ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক
৫৩ প্ৰবন্ধ
-
প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা
প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা আছিল অসমৰ গৌৰীপুৰত জন্মলাভ কৰা প্ৰাক্-স্বাধীনতা যুগৰ এজন উল্লেখযোগ্য অভিনেতা, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্য-লেখক। বাংলা আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰত তেখেতে শিল্প-কাৰিকৰি উদ্ভাৱন, বিশেষকৈ ‘‘দেৱদাস’’ৰ চলচ্চিত্ৰায়ন আৰু নতুন কেমেৰা-কৌশল প্ৰয়োগৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ ইতিহাসত…
-
মণি ৰত্নম
মণি ৰত্নম (Mani Ratnam; জন্ম: জুন ২, ১৯৫৬) এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। তেখেত মূলতঃ তামিল ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ লগতে কেইখনমান হিন্দী, তেলেগু, মালয়ালম আৰু কানাড়া ছবিৰ কাম কৰিছে।
-
গুলজাৰ
সম্পূৰণ সিং কাল্ৰা (জন্ম ১৮ আগষ্ট ১৯৩৪), গুলজাৰ ছদ্মনামেৰে বিখ্যাত এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, গীতিকাৰ, চিত্ৰনাট্যকাৰ, প্ৰযোজক, কবি আৰু সাহিত্যিক। ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ ঝিলাম জিলাত (বৰ্তমান পাকিস্তান) জন্মগ্ৰহণ কৰা গুলজাৰৰ পৰিয়ালে দেশ বিভাজনৰ পিছত ভাৰতলৈ গুচি আহে।
-
দাদাচাহেব ফাল্কে
ধুণ্ডীৰাজ গোবিন্দ ফাল্কে (धुंडीराज गोविंद फाळके), যি দাদাচাহেব ফাল্কে(दादासाहेब फाळके;) নামে অধিক পৰিচিত, (৩০ এপ্ৰিল, ১৮৭০ - ১৬ ফেব্ৰুৱাৰী, ১৯৪৪) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক আৰু প্ৰযোজক আছিল। তেওঁক ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ জনক হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
-
ঋত্বিক ঘটক
ঋত্বিক কুমাৰ ঘটক এজন বিখ্যাত ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু নাট্যকাৰ আছিল। সমসাময়িক বিশিষ্ট বঙালী চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা সত্যজিত ৰায়, তপন সিনহা আৰু মৃণাল সেনৰ লগতে তেওঁৰ চিনেমাবোৰ মূলতঃ সামাজিক বাস্তৱতা, বিভাজন আৰু নাৰীবাদৰ নিখুঁত চিত্ৰায়ণৰ বাবে উল্লেখযোগ্য।
-
অপৰ্ণা সেন
অপৰ্ণা সেন (Aparna Sen; বিবাহৰ পূৰ্বে অপৰ্ণা দাসগুপ্ত; জন্ম:২৫ অক্টোবৰ, ১৯৪৫) এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালিকা আৰু অভিনেত্ৰী, যি বঙালী চলচ্চিত্ৰলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে জনাজাত। তেওঁ নটাকৈ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা পোৱাৰ উপৰিও ভাৰত চৰকাৰৰ পদ্মশ্ৰী সন্মান লাভ কৰিছে।
-
ঋতুপৰ্ণ ঘোষ
ঋতুপৰ্ণ ঘোষ (Rituparno Ghosh; ৩১ আগষ্ট ১৯৬৩ – ৩০ মে' ২০১৩) আছিল ভাৰতৰ এক চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, অভিনেতা, লেখক আৰু গীতিকাৰ। ঋতুপূৰ্ণ ঘোষৰ জন্ম হয় ৩১ আগষ্ট ১৯৬৩ চনত কলকাতাত। ১২খন ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাৰ লগতে বহুত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পুৰস্কাৰ অৰ্জন কৰা ঋতুপৰ্ণ ঘোষৰ জীৱন ইমান সহজ নাছিল।
-
উত্তম কুমাৰ
উত্তম কুমাৰ (Uttam Kumar; জন্ম: অৰুণ কুমাৰ চাট্টোপাধ্যায়; ৩ ছেপ্টেম্বৰ ১৯২৬ – ২৪ জুলাই ১৯৮০) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, প্ৰযোজক, পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, সুৰকাৰ আৰু গায়ক আছিল, যিয়ে মূলতঃ বঙালী চলচ্চিত্ৰত কাম কৰিছিল। বহুলভাৱে তেওঁ মহানায়ক নামেৰে পৰিচিত।
-
য়শ চোপ্ৰা
য়শ ৰাজ চোপ্ৰা (২৭ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৩২ - ২১ অক্টোবৰ ২০১২)) এজন হিন্দী বোলছবিৰ লগত জড়িত ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, আৰু চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক। চোপ্ৰাই আই এছ জোহৰ আৰু জ্যেষ্ঠ ভাতৃ বি আৰ চোপ্ৰাৰ সহকাৰী পৰিচালকৰূপে কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলে।
-
কংকনা সেন শৰ্মা
কংকনা সেন শৰ্মা (Konkona Sen Sharma; জন্ম: ৩ ডিচেম্বৰ ১৯৭৯) এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী, লেখক আৰু পৰিচালক, যিয়ে মূলতঃ হিন্দী আৰু বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ সৈতে জড়িত। তেওঁ দুটাকৈ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা আৰু চাৰিটা ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰিছে।
-
আদুৰ গোপালকৃষ্ণন
আদুৰ গোপালকৃষ্ণন (Adoor Gopalakrishnan) এজন ভাৰতীয় চিত্ৰনিৰ্মাতা, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু প্ৰযোজক। নামজ্বলা ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা সকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম। ৭০ৰ দশকত নিজৰ প্ৰথমখন চিনেমা স্বয়ম্বৰম নিৰ্মাণেৰে গোপালকৃষ্ণনে মালয়ালম চিনেমাত এক নতুন ঢৌৰ সৃষ্টি কৰিছিল।
-
ৰামানন্দ সাগৰ
ৰামানন্দ সাগৰ (২৯ ডিচেম্বৰ ১৯১৭ – ১২ ডিচেম্বৰ ২০০৫; জন্মতে চন্দ্ৰমৌলি চোপ্ৰা) আছিল এগৰাকী ভাৰতীয় ছবি নিৰ্দেশক আৰু ধাৰাবাহিক নিৰ্মাতা। পৌৰাণিক ভাৰতীয় মহাকাব্য ৰামায়ণৰ কাহিনীৰ আধাৰত তেখেতে নিৰ্মাণ কৰা একে নামৰ ধাৰাবাহিকখন ১৯৮৭ চনত টেলিভিছনত সম্প্ৰচাৰিত হৈছিল আৰু বিপুল জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিছিল।
-
ফাৰহান আখতাৰ
ফাৰহান আখতাৰ (জন্ম ৯ জানুৱাৰী, ১৯৭৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কথাছবি পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, প্ৰযোজক, অভিনেতা, গায়ক, গীতিকাৰ আৰু দূৰদৰ্শনৰ অনুষ্ঠান সঞ্চালক। তেওঁৰ পিতৃ জাভেদ আখতাৰ আৰু মাতৃ হানী ইৰাণী।
-
ধনুষ
ধনুষ (தனுஷ்; জন্ম ২৮ জুলাই, ১৯৮৩) হৈছে ভাৰতীয় এজন তামিল চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, গীতিকাৰ আৰু নেপথ্য গায়ক। এখেতৰ জন্ম হয় ১৯৮৩ চনৰ ২৮ জুলাই তামিলনাডুৰ চেন্নাইত।
-
বুদ্ধদেৱ দাসগুপ্ত
বুদ্ধদেৱ দাসগুপ্ত (Buddhadeb Dasgupta; ১১ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৪৪ – ১০ জুন ২০২১) আছিল এগৰাকী বঙালী কবি, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু চলচ্চিত্ৰ-নিৰ্মাতা। 'বাঘ বাহাদুৰ', 'তাহাদেৰ কথা', 'চৰাচৰ' আৰু 'উত্তৰা' আদি ছবিৰ বাবে দাসগুপ্তই সমাদৰ লাভ কৰিছিল।
-
পূজা ভাট
পূজা ভাট (Pooja Bhatt; জন্ম: ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী, ১৯৭২) হৈছে এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, অভিনেত্ৰী, ভয়ছ অভাৰ শিল্পী, মডেল আৰু ছবি-নিৰ্মাতা। পূজা ভাটে লাভ কৰা বহুকেইটা পুৰস্কাৰৰ ভিতৰত দুটা ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাও সন্নিৱিষ্ট হৈ আছে। তেখেত চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক মহেশ ভাটৰ জীয়ৰী।
-
বি. আৰ. চোপ্ৰা
বি. আৰ. চোপ্ৰা (B. R. Chopra; সম্পূৰ্ণ নাম: বলদেৱ ৰাজ চোপ্ৰা; ২২ এপ্ৰিল ১৯১৪ – ৫ নৱেম্বৰ ২০০৮) আছিল এগৰাকী হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নিৰ্মাতা তথা নিৰ্দেশক। তেখেতে 'নয়া দৌৰ' (১৯৫৭), 'কানূন' (১৯৬০), 'ৱক্ত' (১৯৬৫), 'হমৰাজ' (১৯৬৭) আদি চলচ্চিত্ৰৰ উপৰিও ১৯৮০ৰ দশকত দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাৱাহিক 'মহাভাৰত' নিৰ্মাণ কৰি…
-
কল্পনা লাজমী
কল্পনা লাজমী (জন্ম ১৯৫৪, মৃত্যু ২০১৮) ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ নিৰ্দেশিকা, প্ৰযোজিকা, আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। স্বকীয় শৈলীত নিৰ্মিত তেখেতৰ চিনেমাবোৰ বাস্তৱমুখী আৰু কম বাজেটৰ যাক ভাৰতত তথাকথিত "আৰ্ট ফিল্ম" বোলা যায়। সাধাৰণতে তেখেতৰ চিনেমাবোৰ নাৰী-সম্পৰ্কীয় বিষয় লৈ নিৰ্মিত।
-
জয়া আখতাৰ
জয়া আখতাৰ (জন্ম: ১৪ অক্টোবৰ, ১৯৭২) এগৰাকী ভাৰতীয় চিনেমা পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। ২০০৯ চনত তেওঁ লাক বাই চাঞ্চ নামৰ ছবিখনৰ পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। চলচ্চিত্ৰখনে সমালোচকৰ আদৰ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়।
-
বাসু চেটাৰ্জী
বাসু চেটাৰ্জী (১০ জানুৱাৰী, ১৯৩০ - ৪ জুন, ২০২০) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। চিত্ৰনিৰ্মাতা হৃষিকেশ মুখাৰ্জী আৰু বাসু ভট্টাচাৰ্যৰ দৰে বাসু চেটাৰ্জীও আছিল ১৯৭০ৰ পৰা ১৯৮০ৰ দশকৰ মধ্যম চিনেমা বা মধ্যম ৰাস্তাৰ চিনেমাৰ অগ্ৰদূত।
-
অৰুণা ইৰানী
অৰুণা ইৰানী (Aruna Irani; জন্ম: ১৮ আগষ্ট ১৯৪৬) হৈছে এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ অভিনেত্ৰী। তেখেতে পাঁচশতকৈও অধিক ছিনেমাত অভিনয় কৰিছে। হিন্দী, কন্নড়, মাৰাঠী আৰু গুজৰাটী ছবিত সাধাৰণতে তেখেতক দেখা যায়। অৰুণা ইৰানীয়ে প্ৰায়েই সহ-অভিনেত্ৰী আৰু চৰিত্ৰত অৱতীৰ্ণ হয়।
-
আশা পাৰেখ
আশা পাৰেখ (Asha Parekh; জন্ম: ২ অক্টোবৰ ১৯৪২) হৈছে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ জগতৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী, পৰিচালিকা আৰু প্ৰযোজক। আশা পাৰেখে নিজৰ সুদীৰ্ঘ কেৰিয়াৰত বহুকেইখন সফল আৰু সমাদৃত ছবিত অভিনয় কৰিছে।
-
কোদুৰী শ্ৰীশৈলা শ্ৰী ৰাজামৌলী
কোদুৰী শ্ৰীশৈলা শ্ৰী ৰাজামৌলী (S. S. Rajamouli, জন্ম: ১০ অক্টোবৰ, ১৯৭৩, পেছাদাৰীভাৱে এছ. এছ. ৰাজামৌলী হিচাপে পৰিচিত) এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। তেওঁ বেছিভাগ কৰ্ম তেলুগু ভাষাতে কৰিছে আৰু উচ্চ ফেণ্টাছী আৰু পিৰিয়ড ছবি নিৰ্মাণৰ বাবে সততে পৰিচিত।
-
সুভাষ ঘাই
সুভাষ ঘাই (Subhash Ghai; জন্ম: ২৪ জানুৱাৰী ১৯৪৫) এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক, অভিনেতা, গীতিকাৰ, সংগীত পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। তেওঁ মুখ্যতঃ হিন্দী চলচ্চিত্ৰত কৰা তেওঁৰ কামৰ বাবে জনাজাত।
-
এম জি ৰামচন্দ্ৰন
এম. জি. ৰামচন্দ্ৰন (M. G. Ramachandran; ১৯১৭-১৯৮৭) অকুণ্ঠ দেশসেৱাৰ বাবে ১৯৮৮ চনত ভাৰত চৰকাৰে ভাৰত ৰত্ন উপাধিৰে সন্মানিত কৰে। ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ কাকতৰ যুটীয়া সম্পাদক আছিল তেওঁ।
-
প্ৰভাত মুখাৰ্জী
প্ৰভাত মুখাৰ্জী (Prabhat Mukherjee, ১৯১৭-১৯৯৭) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, অভিনেতা আৰু গ্ৰন্থ ৰচয়িতা আছিল। তেওঁ বঙালী, অসমীয়া, উৰিয়া আৰু হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত কাম কৰিছে। মুখাৰ্জীৰ কৰ্মজীৱনৰ আৰম্ভণি আকাশবাণী যোগে। ১৯৫০ত বঙালী চলচ্চিত্ৰত অভিনয় আৰম্ভ কৰে। ১৯৫৬ত প্ৰথম ছবি মা পৰিচালনা কৰিছিল।
-
প্ৰভু দেৱা
প্ৰভু দেৱা (ಪ್ರಭುದೇವ, பிரபுதேவா, ప్రభుదేవా; জন্ম: ৩ এপ্ৰিল ১৯৭৩) হৈছে তামিল, তেলুগু, বলিউড, মালায়ালাম আৰু কানাড়া চলচ্চিত্ৰ জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী কথাছবি পৰিচালক, নৃত্য ব্যৱস্থাপক আৰু অভিনেতা। তেওঁ প্ৰায় ২৫ বছৰ কাল কথাছবিৰ লগত জড়িত আৰু এই সময়ছোৱাত তেখেতে নৃত্যৰ বহু নতুন শৈলী উদ্ভাৱন কৰিছে।
-
উৎপল বৰপূজাৰী
উৎপল বৰপূজাৰীএগৰাকী ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী চলচ্চিত্ৰ সমালোচক আৰু পৰিচালক। তেওঁৰ প্ৰথমখন পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ চলচ্চিত্ৰ ঈশ্বুয়ে অসমীয়া ভাষাৰ শ্ৰেষ্ঠ ছবিৰ ৬৫তম ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰিছিল। তেওঁ ভাৰতীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, ৰুৰকীৰ পৰা প্ৰায়োগিক ভূবিদ্যা বিষয়ত এম.টেক. ডিগ্ৰী লাভ কৰিছিল।
-
বি নাগী ৰেড্ডী
বম্মিৰেড্ডী নাগী ৰেড্ডী (( Bommireddy Nagi Reddi; ২ ডিচেম্বৰ ১৯১২ – ২৫ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এজন ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক আৰু মূলতঃ তেলেগু চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচালক। তেওঁ চেন্নাইত বিজয়া বৌহিনী ষ্টুডিঅ' স্থাপন কৰে, যি আছিল সেই সময়ৰ এছিয়াৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ চলচ্চিত্ৰ ষ্টুডিঅ'।
-
ৰীমা কাগতি
ৰীমা কাগতি (Reema Kagti, পূৰ্বৰ নাম ৰীমা কাকতি) এগৰাকী ভাৰতীয় বোলছবি জগতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, অভিনেত্ৰী, কাহিনীকাৰ আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ। হনিমুন ট্ৰেভেলছ্ প্ৰাইভেট্ লিমিটেড (Honeymoon Travels Pvt. Ltd.) নামৰ সমালোচকৰ দ্বাৰা প্ৰশংসিত হিন্দী বোলছবিখনৰ জৰিয়তে তেওঁ প্ৰথম ছবি পৰিচালক হিচাপে পদাৰ্পন কৰিছিল।