সম্পাদকীয় আৰু মৌলিক প্ৰবন্ধ
অসমীয়া বিশ্বকোষৰ বাবে নতুনকৈ মৌলিক অসমীয়াত লিখা প্ৰবন্ধসমূহ — এই বিশ্বকোষৰ মূল ভেটি। · ৩৩১ প্ৰবন্ধ
-
শৰৎ চন্দ্ৰ সিংহ
শৰৎ চন্দ্ৰ সিংহ (১৯১৪–২০০৫) অসমৰ এজন প্ৰাক্তন মুখ্যমন্ত্ৰী আৰু অসমৰ ৰাজনীতিত দীৰ্ঘদিন সক্ৰিয় থকা নেতা। তেওঁ সততা, সৰলতা, গান্ধীবাদী মূল্যবোধ আৰু দলিতজনৰ সেৱাৰ প্ৰতি দায়বদ্ধতাৰ বাবে বিশেষভাৱে স্মৰণীয়।
-
ম'হৰ শিঙৰ পেঁপা
ম’হৰ শিঙৰ পেঁপা অসমীয়াসকলৰ ফুঁ দি বজোৱা পৰম্পৰাগত সুৰ-বাদ্যযন্ত্ৰ, যাৰ মুখ্য অনুনাদক অংশ ম’হৰ শিঙেৰে নিৰ্মিত। বিহুসমেত বিয়া-আনন্দোৎসৱ আৰু আধুনিক মঞ্চ-অনুষ্ঠানলৈকে ইয়াৰ ব্যৱহাৰ বিস্তৃত, আৰু গুটীয়া (গোৱাল) আৰু যুৰীয়া—এই দুটা মুখ্য প্ৰকাৰ পোৱা যায়।
-
কাৰেংঘৰ
কাৰেংঘৰ আহোম চাওফাসকলৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত পিৰামিড আকৃতিৰ ৰাজমহল, যি অসমৰ শিৱসাগৰ জিলাৰ গড়গাঁওত অৱস্থিত। ১৫৪০ চনত নিৰ্মাণ আৰম্ভ হোৱা এই ৰাজকাৰেং পৰৱৰ্তী সময়ত ইটাৰে পকী কৰণ, ক্ষয়ক্ষতি আৰু পুনৰ নিৰ্মাণৰ মাজেৰে ঐতিহাসিক ৰূপ লাভ কৰে।
-
অসম গৌৰৱ বঁটা
অসম গৌৰৱ অসম চৰকাৰে ২০২১ চনৰ পৰা প্ৰদান কৰা ৰাজ্যৰ তৃতীয় সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান। তিনি লাখ টকা আৰু গায়ন-বায়ন অংকিত পদকযুক্ত এই বঁটাই কৃষক, শিল্পী, খেলুৱৈ, স্বাস্থ্যকৰ্মী, উদ্যোগী আৰু সংৰক্ষণকৰ্মীৰ দৰে তৃণমূল পৰ্যায়ৰ নায়কসকলক স্বীকৃতি দিয়ে।
-
কনকলতা বৰুৱা
কনকলতা বৰুৱা অসমৰ এগৰাকী ভাৰতীয় স্বাধীনতা সংগ্ৰামী, যি ১৯৪২ চনৰ ভাৰত ত্যাগ আন্দোলনৰ সময়ত গহপুৰত ব্ৰিটিছ পুলিচৰ গুলীত শ্বহীদ হয়। অসমত তেওঁক প্ৰথম মহিলা শ্বহীদ হিচাপে পৰিচয় দিয়া হয় আৰু “বীৰবালা” উপাধিৰে স্মৰণ কৰা হয়।
-
জাপি
জাপি অসমীয়া জাতি-সংস্কৃতিৰ প্ৰতীক আৰু দৈনন্দিন জীৱনৰ এক কাৰ্যকৰী শিৰস্ত্ৰাণ। বাঁহ-বেত-পাত বোৱা এই সামগ্ৰীৰ আকৃতি, সজাৰ ধৰণ আৰু সামাজিক ব্যৱহাৰ সময়ৰ সৈতে সলনি হৈ কৃষিকাৰ্য, লোকসংস্কৃতি আৰু ঐতিহাসিক ৰাজদৰবলৈ বিস্তৃত হৈছে।
-
আনন্দ চন্দ্ৰ আগৰৱালা
আনন্দ চন্দ্ৰ আগৰৱালা (১৮৭৪–১৯৪০) জোনাকী যুগৰ অন্যতম অসমীয়া কবি, অনুবাদক, প্ৰশাসক আৰু ইতিহাসবিদ। বিদেশী কবিতাৰ অনুবাদ-দক্ষতাৰ বাবে তেওঁ ‘ভাঙনি কোঁৱৰ’ উপনামেৰে পৰিচিত হৈছিল, আৰু আৰক্ষী বিভাগত উচ্চ পদত কৰ্মৰত হৈ সাহিত্য-চৰ্চা অব্যাহত ৰাখিছিল।
-
তলাতল ঘৰ
তলাতল ঘৰ অসমৰ শিৱসাগৰ জিলাৰ ৰংপুৰত অৱস্থিত এক আহোম ৰাজমহল। ই আহোম স্থাপত্যকলাৰ উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন হিচাপে পৰিগণিত, আৰু ইয়াৰ বহু-মহলীয়া—মাটিৰ ওপৰত আৰু মাটিৰ তলত—গঠন বৈশিষ্ট্যপূর্ণ।
-
অসম সৌৰভ বঁটা
অসম সৌৰভ অসম চৰকাৰে ২০২১ চনৰ পৰা প্ৰদান কৰা ৰাজ্যৰ দ্বিতীয় সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান। চাৰি লাখ টকা আৰু শৰাই অংকিত পদকযুক্ত এই বঁটা বিজ্ঞান, ক্ৰীড়া, কলা, সংগীত আৰু লোকসেৱাৰ বহু কৃতী লোকে লাভ কৰিছে।
-
তৰুণ ৰাম ফুকন
তৰুণ ৰাম ফুকন (১৮৭৭–১৯৩৯) অসমৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য ৰাজনৈতিক নেতা, বেৰিষ্টাৰ আৰু বক্তা, যিয়ে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত সক্ৰিয় ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি হিচাপেো স্মৰণীয়, লগতে লেখক আৰু চিকাৰী হিচাপেও পৰিচিত আছিল।
-
বগীবিল দলং
বগীবিল দলং অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ বগীবিল ঠাইত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ ওপৰত অৱস্থিত ৰে’ল-সহ পথ দলং। ১৯৯৭ চনত আধাৰশিলা স্থাপনৰ পাছত ২০০২ চনত নিৰ্মাণ আৰম্ভ হৈ ২০১৮-১২-২৫ তাৰিখে দলংখন উদ্বোধন কৰা হয়।
-
কুশল কোঁৱৰ
কুশল কোঁৱৰ (১৯০৫–১৯৪৩) অসমৰ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামী, যাক ১৯৪২ চনৰ “ভাৰত ত্যাগ” আন্দোলনৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত যোৰহাট কেন্দ্ৰীয় কাৰাগাৰত ফাঁচি দিয়া হয়। তেওঁক ১৯৪২ৰ আন্দোলনত ফাঁচি দিয়া একমাত্ৰ শ্বহীদ আৰু ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ফাঁচি বৰণ কৰা অসমৰ শেষৰজন শ্বহীদ বুলি উল্লিখিত কৰা হয়।
-
লাভলীনা বৰগোহাঁই
লাভলীনা বৰগোহাঁই অসমৰ এগৰাকী ভাৰতীয় বক্সাৰ, যিয়ে আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ত ৬৯ কেজি শাখাত পদক অৰ্জন কৰি পৰিচিতি লাভ কৰে। তেওঁ টকিঅ’ অলিম্পিকত বক্সিঙৰ ৬৯ কেজি শাখাত ভাৰতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে।
-
অসমৰ ইতিহাস
অসমৰ ইতিহাস বহু জনগোষ্ঠীৰ মিলন, স্থানান্তৰ, আৰু সাংস্কৃতিক বিনিময়ৰ দীঘল প্ৰক্ৰিয়াৰ ফল। ইয়াৰ উৎস-সামগ্ৰী লোকগাঁথা, মহাকাব্য-পুৰাণ, শিলালিপি-তাম্ৰফলি, আৰু আহোম যুগৰ বুৰঞ্জীলৈকে বিস্তৃত।
-
মুগা (ৰেচম)
মুগা ৰেচম অসমৰ এক স্বকীয় ৰেচম-উৎপাদন, যি মূলত এন্থেৰিয়া আছামেনছিছ প্ৰজাতিৰ পলুৰ কোকুনৰ পৰা পোৱা যায়। সোণোৱালী বৰণ, স্থায়িত্ব আৰু ঐতিহাসিক উল্লেখৰ বাবে মুগা অসমৰ প্ৰাচীন উদ্যোগ আৰু সাংস্কৃতিক পৰিচয়ৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।
-
অসম ৰত্ন
অসম ৰত্ন অসম চৰকাৰে ২০০৮ বৰ্ষৰ পৰা প্ৰদান কৰা ৰাজ্যিক অসামৰিক সন্মান, যিটো দীৰ্ঘদিন ধৰি অসমৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান হিচাপে গণ্য হৈছিল। ইয়াৰ তিনিজন প্ৰাপক হ'ল ভূপেন হাজৰিকা, মামণি ৰয়ছম গোস্বামী আৰু জিতেন্দ্ৰনাথ গোস্বামী।
-
মূলা গাভৰু
মূলা গাভৰু (নাঙ ম’-লা/নাঙ মূলা কুঁৱৰী গাভৰু) আহোম ৰাজপৰিয়ালৰ কন্যা, যুঁজাৰু মহিলা আৰু আহোম সৈন্যবাহিনীৰ সেনা-মুখ্য (নাঙ হান) হিচাপে পৰিচিত। স্বৰ্গদেউ চুহুংমুং (স্বৰ্গনাৰায়ণ)-ৰ সময়ত মুছলমান আক্ৰমণকাৰী সেনাৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ কৰি ১৫৩২ চনত তুৰ্বক খানৰ সৈতে সংঘটিত যুঁজত তেওঁৰ মৃত্যু ঘটে।
-
মেখেলা চাদৰ
মেখেলা চাদৰ অসমৰ মহিলাসকলৰ এক পাৰম্পৰিক পৰিধেয় বস্ত্ৰ, যি দুটা মুখ্য অংশ—মেখেলা আৰু চাদৰ—ৰ সমাহাৰ। ই পৰিধান-পদ্ধতি, তাঁতশালত বোৱা নক্সা, আৰু কপাহ-ৰেচমভিত্তিক কাঁচামালৰ বাবে অসমীয়া বস্ত্ৰ-সংস্কৃতিত বিশেষ গুৰুত্ব বহন কৰে।
-
অসম বৈভৱ বঁটা
অসম বৈভৱ অসম চৰকাৰে ২০২১ চনৰ পৰা প্ৰদান কৰা ৰাজ্যৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান। সাধাৰণতে বছৰি এগৰাকী ব্যক্তিক দিয়া এই বঁটাত পাঁচ লাখ টকা, প্ৰশস্তিপত্ৰ আৰু হোলোং পাতত জাপি অংকিত পদক থাকে। প্ৰথম প্ৰাপক ৰতন টাটা।
-
সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ
সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ ১৪শ শতিকাত মাধৱ কন্দলীয়ে অসমীয়াত ৰচিত বাল্মীকিৰ ৰামায়ণৰ ভাৱানুবাদ-আধাৰিত কাব্য। অসমীয়া লিখিত সাহিত্যৰ প্ৰাৰম্ভিক নিদৰ্শনসমূহৰ ভিতৰত গণ্য এই অনুবাদে চৰিত্ৰসমূহক অতি-মানৱ নহয়, মানৱী ৰূপত উপস্থাপন কৰাৰ বাবে বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য।
-
হিমা দাস
হিমা দাস অসমৰ ধিং গাঁৱৰ ভাৰতীয় ট্ৰেক-এণ্ড-ফিল্ড দৌৰবিদ, যি মূলতঃ ৪০০ মিটাৰ স্প্ৰিণ্টত খ্যাত। ২০১৮ চনত তেওঁ এছিয়ান গেমছত ৰূপৰ পদক লাভ কৰাৰ লগতে বিশ্ব পৰ্যায়তো পদক অৰ্জন কৰি ভাৰতীয় এথলেটিক্সত বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰে।
-
লাচিত দিৱস
লাচিত দিৱস প্ৰতিবছৰে ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখে অসমজুৰি পালন কৰা হয়। এই দিৱসৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে লাচিত বৰফুকনৰ বীৰত্ব স্মৰণ আৰু শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত অসমীয়া সেনাৰ বিজয়-স্মৃতি উদযাপন।
-
UAHDF
UAHDF সত্যব্ৰত নিৰালাৰ দ্বাৰা পৰিকল্পিত এক পদ্ধতিগত গৱেষণা-কাঠামো। ই গৱেষণাক প্ৰশ্ন, প্ৰতিদ্বন্দ্বী আৰ্হি, প্ৰমাণ আৰু মিছা-প্ৰমাণ পৰীক্ষা, এই চাৰিটা ধাপৰ শৃংখলাত আগবঢ়ায়।
-
মানৱ যোগাযোগ বুদ্ধিমত্তা
মানৱ যোগাযোগ বুদ্ধিমত্তা (HCI) সত্যব্ৰত নিৰালাৰ দ্বাৰা পৰিকল্পিত এক প্ৰস্তাৱিত কাঠামো-স্তৰ, যাৰ সহায়ত যোগাযোগৰ গুণগত দিশসমূহ সংজ্ঞায়িত আৰু মূল্যায়ন কৰিব পাৰি। ইয়াৰ পৰীক্ষামূলক বৈধকৰণ চলি আছে।
-
যোগাযোগ বুদ্ধিমত্তা বিজ্ঞান
যোগাযোগ বুদ্ধিমত্তা বিজ্ঞান (CIS) সত্যব্ৰত নিৰালাৰ দ্বাৰা পৰিকল্পিত এক প্ৰস্তাৱিত অধ্যয়ন-ক্ষেত্ৰ। ই যোগাযোগক উৎস-চিহ্নিত আৰু পদ্ধতি-চিহ্নিত সংকেতৰ সমষ্টি হিচাপে চায়, যাক নিৰীক্ষণ কৰিব, মানদণ্ডৰ সৈতে তুলনা কৰিব আৰু পৰিচালনা পৰিষদৰ আগত যুক্তিৰে সমৰ্থন কৰিব পাৰি। ইয়াৰ পৰীক্ষামূলক বৈধকৰণ চলি আছে।
-
সত্যব্ৰত নিৰালা
সত্যব্ৰত নিৰালা (জন্ম: ১০ অক্টোবৰ ১৯৮৮) অসমৰ ডিগবৈৰ এজন এজাইল ৰূপান্তৰ পৰামৰ্শদাতা, প্ৰশিক্ষক, উদ্ভাৱক আৰু গৱেষক। তেওঁ এজাইল শিক্ষা ঘোষণাপত্ৰৰ মুখ্য লেখক, HiMirrorly.comৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক আৰু উদ্ভাৱক, আৰু অসমীয়া বিশ্বকোষৰ প্ৰতিষ্ঠাতা।
-
অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাস
চৰ্যাপদৰ পৰা আধুনিক কাললৈ অসমীয়া সাহিত্যৰ প্ৰায় তেৰশ বছৰীয়া ইতিহাস — লোকগীত, বৈষ্ণৱ সাহিত্য, বুৰঞ্জী, জোনাকী যুগ আৰু আধুনিক সাহিত্যৰ এক সামগ্ৰিক আভাস।
-
অসমৰ চাহ
অসমৰ চাহ বিশ্বৰ অন্যতম সমাদৃত চাহ। ১৮২৩ চনত ৰবাৰ্ট ব্ৰুছে সিংফৌসকলৰ সহায়ত ইয়াৰ স্থানীয় প্ৰজাতি চিনাক্ত কৰাৰ পিছত চাহ উদ্যোগ অসমৰ অৰ্থনীতিৰ মেৰুদণ্ড হৈ পৰে।
-
এশৃংগ গঁড়
এশৃংগ গঁড় অসমৰ ৰাজ্যিক প্ৰাণী। একমাত্ৰ শিঙৰ বাবে পৰিচিত এই বৃহৎ তৃণভোজী প্ৰাণীৰ সৰ্বাধিক সংখ্যা কাজিৰঙাত দেখা যায়।
-
মুগা ৰেচম
মুগা ৰেচম কেৱল অসমতে উৎপাদিত সোণালী ৰঙৰ বিৰল প্ৰাকৃতিক ৰেচম। ২০০৭ চনত ইয়াক ভৌগোলিক সূচক (GI) প্ৰদান কৰা হয়।