব্ৰমণি ( Hariharan Anantha Subramani; জন্ম ৩ এপ্ৰিল ১৯৫৫) এগৰাকী ভাৰতীয় প্লেবেক গায়ক, ভজন আৰু গজল গায়ক যিয়ে মূলতঃ তামিল ভাষা, মালয়ালম ভাষা, হিন্দী ভাষা, কন্নড় ভাষা আৰু তেলুগু ভাষা ভাষাত গীত গায়। মাৰাঠী ভাষা, সিংহল ভাষা, মৈথিলী ভাষা, ভোজপুৰী ভাষা, ওড়িয়া ভাষা, বঙালী ভাষা, সংস্কৃত ভাষা, গুজৰাটী ভাষা আৰু ইংৰাজী ভাষাকে ধৰি ১০টাতকৈও অধিক ভাষাত ১৫ হাজাৰৰো অধিক উল্লেখযোগ্য গীত গাইছে। তেওঁ এজন প্ৰতিষ্ঠিত গজল গায়ক আৰু ভাৰতীয় সংযোজন সংগীতৰ অন্যতম পথ-প্ৰদৰ্শক। তেওঁক ভাৰতীয় চিনেমাৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ প্লেবেক গায়ক হিচাপে গণ্য কৰা হয়।

২০০৪ চনত ভাৰত চৰকাৰৰদ্বাৰা পদ্মশ্ৰী উপাধিৰে সন্মানিত হয়^১ আৰু লগতে তেওঁ দুবাৰকৈ ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰে। লেছল লুইছৰ সৈতে মিলি হৰিহৰনে কলনিয়েল কাজিন্স নামৰ যুটিটো গঠন কৰে। তেওঁলোকে কেইবাটাও ব্যক্তিগত সংগীত এলবাম নিৰ্মাণ কৰাৰ লগতে তামিল ভাষা আৰু হিন্দী ভাষা ভাষাৰ কেইখনমান বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ ছবিৰ সংগীত ৰচনাও কৰিছে। ১৯৯২ চনত হৰিহৰণ আৰু প্ৰয়াত গুলচন কুমাৰৰ টি-ছিৰিজ লেবেলৰ অধীনত ৰেকৰ্ডিং কৰা হনুমান চালিছাই ইউটিউবত ৩ বিলিয়ন দৰ্শনৰ সীমা অতিক্ৰম কৰে,^২ যাৰ ফলত ই বিশ্বৰ প্ৰথমটো ভক্তিমূলক গীত হিচাপে পৰিগণিত হয়।^৩

প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা

শাস্ত্ৰীয় সংগীতজ্ঞ এইচ এ এছ মণি আৰু আলামেলু মণিৰ ঘৰত হৰিহৰণ জন্ম হৈছিল।

এইচ এ এছ মণি – তেওঁক মৰমেৰে চেল্লামনি বুলি কোৱা হৈছিল – মুম্বাইত বহু কৰ্ণাটক গায়কক তৈয়াৰ কৰিছিল য'ত ১৯৬৩ চনত হৃদযন্ত্ৰৰ ক্ৰিয়া বন্ধ হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ মৃত্যু হৈছিল। ^৪ তেওঁৰ মাতৃ আলামেলু মণি (জন্ম ১৯৩৫) কৰ্ণাটক গায়িকা আৰু বিশিষ্ট শিক্ষক হিচাপে দীৰ্ঘদিনীয়া কেৰিয়াৰ গঢ়িছিল আৰু ২০১৯ চনত সংগীত প্ৰচাৰক উপাধিৰে সন্মানিত হৈছিল।^৫

হৰিহৰণে মাটুংগাৰ ডন বস্কো হাইস্কুলত স্কুলীয়া শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল।^৬ ইয়াৰ পিছত তেওঁ মুম্বাইৰ SIES কলেজ অৱ আৰ্টছ, চাইন্স এণ্ড কমাৰ্চৰপৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।^৭ তাৰ পিছত তেওঁ মুম্বাইৰ ছেইণ্ট জেভিয়াৰ কলেজত অধ্যয়ন কৰে।^৮

কৰ্মজীৱন

চলচ্চিত্ৰ কেৰিয়াৰ

ৰ কনচাৰ্টত কণ্ঠদান কৰি থকা হৰিহৰণ, ছিডনী (২০১০)]]

কৰ্মজীৱনৰ আৰম্ভণিতে হৰিহৰণে কনচাৰ্ট চাৰ্কিট কৰিছিল আৰু টিভিতো অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল। তেওঁ কেইবাখনো টিভি ধাৰাবাহিকৰ বাবে গীত গাইছিল (যেনে, জুনুন)। তেওঁৰ প্ৰথম গীত "আজীব সা নেহা মুঝ পাৰ গুজাৰ গয়া ইয়াৰন"য়ে তেওঁক উত্তৰ প্ৰদেশ ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটাৰ বাবে মনোনয়ন লাভ কৰে।^৯

১৯৯২ চনত হৰিহৰণে তামিল ছবিত প্ৰৱেশ কৰে, তেতিয়াৰ আত্মপ্ৰকাশ সংগীত পৰিচালক এ আৰ ৰহমানে মণিৰত্নামৰ ছবি ৰোজাত দেশপ্ৰেমমূলক গীত "থামিঝা থামিঝা"ৰ সৈতে পৰিচয় কৰাই দিয়ে।^১০ ১৯৯৫ চনৰ তামিলনাডু ৰাজ্য চৰকাৰী চলচ্চিত্ৰ বঁটাত তেওঁক মণিৰত্নমৰ বোম্বে ছবিত সংগীত পৰিচালক এ.আৰ ৰহমানৰ দ্বাৰা গোৱা "উয়িৰে উয়িৰে" গীতটোৰ আত্মাস্পৰ্শী পৰিবেশনৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়ক হিচাপে বিবেচিত হৈছিল। (কে এছ চিথ্ৰাৰ সৈতে হৰিহৰণে গীতটি গাইছিল)। ৰহমানৰ অন্যতম বিশ্বাসযোগ্য গায়ক হিচাপে হৰিহৰণে মুথু, মিনছাৰা কানাভু, জিন্স, ইণ্ডিয়ান, মুধলভান, তাল, ৰংগীলা, ইন্দিৰা, ইৰুৱৰ, আনবে অৰুয়িৰ, কংগলাল কাইথু ছেই, শিৱজী, আলাই পেয়ুথেয়, কান্নাথিল মুথামিত্তল, গুৰু, এনথিৰণ, ইত্যাদি ছবিৰ দীঘলীয়া তালিকাত বহু গীত গাইছে। তেওঁ ভাৰত-পোলিছ ছবি "নো মিন্স ন'"ৰ বাবে সংগীত ৰচনা কৰিছিল। ১৯৯৮ চনত অনু মালিকৰ সুৰত নিৰ্মিত হিন্দী চিনেমা বৰ্ডাৰৰ "মেৰে দুছমান মেৰে ভাই" গীতটোৰ আত্মাস্পৰ্শী পৰিবেশনৰ বাবে হৰিহৰণে শ্ৰেষ্ঠ প্লেবেক গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰে। হৰিহৰণে "জোগৱা"ৰ মাৰাঠী গীত "জীৱ ৰংলা"ৰ বাবেও ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰে।^১১

তেওঁ ৫০০ৰো অধিক তামিল গীত আৰু প্ৰায় ২০০টা হিন্দী গীত গাইছে। মালয়ালম, তেলেগু, কানাড়া, মাৰাঠী, বাংলা আৰু উড়িয়া ভাষাতো শ শ গীত গাইছে। হৰিহৰণে খুছবুৰ সৈতে তামিল ছবি পাৱাৰ অৱ উইমেন (২০০৫)ত অভিনয় কৰিছে। তামিল ছবি বয়ছ আৰু মালয়ালম ছবি মিলেনিয়াম ষ্টাৰছত সৰু সৰু চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে।

গজল

হৰিহৰণ ভাৰতৰ অন্যতম আগশাৰীৰ গজল গায়ক আৰু সুৰকাৰ, তেওঁৰ ত্ৰিছটাতকৈও অধিক এলবামৰ কৃতিত্ব আছে।^১২ জীৱনৰ আৰম্ভণিতে তেওঁ কেইবাটাও সফল গজল এলবাম নিৰ্মাণ কৰিছিল, ইয়াৰে অধিকাংশই তেওঁ নিজেই ৰচনা কৰিছিল। হৰিহৰণৰ প্ৰথম গজল এলবামসমূহৰ ভিতৰত এটা আছিল আশা ভোছলেৰ সৈতে "আবছৰ-ই-গজল" যিখন অতি ভাল বিক্ৰী হৈছিল।^১২

আন এটা উল্লেখযোগ্য গজল এলবাম আছিল গুলফাম, যিয়ে বিক্ৰীৰ ক্ষেত্ৰত দুগুণ প্লেটিনাম লাভ কৰাই নহয়, ১৯৯৫ চনত হৰিহৰণক বছৰৰ শ্ৰেষ্ঠ এলবামৰ দিভা বঁটাও লাভ কৰে।^১২

তেওঁৰ আন গজল এলবামসমূহ হাজিৰ (১৯৯২), জছন (১৯৯৬), হালকা নাছা (১৯৯৬), পাইঘাম (১৯৯৭), কাছ (২০০০), আৰু লাহোৰ কে ৰং হৰি কে চাং (২০০৫)।^১২ তেওঁৰ লাইভ কনচাৰ্ট ৰেকৰ্ডিং, হৰিহৰণ ইন কনচাৰ্ট (১৯৯০), সপ্তৰীষি (১৯৯৬) আৰু স্বৰ উৎসৱ (২০০১)। তেওঁৰ শেহতীয়া গজল এলবাম হৈছে লাফজ... (২০০৮)।^১২

লাহোৰ কে ৰং হৰি কে চাং এলবামটোৱে ভাৰতৰ ভিতৰত আৰু বাহিৰত যথেষ্ট সমালোচনা আৰু সমালোচকৰ প্ৰশংসা লাভ কৰে। এ আৰ ৰহমানে ৰোজা ছবিখনৰ বাবে তামিল চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ প্ৰথমটো গীত "থামিঝা থামিঝা" গোৱাৰ আগতেই তেওঁৰ গজলৰ এজন উৎসুক শ্ৰোতা আছিল।

কলনিয়েল কাজিন্স

১৯৯৬ চনটো তেওঁৰ কেৰিয়াৰৰ এক মাইলৰ খুঁটি হিচাপে প্ৰমাণিত হ’ল; তেওঁ মুম্বাইৰ সংগীতজ্ঞ আৰু গায়ক লেচলি লুইছৰ সৈতে কলনিয়েল কাজিন্স বেণ্ড গঠন কৰে।^১৩ তেওঁলোকৰ প্ৰথম এলবাম কলনিয়েল কাজিন্স আছিল এটা ফিউজন এলবাম আৰু এমটিভি আনপ্লাগডত প্ৰদৰ্শিত হোৱা প্ৰথম ভাৰতীয় অভিনয় আছিল।^১৪ ই এমটিভি ইণ্ডিয়ান ভিউয়াৰ্ছ চয়ছ বঁটা আৰু শ্ৰেষ্ঠ এছিয়ান সংগীত গোটৰ বিলবোৰ্ড বঁটাকে ধৰি কেইবাটাও বঁটা লাভ কৰে।^১২১৪

বেণ্ডটোৰ পৰৱৰ্তী এলবামসমূহ আছিল দ্য ৱে উই ডু ইট (১৯৯৮) আৰু আত্মা (২০০১)। কলনিয়েল কাজিন্সে ২০১২ চনৰ ২৯ অক্টোবৰত ইউনিভাৰ্চেল লেবেলৰ অধীনত তেওঁলোকৰ চতুৰ্থ ষ্টুডিঅ' এলবাম "ৱান্স ম'ৰ" মুকলি কৰে। কলনিয়েল কাজিন্সে ২০০৯ চনৰ তামিল ছবি মধি বিলায়ডুৰ সংগীত আৰু শব্দৰ ৰচনা কৰে।^১৫ ২০১০ চনৰ তামিল ছবি চিক্কু বুক্কুৰ সংগীত ৰচনাও কৰিছিল।

শেহতীয়া বছৰবোৰ

২০০৪ চনত তেওঁক সংগীতৰ অসাধাৰণ প্ৰতিভাৰ বাবে পদ্মশ্ৰী আৰু যীচুদাস বঁটাৰে সন্মানিত হয়।^১৬১৭

বঁটা

অসামৰিক বঁটা

• ২০০৪ – পদ্মশ্ৰী^১৬

ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা

• ১৯৯৮ চনত শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়কৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: "মেৰ ডাছমেন", বৰ্ডাৰ।
• ২০০৯ চনত শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়কৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: "জীৱা ডাংগালা গুংগালা ৰঙালা", জোগৱা।^১১

অভিনেতা হিচাপে

২০২৪ চনৰ ২৫ অক্টোবৰত মুক্তি পোৱা মালয়ালম ভাষা ছবি ধাই ভাৰতীত অভিনেতা হিচাপে হৰিহৰণে অভিনেতা হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে।^১৮

ইয়াৰ উপৰিও তেওঁ তলত উল্লেখ কৰা ছবিসমূহত মুখ্য চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে:

নাম: মহিলাৰ শক্তি (২০০৫), ভাষা: তামিল ভাষা