কলৰ চিপচ

কলৰ চিপচ (ইংৰাজী ভাষা: Banana chip) হৈছে কলৰ টুকুৰা শুকুৱাই বা তেলত দকৈ ভাজি প্ৰস্তুত কৰা এবিধ মচমচীয়া খাদ্য। ই সাধাৰণতে কিছু টান আৰু কঠিনপ্ৰকাৰৰ কলৰ (যেনে ৰান্ধি খোৱা কল বা কাঁচকল) পৰা তৈয়াৰ কৰা হয়, যাৰ ভিতৰত চাবা আৰু নেণ্ড্ৰান জাতৰ কল অন্যতম। এই চিপচবোৰ মিঠা বা নিমখীয়া হ’ব পাৰে আৰু ইয়াত চেনি, মৌ (দ্ব্যৰ্থতা দূৰীকৰণ পৃষ্ঠা), নিমখ বা বিভিন্ন মচলাৰ প্ৰলেপ দিব পাৰি।^১২

প্ৰক্ৰিয়াজাত কলজাত সামগ্ৰীসমূহৰ ভিতৰত কেৱল কলৰ চিপচৰহে এক বুজন পৰিমাণৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বাণিজ্য চলি আছে। বিশ্বজুৰি কলৰ চিপচৰ প্ৰধান ৰপ্তানিকাৰক দেশখন হৈছে ফিলিপাইন। ইয়াৰ উপৰি ভাৰত, থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া আৰু মালয়েছিয়াতো কলৰ চিপচৰ ৰপ্তানি বজাৰ গঢ়ি উঠিছে।^৩৪৫

তেলত ভজা চিপচ

ভজা কলৰ চিপচ সাধাৰণতে কমকৈ পকা কলৰ চিলচ বা টুকুৰাবোৰ বেলি ফুল তেল বা নাৰিকল তেলত দকৈ ভাজি প্ৰস্তুত কৰা হয়। এই চিপচবোৰ আলুৰ চিপচৰ দৰেই শুকান হয়, য’ত প্ৰায় ৪% পানী থাকে (তালিকা চাওক)। ইয়াত নিমখ, মচলা, চেনি বা গুৰৰ প্ৰলেপ দিয়া হয়। কেতিয়াবা ইয়াত কলৰ কৃত্ৰিম সুগন্ধিও যোগ কৰা হয়। যদি পকা বা কোমল কল ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে চিপচবোৰ সেমেকা আৰু লেকেটা হৈ পৰে। তেনে চিপচবোৰ শুকান জলপান হিচাপে নহয়, বৰঞ্চ ডেজাৰ্ট বা মিঠা ব্যঞ্জন তৈয়াৰ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়।

শুকান চিপচ

কলৰ চিপচৰ কিছুমান প্ৰকাৰ কেৱল খাদ্য জলবিয়োজন (শুকুৱাই লোৱা) প্ৰক্ৰিয়াৰে প্ৰস্তুত কৰা হয়। কেৱল ডিহাইড্ৰেট বা শুকুৱাই লোৱা কলৰ টুকুৰাবোৰ গাঢ় হালধীয়া আৰু মচমচীয়া নহয়, বৰঞ্চ সেইবোৰ বাদামী, চামৰাৰ দৰে টান আৰু চোবাই খাব পৰা বিধৰ হয়। এইবোৰ অতি মিঠা আৰু ইয়াত কলৰ তীব্ৰ সোৱাদ পোৱা যায়। এই চিপচসমূহ সম্পূৰ্ণ পকা কলৰপৰা তৈয়াৰ কৰিলে আটাইতকৈ ভাল হয়। আন একপ্ৰকাৰৰ চিপচ অভেনত বেক (bake) কৰিও তৈয়াৰ কৰা হয়, যদিও এই প্ৰক্ৰিয়াত কলৰ প্ৰাকৃতিক তীব্ৰ সোৱাদটো কিছু পৰিমাণে হ্ৰাস পাব পাৰে।

পুষ্টিগুণ

শুকান কলৰ চিপচত ৪% পানী, ৫৮% কাৰ্ব’হাইড্ৰেট, ৩৪% চৰ্বি আৰু ২% মাংসসাৰ থাকে। ১০০ গ্ৰামৰ এক প্ৰসংগ পৰিমাণত, শুকান কলৰ চিপচে ৫২০ কেলৰি শক্তি যোগান ধৰে। ই মেগনেছিয়াম (দৈনিক প্ৰয়োজনীয় মূল্য বা DV-ৰ ২১%) আৰু ভিটামিন বি৬ (২০% DV) ৰ এক চহকী উৎস। ইয়াৰ উপৰি ইয়াত মধ্যমীয়া পৰিমাণৰ লো, তাম আৰু পটাছিয়াম (১০% ৰপৰা ১১% DV) পোৱা যায় (তালিকা চাওক)। আনহাতে অন্যান্য লাগতিয়াল উপাদানসমূহ অতি নগণ্য পৰিমাণত পোৱা যায়।

ব্যৱহাৰ আৰু ভিন্নতা

ফিলিপাইন

ফিলিপাইন সমগ্ৰ বিশ্বৰ ভিতৰতে কলৰ চিপচৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰপ্তানিকাৰক দেশ। ই আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, কানাডা, ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন, জাপান, অষ্ট্ৰেলিয়া, দক্ষিণ কোৰিয়া, চীন আৰু ৰাছিয়াকে ধৰি ৩০খনতকৈও অধিক দেশলৈ বৃহৎ পৰিমাণৰ কলৰ চিপচ ৰপ্তানি কৰে। ২০০৯ চনত ফিলিপাইনত কলৰ চিপচ ৰপ্তানিৰপৰা হোৱা বাৰ্ষিক উপাৰ্জন আছিল প্ৰায় ৩৫ নিযুত ডলাৰ।^৪৩২ ফিলিপাইনত পৰম্পৰাগত 'পিনাচুগবো' (pinasugbo) ৰপৰা আৰম্ভ কৰি চিজ পাউডাৰৰ (cheese powder) প্ৰলেপ দিয়া আধুনিক সংস্কৰণলৈকে কলৰ চিপচৰ বহুতো ভিন্নতা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ফিলিপাইনত কলৰ চিপচ মূলতঃ চাবা (saba) বা কাৰ্ডাভা (cardava) জাতৰ কলৰপৰা তৈয়াৰ কৰা হয়। ব্যাৱসায়িক চিপচৰ বাবে কাৰ্ডাভা কলক অধিক পছন্দ কৰা হয় কাৰণ ইয়াৰ আকাৰ ডাঙৰ। ঘৰুৱা উৎপাদনৰ বাবে সতেজ কল কাটি পোনপটীয়াকৈ তেলত ভাজি লোৱা হয়। আনহাতে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বজাৰৰ বাবে ব্যাৱসায়িকভাৱে প্ৰস্তুত কৰোঁতে প্ৰথমে অছম’টিক ডিহাইড্ৰেচন কৰা হয় আৰু তাৰ পিছত 375 °F উষ্ণতাত নৰিকল তেলত ১ মিনিটৰ বাবে দকৈ ভাজি লোৱা হয়। ইয়াৰ ফলত চিপচবোৰ দেখিবলৈ এক বিশেষ পাতল ৰঙৰ হয়।^২৬৭

ভাৰত

কেৰালাত নেণ্ঠ্ৰা-কায়া উপ্পেৰী, ৱাঝায়ক্কা উপ্পেৰী বা কেৱল উপ্পেৰী বুলি জনাজাত ভজা কাঁচকলৰ চিপচসমূহ সাধাৰণতে নৰিকল তেলত ভজা হয়।^৮ এই ধৰণৰ চিপচ প্ৰস্তুত কৰিবলৈ পকা আৰু কেঁচা দুয়োপ্ৰকাৰৰ কাঁচকল ব্যৱহাৰ কৰা হয়। চিপচবোৰত মচলা বা গুৰৰ প্ৰলেপ দি জ্বলা আৰু মিঠা সোৱাদৰ কৰিব পাৰি। সাধাৰণ কল আৰু কাঁচকলৰ চিপচবোৰক ক্ৰমে পাচক্কায়া ৱাৰুথাথু আৰু কায়া উপ্পেৰী বুলি কোৱা হয়; আনহাতে গুৰৰ প্ৰলেপ দিয়া মিঠা চিপচক শৰ্কৰা উপ্পেৰী বা শৰ্কৰা ৱাৰাট্টী বুলি কোৱা হয়। শৰ্কৰা ৱাৰাট্টী সাধাৰণ উপ্পেৰীতকৈ কিছু খৰচী। বিয়া বা ওনামৰ দৰে উৎসৱৰ সময়ত পৰিৱেশন কৰা কেৰালাৰ পৰম্পৰাগত আহাৰ সদ্যাৰ ই এক অপৰিহাৰ্য অংগ।

ইণ্ডোনেছিয়া

কল হৈছে সামুদ্ৰিক দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ থলুৱা উদ্ভিদ, আৰু এই অঞ্চলৰ মানুহে যুগ যুগ ধৰি ইয়াক জলপানকে ধৰি বিভিন্ন ধৰণে ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে। ইণ্ডোনেছিয়াৰ ৰন্ধনশৈলীত কলৰ চিপচক কৃপিক পিছাং বুলি কোৱা হয়, আৰু ইয়াক পৰম্পৰাগত মচমচীয়া কৃপিকৰ একপ্ৰকাৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। কৃপিক পিছাং এবিধ জনপ্ৰিয় মচমচীয়া জলপান আৰু সমগ্ৰ ইণ্ডোনেছিয়াতে ইয়াক পোৱা যায়, যদিও জাভা আৰু সুমাত্ৰাত ইয়াৰ প্ৰচলন বেছি। উত্তৰ মালুকুত হাঁহৰ ঠোঁটৰ আকৃতিৰ কলৰ চিপচ পোৱা যায়, যাক পিছাং মুলু বেবেক বুলি জনা যায়। ইয়াক চাম্বল, ভজা বাদাম আৰু ভজা শুকান মাছৰ সৈতে পৰিৱেশন কৰা হয়।^৯ লেম্পুঙত চকলেট পাউডাৰৰ প্ৰলেপ দিয়া এবিধ বিশেষ কলৰ চিপচ পোৱা যায়, যাক কৃপিক পিছাং চোকলাট বুলি কোৱা হয়।^১০

সাধাৰণতে, কেঁচা কেৰেলুৱা কলবোৰ পাতলকৈ কাটি, চুণ আৰু নিমখ মিহলি পানীত তিয়াই ৰখা হয় আৰু তাৰ পিছত চিপচ হিচাপে তেলত দকৈ ভাজি লোৱা হয়।^১১ কেঁচা কলত পানী আৰু চেনিৰ পৰিমাণ কম আৰু ষ্টাৰ্চ বা শ্বেতসাৰৰ পৰিমাণ বেছি হোৱা বাবে ই তেলত দকৈ ভাজিবলৈ অতি উপযোগী। পিছাং গোৰেং হৈছে আন এবিধ ভজা কলৰ জলপান, অৱশ্যে ইয়াক পাতলকৈ কটা নহয় আৰু ইয়াক গৰমে গৰমে এবিধ মিঠা খাদ্য হিচাপে খোৱা হয়।

আমেৰিকা মহাদেশ

এই চিপচবোৰ প্ৰায়ে মিউচলি আৰু বাদাম-গুটিৰ মিশ্ৰণৰ অংশ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। আন কিছুমান চিপচ, যেনে পাটাকোনেচ নিমখীয়া হয়। কলৰ পৰিয়ালৰে অন্তৰ্গত কাঁচকলৰপৰা একে ধৰণৰ চিপচ তৈয়াৰ কৰা হয়, যাক চিফ্লে বুলি কোৱা হয়। ক্ৰান্তীয় আমেৰিকীয় সংস্কৃতিত সকলো কলকে কাঁচকল (plantains) বুলি গণ্য কৰা হয়, কিন্তু সকলো কাঁচকল কল নহয়। এই তেলত দকৈ ভজা কাঁচকলৰ চিপচবোৰ মেক্সিকোৰ দক্ষিণ-পূব প্ৰান্তত, বিশেষকৈ তাবাস্কো ৰাজ্যত যথেষ্ট জনপ্ৰিয়।