অসমৰ চীনা-তিব্বতীয় আৰু টাই জনগোষ্ঠী

অসমৰ চীনা-তিব্বতীয় আৰু টাই জনগোষ্ঠী (Sino-Tibetan and Tai peoples of Assam) বা অসমৰ মংগোলীয় জনগোষ্ঠী প্ৰাচীন আৰু মধ্যযুগীয় কালত চীন আৰু ম্যানমাৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকালৈ প্ৰব্ৰজন কৰা জনগোষ্ঠী।^১২ তেওঁলোকে অসমৰ জনসংখ্যাৰ সৰ্ববৃহৎ অংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি ৰাজ্যৰ সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু ৰাজনৈতিক দিশত প্ৰবল প্ৰভাৱ পেলাইছে।

জনগোষ্ঠী সমূহৰ নাম

মান-তিব্বতীয়

• চিংফৌ জনগোষ্ঠী
• বড়ো জনগোষ্ঠী
• চুতীয়া জনগোষ্ঠী
• দেউৰী জনগোষ্ঠী
• ডিমাছা জনগোষ্ঠী
• গাৰো জনগোষ্ঠী
• হাজং জনগোষ্ঠী
• হমাৰ (চিন-কুকি-মিজো)
• কাৰ্বি জনগোষ্ঠী
• কুকি জনগোষ্ঠী (চিন-কুকি-মিজো)
• কোচ ৰাজবংশী
• মেক
• মিচিং জনগোষ্ঠী
• মৰাণ
• ৰাভা জনগোষ্ঠী
• শৰণীয়া কছাৰী
• সোণোৱাল কছাৰী
• ঠেঙ্গাল কছাৰী জনগোষ্ঠী
• তিৱা জনগোষ্ঠী (লালুং)^৩

টাই

• মটক জনগোষ্ঠী^৪
• টাই-আহোম জনগোষ্ঠী
• খামটি জনগোষ্ঠী
• খাময়াঙ জনগোষ্ঠী
• ফাকে জনগোষ্ঠী
• আইটন জনগোষ্ঠী
• টুৰুঙ জনগোষ্ঠী

ইতিহাস

অসমলৈ চীনা-তিব্বতীয় আৰু টাই জনগোষ্ঠীৰ কেইবাটাও ঢৌ আহিছিল।

প্ৰাগঐতিহাসিক

চীনা-তিব্বতীয়সকলৰ পূৰ্বপুৰুষসকলে প্ৰায় ১০,০০০ - ৫,০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বত চীনৰ হালধীয়া নদীৰ ওপৰৰ মধ্যম অৱবাহিকাত বাস কৰিছিল আৰু চীনৰ আদিম নৱপ্ৰস্তৰ যুগৰ অন্যতম সংস্কৃতি গঢ়ি তুলিছিল।^৫ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উপত্যকালৈ সম্প্ৰসাৰণ হোৱা কছাৰী (বড়ো-কছাৰী) লোকৰ ৮৫% আৰু ৰাভা জনগোষ্ঠী লোকৰ ৭৬.৫% উচ্চ কম্পাঙ্কত পিতৃবংশৰ ফালৰ O-M134 জিন পোৱা যায়।^৬৭

মধ্যযুগীয়

দ্বিতীয় ঢৌ আছিল টাই-আহোম জনগোষ্ঠী যি দাই-চীনা জনগোষ্ঠীৰ। তেওঁৰ দলটোক বৰ্তমানৰ দক্ষিণ চীনৰ পৰা পাটকাইৰ পাংছাউ পাছৰ মাজেৰে অসমলৈ নেতৃত্ব দিছিল।^৮ আহোমসকলৰ পিছত বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী আন টাই জনগোষ্ঠী: খামটি, খাময়াং, আইতন, ফাকে আৰু তুৰুং যিসকলে উজনি অসম আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশত বসতি স্থাপন কৰিছিল।^৮

ৰাজ্য গঠন

মূল প্ৰবন্ধ: বৰ্মন বংশ, ম্লেছ বংশ, আহোম ৰাজ্য, চুতীয়া ৰাজ্য

ম্লেছ বংশ হৈছে চীনা-তিব্বতীয় বংশ যিয়ে ৬৫৫–৯০০ চনলৈকে প্ৰায় সমগ্ৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত শাসন কৰিছিল।সুনীত কুমাৰ চেটাৰ্জীৰ মতে এই বৰ্মন বংশ আৰু ম্লেছ বংশ চীনা-তিব্বতীয়।^৯ হিউ বি. আৰ্বানে (২০১১)ও অনুমান কৰিছে যে বৰ্মনসকল অনাৰ্য জনগোষ্ঠীৰ পৰাই আহিছে।^৯ মধ্যযুগীয় যুগত অধিকাংশ ৰাজ্য এই চীনা-তিব্বতীয়সকলে নিৰ্মাণ কৰিছিল। তাৰ ভিতৰত আহোম, চুতীয়া, কছাৰী ৰাজ্য আৰু কোচ বংশ উল্লেখযোগ্য।^৯

উৎস প্ৰসংগ

• Su, Bing; Xiao, Chunjie; Deka, Ranjan. (2000). Y chromosome haplotypes reveal prehistorical migrations to the Himalayas. Human Genetics. পৃ. 582–590
• Gogoi, J. (2002). Agrarian System of Medieval Assam. Concept Publishing Company. ISBN 978-81-7022-967-4
• Taher, Mohammad (1993), "The Peopling of Assam and contemporary social structure", in Ahmad, Aijazuddin (ed.), Social Structure and Regional Development, New Delhi: Rawat Publication, pp. 201–218
• Reddy, B. Mohan; Langstieh, B. T.; Kumar, Vikrant. (2007-11-07). Austro-Asiatic Tribes of Northeast India Provide Hitherto Missing Genetic Link between South and Southeast Asia. PLoS ONE. Public Library of Science (PLoS). পৃ. e1141
• Burling, Robbins (2013). "The Tibeto-Burman Languages of Northeastern India". In LaPollo, Randy J. Sino-Tibetan languages. Routledge. ISBN 9781135797171. Search this book on
• Choudhury, S.; Indian Institute of Advanced Study. (2007). The Bodos: Emergence and Assertion of an Ethnic Minority. Indian Institute of Advanced Study. ISBN 978-81-7986-054-0
• DeLancey, Scott. (2012-01-01). North East Indian Linguistics. Foundation Books
• Endle, Sidney. (2024-06-26). The Kacharis: Sidney Endle. Internet Archive
• Jaquesson, François (2017). Translated by van Breugel, Seino. "The linguistic reconstruction of the past: The case of the Boro-Garo languages". Linguistics of the Tibeto-Burman Area. 40 (1): 90–122. doi:10.1075/ltba.40.1.04van.