তৰুণ গগৈ অসমৰ দীৰ্ঘকালীন মুখ্যমন্ত্ৰী আৰু ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ দলৰ অন্যতম দৃশ্যমান মুখ আছিল। ২০০১ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ একেৰাহে ১৫ বছৰ তেওঁ অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে দায়িত্ব লৈ ৰাজ্যৰ শাসন-প্ৰশাসন, দলীয় সংগঠন আৰু নিৰ্বাচনী ৰাজনীতিত সুদৃঢ় প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰে। কংগ্ৰেছ নেতৃত্বাধীন চৰকাৰে তেওঁৰ নেতৃত্বত একেৰাহে তিনিটা বিধানসভা নিৰ্বাচনত জয়লাভ কৰাৰ কৃতিত্বে অসমীয়া ৰাজনীতিত তেওঁক এক দীঘলীয়া শাসনকালৰ প্ৰতীক ৰূপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে।
জন্ম আৰু পটভূমি
তৰুণ গগৈৰ জন্ম ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৪ তাৰিখে যোৰহাট জিলাৰ ৰঙাজান চাহ বাগিচাত এটা আহোম পৰিয়ালত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ গুৱাহাটীকে বাসস্থান হিচাপে ধৰি ৰাজনৈতিক আৰু প্ৰশাসনিক জীৱনত সক্ৰিয় থাকে।
শিক্ষা আৰু পেশাগত আৰম্ভণি
গগৈয়ে যোৰহাট চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক আৰু বহুমুখী বালক বিদ্যালয়ৰ পৰা হাইস্কুল শিক্ষান্ত পৰীক্ষা উত্তীৰ্ণ হয়। তাৰ পিছত জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ পৰা কলা বিভাগত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। আইন বিষয়ত উচ্চ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰি তেওঁ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা এল.এল.বি. ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে। এই শিক্ষাগত পটভূমিৰ ভিত্তিত তেওঁ আসাম বাৰ কাউন্সিলত অধিবক্তা হিচাপে কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলে; ইয়াক তেওঁৰ ৰাজনীতিলৈ আগবঢ়াৰ আগৰ পেশাগত অভিজ্ঞতা বুলি ধৰা হয়।
ৰাজনৈতিক জীৱন আৰু দলীয় ভূমিকা
তৰুণ গগৈ ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ নেতা আছিল আৰু দলীয় সংগঠনত গুৰুত্বপূর্ণ দায়িত্বো বহন কৰে। ১৯৮৫ চনৰ পৰা ১৯৯০ চনলৈ তেওঁ প্ৰধানমন্ত্ৰী ৰাজীৱ গান্ধীৰ সময়ত সদৌ ভাৰত কংগ্ৰেছ (ই) কমিটিত সাধাৰণ সম্পাদক হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল। এই সময়ছোৱাই কেন্দ্ৰীয় নেতৃত্বৰ লগত তেওঁৰ ঘনিষ্ঠতা আৰু দলীয় সংগঠন-দক্ষতা বৃদ্ধি পোৱাত সহায় কৰে।
তেওঁৰ সংসদীয়-নিৰ্বাচনী জীৱনত একাধিক আসন আৰু দায়িত্বৰ অভিজ্ঞতা দেখা যায়। উৎস-তথ্য অনুসৰি তেখেতে কলিয়াবৰ (লোকসভা সমষ্টি)ৰ সাংসদ, আৰু অসম বিধানসভাৰ বিভিন্ন সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল। এই বহুমুখী অভিজ্ঞতাই ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰ—দুয়োটা পৰ্যায়ত নীতি-প্ৰক্ৰিয়া, দলীয় সমন্বয় আৰু জনপ্ৰতিনিধিত্বৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁৰ ভূমিকা দৃঢ় কৰে।
অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী (২০০১–২০১৬)
তৰুণ গগৈ ১৮ মে’, ২০০১ তাৰিখে অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী পদত অধিষ্ঠিত হয় আৰু ২০ মে’, ২০১৬ পৰ্যন্ত দায়িত্ব পালন কৰে। তেওঁৰ পূৰ্বসূৰী আছিল প্ৰফুল্ল কুমাৰ মহন্ত আৰু উত্তৰসূৰী আছিল সৰ্বানন্দ সোণোৱাল। এই ১৫ বছৰৰ শাসনকাল অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীসকলৰ ইতিহাসত দীৰ্ঘতম বুলি ব্যাপকভাবে উল্লেখ কৰা হয় (দেখা: অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীসকলৰ তালিকা)।
নিৰ্বাচনী নেতৃত্ব আৰু ৰাজনৈতিক তাৎপৰ্য
গগৈৰ মুখ্যমন্ত্ৰীত্বৰ এটা মুখ্য বৈশিষ্ট্য আছিল কংগ্ৰেছ নেতৃত্বাধীন চৰকাৰৰ একেৰাহে তিনিবাৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত জয়। এই অভিলেখমূলক সফলতাই—
- দলীয় সংগঠন আৰু নেতৃত্বৰ স্থায়িত্ব,
- ৰাজ্যিক ৰাজনীতিত কংগ্ৰেছৰ প্ৰভাৱ,
- আৰু মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে তেওঁৰ গণভিত্তি
—এই দিশসমূহক বিশেষভাৱে উজলায়।
ব্যক্তিগত জীৱন
তৰুণ গগৈৰ জীৱনসংগী ডলি গগৈ। তেওঁলোকৰ সন্তান দুজন—পুত্ৰ গৌৰৱ গগৈ আৰু কন্যা চন্দ্ৰিমা গগৈ। ধৰ্মীয় পৰিচয়ৰ দিশত তেওঁ হিন্দু ধৰ্মাবলম্বী আছিল।
মৃত্যু
২৩ নৱেম্বৰ, ২০২০ তাৰিখে গুৱাহাটীৰ গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়ত তৰুণ গগৈৰ মৃত্যু হয়। উৎস-তথ্য অনুসৰি তেওঁৰ দেহাৱসানৰ কাৰণ আছিল কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯-ৰ উত্তৰকালীন জটিলতা আৰু শৰীৰৰ একাধিক অংগ অচল হৈ পৰাৰ পৰিণতি। তেওঁৰ মৃত্যুৱে অসমৰ সমসাময়িক ৰাজনীতিত এক দীঘলীয়া অধ্যায়ৰ সমাপ্তি ঘটায়।
সন্মান আৰু স্বীকৃতি
তৰুণ গগৈৰ অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ভাৰত চৰকাৰে ২০২১ চনত তেওঁক মৰণোত্তৰভাৱে পদ্মভূষণ প্ৰদান কৰে। পদ্মভূষণ দেশৰ তৃতীয় সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান হিচাপে গণ্য; সেয়েহে এই স্বীকৃতিয়ে তেওঁৰ ৰাজনৈতিক-প্ৰশাসনিক জীৱনৰ সামগ্ৰিক প্ৰভাৱক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিসৰত উল্লেখযোগ্য ৰূপে চিহ্নিত কৰে।
উত্তৰাধিকাৰ
তৰুণ গগৈৰ ৰাজনৈতিক উত্তৰাধিকাৰ মূলতঃ তিনিটা দিশত আলোচনা কৰা হয়: (১) ২০০১–২০১৬ শাসনকালৰ দৈৰ্ঘ্য আৰু স্থায়িত্ব, (২) কংগ্ৰেছৰ নেতৃত্বত একেৰাহে তিনিটা বিধানসভা নিৰ্বাচনী জয়ৰ নজিৰ, আৰু (৩) ৰাজ্যিক নেতৃত্বৰ পৰা কেন্দ্ৰীয় দলীয় সংগঠনলৈ তেওঁৰ পৰিসৰ। পদ্মভূষণৰ মৰণোত্তৰ প্ৰদানেও তেওঁক অসমৰ ৰাজনৈতিক ইতিহাসত স্থায়ী উল্লেখযোগ্যতা দিছে।
আৰু চাওক
- অসম
- অসম বিধানসভা
- অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীসকলৰ তালিকা
- ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ
- ভাৰত চৰকাৰ
- পদ্মভূষণ
- যোৰহাট জিলা
- গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়
- ৰাজীৱ গান্ধী
- কলিয়াবৰ (লোকসভা সমষ্টি)
- কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
সম্পাদকীয় প্ৰবন্ধ। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া বিশ্বকোষৰ বাবে নতুনকৈ মৌলিক ভাষাত লিখা হৈছে (এআই-সহায়ক খচৰা; মানৱ সম্পাদকীয় পৰ্যালোচনা চলি আছে)। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।
অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ স্বেচ্ছাসেৱী লেখকসকললৈ আমাৰ কৃতজ্ঞতাপূৰ্ণ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি, যিসকলৰ দীৰ্ঘদিনীয়া সাধনাই অসমীয়া ভাষাত মুক্ত জ্ঞানৰ বাট মুকলি কৰিছিল।