থাইলেণ্ড

থাইলেণ্ড ( বা; ^১ ประเทศไทย), চৰকাৰী নাম Kingdom of Thailand (ราชอาณาจักรไทย; ), সাধাৰণতে চিয়াম দেশ বুলি কোৱা হয় (สยาม), দক্ষিণপূৱ এচিয়াৰ এখন দেশ। ইয়াৰ উত্তৰে ম্যানমাৰ আৰু লাউচ, পূৱত লাউচ আৰু কম্বোডিয়া, দক্ষিণে থাইলেণ্ড উপসাগৰ আৰু মালয়েছিয়া, আৰু পশ্চিমত আন্দামান সাগৰ আছে।

থাই লোকসকল ষষ্ঠ শতিকাৰ পৰা একাদশ শতিকাৰ ভিতৰত দক্ষিণ-পশ্চিম চীনৰ পৰা দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ মূল ভূখণ্ডলৈ প্ৰব্ৰজন কৰিছিল। মন, খে‍মৰ সাম্ৰাজ্য, মালয় ৰাজ্যৰ দৰে ভাৰতীয়কৃত ৰাজ্যই এই অঞ্চলত শাসন কৰিছিল, থাইলেণ্ডৰ এনগোয়েনিয়াং, সুখোথাই, লান না, আয়ুথায়া ৰাজ্যৰ সৈতেও প্ৰতিযোগিতা কৰিছিল, এইবোৰেও ইটোৱে সিটোৰ সৈতে‍ প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিছিল। ১৫১১ চনত আয়ুথায়ালৈ পৰ্তুগীজ কূটনৈতিক অভিযানৰ জৰিয়তে ইউৰোপীয় সংস্পৰ্শ আৰম্ভ হয় আৰু ১৫ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ই আঞ্চলিক শক্তিত পৰিণত হয়। ১৯৭০ আৰু নব্বৈৰ দশকৰ মাজভাগত সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ চমু সময়ৰ বাহিৰেও থাইলেণ্ডে সময়ে সময়ে গণতন্ত্ৰ আৰু সামৰিক শাসনৰ মাজেৰে‍ পৰ্যায়ক্ৰমে আগবাঢি় গৈছে।

থাইলেণ্ড বিশ্ব পৰিক্ৰমাত মধ্য শক্তি আৰু আছিয়ানৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সদস্য। দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ দ্বিতীয় বৃহত্তম অৰ্থনীতি আৰু পিপিপিৰ দ্বাৰা বিশ্বৰ ২৩ বৃহত্তম, আৰু নামমাত্ৰ জিপিডিৰ দ্বাৰা ইয়াৰ স্থান ২৯ নম্বৰত। থাইলেণ্ডক নতুন ঔদ্যোগিক অৰ্থনীতিৰ দেশ হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হৈছে, য'ত উৎপাদন, কৃষি, আৰু পৰ্যটনক আগশাৰীৰ খণ্ড হিচাপে গণ্য কৰা হৈছে।^২৩

ব্যুৎপত্তিগত অৰ্থ

থাইলেণ্ডক ১৯৩৯ চনৰ আগলৈকে বাহিৰৰ লোকে চিয়াম নামেৰে জান‍িছিল। জৰ্জ ক'ডেছৰ মতে থাই (ไทย) শব্দটোৰ অৰ্থ থাই ভাষাত 'মুক্ত মানুহ', "থাই সমাজত দাস হিচাপে সামৰি লোৱা স্থানীয় লোকসকলৰ পৰা থাইসকলক পৃথক কৰা।" ^৪ চিট ফুমিছাকৰ মতে থাই (ไท)ৰ অৰ্থ কেৱল ‘মানুহ’ বা ‘মানুহ’; তেওঁৰ তদন্তত দেখা গৈছে যে কিছুমান গ্ৰাম্য অঞ্চলত মানুহৰ বাবে সাধাৰণ থাই শব্দ খোন (คน)ৰ পৰিৱৰ্তে "থাই" শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।^৫ মিচেল ফাৰ্লাছৰ মতে থাই-টাই (বা থাই-টাই) নৃতাত্ত্বিক নাম *k(ə)ri: 'মানুহ'ৰ পৰাই বিকশিত হোৱা।^৬ পূৰ্বৰ সিয়াম নামটোৰ উৎপত্তি হয়তো সংস্কৃত শ্যাম (শ্যামা, 'অন্ধকাৰ') বা মন (rhmañña,'অচিনাকি')ৰ পৰাই হ'ব পাৰে, সম্ভৱতঃ শন আৰু অসমৰ মূল একেটা।^৭ শ্যাম শব্দটো সম্ভৱতঃ প্ৰকৃত উৎপত্তি নহয়, বৰঞ্চ ইয়াৰ সঠিক, মৌলিক অৰ্থৰ পৰা পূৰ্ব-নিৰ্ধাৰিত বিচ্যুতি। আন এটা তত্ত্ব মতে‍ চীনাসকলে এই অঞ্চলটোক ‘জিয়ান’ বুলি কোৱাৰ পৰাই এই নামটো উদ্ভৱ হৈছে। ৰজা মংকুটৰ (মৃত্যু ১৮৫১–১৮৬৮) স্বাক্ষৰত লিখা আছে SPPM (সোমডেট ফ্ৰা পোৰামেন্থ্ৰা মহা) মংকুট ৰেক্স চিয়ামেন্সিয়াম (মংকুট, চিয়ামৰ ৰজা)। দেশখনৰ প্ৰথম আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্ধিত এই নামটোৰ এই ব্যৱহাৰে চিয়াম নামটোক চৰকাৰী মৰ্যাদা প্ৰদান কৰে, ১৯৩৯ চনৰ ২৪ জুনলৈকে ইয়াক থাইলেণ্ডলৈ সলনি কৰা হয়।^৮

ভূগোল

মুঠ ৫১৩,১২০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ (১৯৮,১২০ বৰ্গমাইল) মাটিকালিৰে‍ থাইলেণ্ড আয়তনৰ হিচাপত ৫০ নং বৃহত্তম দেশ। থাইলেণ্ডত কেইবাটাও সুকীয়া ভৌগোলিক অঞ্চল আছে, যিবোৰ আংশিকভাৱে প্ৰাদেশিক গোটসমূহৰ সৈতে মিল খায়। দেশৰ উত্তৰ দিশত পাহাৰীয়া অঞ্চল, সমুদ্ৰপৃষ্ঠৰ পৰা ২,৫৬৫ মিটাৰ (৮,৪১৫ ফুট) উচ্চতাত থকা থানন থং চাই ৰেঞ্জৰ ডয় ইনথানন থাইলেণ্ডৰ হাইলেণ্ড।

চাও ফ্ৰায়া আৰু মেকং নদী থাইলেণ্ডৰ গ্ৰাম্য অঞ্চলৰ অপৰিহাৰ্য জলধাৰা। ঔদ্যোগিক পৰ্যায়ত শস্য উৎপাদনত নদী আৰু ইয়াৰ উপনৈ দুয়োটাকে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।