অসমৰ পাব্লিক ডমেইনৰ অন্তৰ্ভুক্ত লিখক
৫৫ প্ৰবন্ধ
-
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱ (১৪৮৯–১৫৯৬) মহাপুৰুষীয়া এক শৰণ নাম ধৰ্মৰ অন্যতম কেন্দ্ৰীয় ব্যক্তিত্ব আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ প্ৰধান শিষ্য তথা উত্তৰাধিকাৰী হিচাপে স্বীকৃত। সাহিত্য, সংগীত-নাট্য, আৰু সত্ৰ-সংগঠনৰ জৰিয়তে তেওঁ অসমীয়া ধৰ্ম-সংস্কৃতিৰ দীঘলীয়া ধাৰাক সুদৃঢ় ৰূপ দিছে।
-
পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱা
পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱা (১৮৭১–১৯৪৬) আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ বিকাশত মুখ্য ভূমিকা লোৱা বহুমুখী সাহিত্যসাধক। কবিতা, উপন্যাস, নাটক আৰু সাংবাদিকতাৰ মাজেৰে তেওঁ সাহিত্য-সংস্কৃতি সংগঠনৰ দিশতো স্থায়ী প্ৰভাৱ পেলায়, বিশেষকৈ অসম সাহিত্য সভাৰ প্ৰথম সভাপতিত্বৰ জৰিয়তে।
-
গোপীনাথ বৰদলৈ
গোপীনাথ বৰদলৈ (১৮৯০–১৯৫০) আছিল অসমৰ স্বাধীনতা-উত্তৰ যুগৰ প্ৰথম মুখ্যমন্ত্ৰী আৰু ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ এগৰাকী গুৰুত্বপূৰ্ণ কংগ্ৰেছী নেতৃ। ধৰ্মভিত্তিক বিভাজনৰ টানাপোৰেণত অসমক প্ৰস্তাৱিত পূব পাকিস্তানৰ অন্তৰ্ভুক্তিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখাত তেওঁৰ ৰাজনৈতিক ভূমিকা বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য।
-
হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী
হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী (১৮৭২–১৯২৮) আধুনিক অসমীয়া কাব্যত ছনেট ৰূপ প্ৰৱৰ্তন কৰা কবি আৰু জোনাকী-যুগৰ অন্যতম গুৰি ধৰোঁতা সম্পাদক-সংগঠক। কবিতাৰ উপৰিও পুৰণি পুথি-সংগ্ৰহ, গ্ৰন্থসম্পাদনা আৰু সাহিত্য-প্ৰতিষ্ঠান গঠনত তেখেতৰ অৱদান অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত দীৰ্ঘস্থায়ী।
-
বাণীকান্ত কাকতি
বাণীকান্ত কাকতি (১৮৯৪–১৯৪৮) অসমীয়া ভাষাবিজ্ঞান আৰু সাহিত্য-সমালোচনাৰ ক্ষেত্ৰত গৱেষণাভিত্তিক দিশ-মোচৰ কৰোঁতা এক প্ৰধান পণ্ডিত। কটন কলেজ আৰু গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ত শিক্ষকতা কৰি তেখেতে অসমীয়া ভাষাৰ গঠন-উৎপত্তি সম্পৰ্কীয় অধ্যয়নক আধুনিক শাস্ত্ৰীয় ভিত্তি দান কৰে।
-
হেমচন্দ্ৰ বৰুৱা
হেমচন্দ্ৰ বৰুৱা (১৮৩৫–১৮৯৬) ঊনবিংশ শতিকাৰ অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ অন্যতম পথপ্ৰদৰ্শক, যাৰ নাম বিশেষকৈ অভিধান আৰু ব্যাকৰণ-চৰ্চাৰ সৈতে অঙ্গাঙ্গীভাৱে জড়িত। ‘হেমকোষ’ অভিধানৰ প্ৰণেতা হিচাপে তেওঁ আধুনিক অসমীয়া শব্দ-সংকলন আৰু মান্য ৰূপ নিৰ্ধাৰণত দীঘলীয়া প্ৰভাৱ পেলাই গৈছে।
-
ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
ৰজনীকান্ত বৰদলৈ (১৮৬৭–১৯৪০) জোনাকী যুগৰ অসমীয়া সাহিত্যত উপন্যাসক দৃঢ় ভিত্তিত প্ৰতিষ্ঠা কৰা অগ্ৰগণ্য কথাশিল্পী। অতীত অসমৰ গৌৰৱ, সংঘাত আৰু বেদনাবহ সামাজিক-ঐতিহাসিক অভিজ্ঞতাক উপন্যাস-আখ্যানৰ ৰূপ দি তেওঁ “অসমীয়া উপন্যাসৰ পিতা” আৰু “উপন্যাস-সম্ৰাট” আদি অভিধাৰে খ্যাতি লাভ কৰে।
-
আনন্দৰাম ঢেকিয়াল ফুকন
আনন্দৰাম ঢেকিয়াল ফুকন (১৮২৯–১৮৫৯) অৰুনোদই যুগৰ এগৰাকী গুৰুত্বপূৰ্ণ অসমীয়া লেখক আৰু ভাষা-অধিকাৰ আন্দোলনৰ আগৰণুৱা। বিদ্যালয়ত বঙালী ভাষাৰ ঠাইত পুনৰ অসমীয়া ভাষা প্ৰৱৰ্তনৰ যুক্তি-প্ৰমাণ দাঙি ধৰাৰ লগতে তেখেতে অসমীয়াত পাঠ্যপুথি আৰু ভূগোল-গ্ৰন্থ ৰচনা কৰি আধুনিক শিক্ষালেখাৰ ভেটি মজবুত কৰে।
-
প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা
প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা আছিল অসমৰ গৌৰীপুৰত জন্মলাভ কৰা প্ৰাক্-স্বাধীনতা যুগৰ এজন উল্লেখযোগ্য অভিনেতা, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্য-লেখক। বাংলা আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰত তেখেতে শিল্প-কাৰিকৰি উদ্ভাৱন, বিশেষকৈ ‘‘দেৱদাস’’ৰ চলচ্চিত্ৰায়ন আৰু নতুন কেমেৰা-কৌশল প্ৰয়োগৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ ইতিহাসত…
-
মাধৱ কন্দলি
মাধৱ কন্দলি ১৪শ শতিকাৰ এগৰাকী অসমীয়া কবি, যিয়ে বাল্মীকিৰ ৰামায়ণক অসমীয়া ভাষালৈ অনুবাদ কৰি প্ৰান্তীয় ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ ভিতৰত এক অগ্ৰগণ্য উদাহৰণ স্থাপন কৰে। তেওঁৰ ‘সপ্তকাণ্ড ৰামায়ণ’ অসমীয়া সাহিত্যৰ আদিপর্বৰ অন্যতম মূল্যবান কীৰ্তি হিচাপে গণ্য।
-
চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা
চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা (১৮৬৭–১৯৩৮) আধুনিক অসমীয়া কবিতাত ৰোমাণ্টিক ভাবধাৰাৰ সূচনাকাৰী লেখকসকলৰ অন্যতম আৰু ‘জোনাকী’ আলোচনীকেন্দ্ৰিক সাহিত্য-আন্দোলনৰ গুৰুত্বপূর্ণ নেতা। কবিতা, সম্পাদনা, মুদ্ৰণ-প্ৰকাশনা আৰু সংবাদপত্ৰ পৰিচালনাৰ যোগেদি তেওঁ অসমীয়া সাহিত্য-সংস্কৃতিত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাই গৈছে।
-
আনন্দ চন্দ্ৰ আগৰৱালা
আনন্দ চন্দ্ৰ আগৰৱালা (১৮৭৪–১৯৪০) জোনাকী যুগৰ অন্যতম অসমীয়া কবি, অনুবাদক, প্ৰশাসক আৰু ইতিহাসবিদ। বিদেশী কবিতাৰ অনুবাদ-দক্ষতাৰ বাবে তেওঁ ‘ভাঙনি কোঁৱৰ’ উপনামেৰে পৰিচিত হৈছিল, আৰু আৰক্ষী বিভাগত উচ্চ পদত কৰ্মৰত হৈ সাহিত্য-চৰ্চা অব্যাহত ৰাখিছিল।
-
তৰুণ ৰাম ফুকন
তৰুণ ৰাম ফুকন (১৮৭৭–১৯৩৯) অসমৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য ৰাজনৈতিক নেতা, বেৰিষ্টাৰ আৰু বক্তা, যিয়ে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত সক্ৰিয় ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি হিচাপেো স্মৰণীয়, লগতে লেখক আৰু চিকাৰী হিচাপেও পৰিচিত আছিল।
-
গুণাভিৰাম বৰুৱা
গুণাভিৰাম বৰুৱা (১৮৩৪-১৮৯৪) এগৰাকী অসমীয়া সাহিত্যিক, নাট্যকাৰ, প্ৰবন্ধকাৰ, বুৰঞ্জীবিদ আৰু সমাজ সংস্কাৰক। তেখেতক ঊনবিংশ শতিকাৰ আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী পথ-প্ৰদৰ্শক ৰূপে গণ্য কৰা হয়। অসমীয়া নাটকৰ আধুনিক ধাৰা প্ৰকৃততে তেওঁৰ "ৰাম নৱমী" (১৮৫৭)ৰ পৰাই আৰম্ভ হয়।
-
আনন্দৰাম বৰুৱা
আনন্দৰাম বৰুৱা (Ananda Ram Baruah; ১৮৫০-১৮৮৯) সংস্কৃত ভাষাৰ এজন বিদগ্ধ পণ্ডিত আছিল। এৱেঁই প্ৰথম অসমীয়া প্ৰশাসনিক বিষয়া (আই. চি. এছ.), প্ৰথম গ্ৰেজুৱেট আৰু অধিবক্তা আছিল। তেখেতে সংস্কৃত ভাষাত ৰচনা কৰি থোৱা গ্ৰন্থকেইখন বিশ্বৰ পণ্ডিতমণ্ডলীৰ দ্বাৰা সমাদৃত।
-
ভট্টদেৱ
ভট্টদেৱ (Bhattadeva, ১৫৫৮ – ১৬৩৮) অসমৰ শঙ্কৰোত্তৰ কালৰ কবিসকলৰ ভিতৰত অন্যতম। ভট্টদেৱে সমসাময়িক সাহিত্যৰ প্ৰচলিত মাধ্যম পৰিহাৰ কৰি নতুন মাধ্যম এটা গ্ৰহণ কৰিবলৈ আগবঢ়াত যথেষ্ট সাহসৰ পৰিচয় দিছিল। সেয়ে এওঁকেই প্ৰকৃতাৰ্থত অসমীয়া গদ্য সাহিত্যৰ জনকৰূপে আখ্যায়িত কৰিব পাৰি।
-
কমলাকান্ত ভট্টাচাৰ্য্য
কমলাকান্ত ভট্টাচাৰ্য্য (Kamalakanta Bhattacharya; ১৮৫৩-১৯৩৬) অসমীয়া সাহিত্যৰ অৰুণোদয় যুগৰ অন্যতম এগৰাকী কবি অৰু প্ৰবন্ধকাৰ। ১৮৫৩ চনৰ ডিচেম্বৰত শোণিতপুৰ জিলাৰ বিশ্বনাথ চাৰিআলিৰ ওচৰৰ গড়েহাগি গাঁৱত তেখেতে জন্মলাভ কৰিছিল। তেখেতক 'অগ্নিকবি' বুলি অভিহিত কৰা হয়।
-
অনন্ত কন্দলি
অনন্ত কন্দলি ষোড়শ শতিকাৰ এগৰাকী অসমীয়া বৈষ্ণৱ কবি। তেওঁ শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱৰ শিষ্য আছিল। অনন্ত কন্দলিয়ে নিজে ভাগৱতৰ ষষ্ঠ স্কন্ধ আৰু দশম স্কন্ধৰ অনুবাদ প্ৰসঙ্গত নিজৰ আত্মপৰিচয় দিছে। সেই বিৱৰণ অনুসৰি তেওঁৰ ঘৰ হাজোত। দেউতাকৰ নাম ৰত্ন পাঠক। জন্মসূত্ৰে ব্ৰাহ্মণ অনন্ত কন্দলিৰ প্ৰকৃত নাম আছিল হৰিচৰণ।
-
গোপালদেৱ
গোপালদেৱ (১৫৪০-১৬১১) বৈষ্ণৱ যুগৰ এগৰাকী কবি, নাট্যকাৰ আৰু উজনি অসমত ভক্তি আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰি ধৰোঁতা আছিল। তেওঁক মাধৱদেৱৰ উত্তৰসুৰী হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ভৱানীপুৰৰ হোৱা বাবে তেওঁক ভৱানীপুৰীয়া গোপালদেৱ বোলা হয়। এওঁ মহাপুৰুষীয়া ধৰ্মৰ অন্যতম শাখা ‘কাল-সংহতি’ৰ প্ৰৱৰ্তক৷
-
জ্ঞানদাভিৰাম বৰুৱা
জ্ঞানদাভিৰাম বৰুৱা (Gyandabhiram Baruah) অসমৰ এজন লেখক, শিক্ষাবিদ আৰু অভিনেতা। ভেনিচৰ সাউদ, পঞ্চৰত্ন, দদাইৰ পঁজা আদি বিভিন্ন গ্ৰন্থেৰে তেখেতে অসমীয়া সাহিত্যলৈ বৰঙণি আগবঢ়াই গৈছে। ১৯১৪ চনত গুৱাহাটীত আইন মহাবিদ্যালয় স্থাপন হোৱাৰ পিছত তেখেতে তাৰ অধ্যক্ষ নিযুক্ত হৈছিল।
-
বেণুধৰ ৰাজখোৱা
বেণুধৰ ৰাজখোৱা (Benudhar Rajkhowa) (১৮৭২-১৯৫৫) অসমৰ এগৰাকী সাহিত্যিক আৰু ভাষা-গৱেষক। বেণুধৰ ৰাজখোৱাই ইংৰাজ চৰকাৰৰ পৰা ৰায়চাহাব খিতাপ লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছিল। ১৮৮৯ চনৰ পৰা নাটক ৰচনাৰ কাম আৰম্ভ কৰে আৰু পদ্মনাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ লগলাগি বিজুলী নামৰ আলোচনীখন প্ৰকাশত বিশেষ অৰিহণা যোগাইছিল।
-
সত্যনাথ বৰা
সত্যনাথ বৰা অসমৰ এজন প্ৰবন্ধকাৰ, বৈয়াকৰণ, শিক্ষাবিদ আৰু আইনী বিশেষজ্ঞ। 'জোনাকী'ৰ জৰিয়তে অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ উন্নতিৰ বাবে কাম কৰাসকলৰ ভিতৰত তেখেত অন্যতম আছিল। ১৯১৯ চনত তেখেত অসম সাহিত্য সভাৰ প্ৰধান সম্পাদক নিৰ্বাচিত হয়।
-
হেম সৰস্বতী
হেম সৰস্বতী এজন মধ্যযুগীয় প্ৰাক-বৈষ্ণৱ যুগৰ অসমীয়া কবি৷ কমতাধিপতি দুৰ্লভনাৰায়ণ ৰজাৰ পৃষ্ঠপোষকতাত তেওঁ "প্ৰহ্লাদ চৰিত্ৰ" আৰু "হৰগৌৰী-সংবাদ" নামৰ দুখন কাব্য গ্ৰন্থ ৰচনা কৰে৷
-
অনিৰুদ্ধদেৱ
মহাপুৰুষ শ্ৰীশ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ (১৫৫৩-১৬২৩) এগৰাকী শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ, শ্ৰীশ্ৰীমাধৱদেৱ আৰু শ্ৰীশ্ৰী গোপালদেৱৰ পৰৱৰ্তীকালৰ ধৰ্মপ্ৰচাৰক, কবি আৰু মায়ামৰা সত্ৰ সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰৱৰ্তক আছিল।
-
হৰিদেৱ
হৰিদেৱ (Harideva) আছিল অসমত মহাপুৰুষীয়া বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ অন্যতম প্ৰচাৰক। তেখেতে ভগৱানৰ পূজাত কোনো ধৰণৰ বলি-বিধানৰ বিপৰীতে বেদ, গীতা, ভাগৱত আদিত উল্লেখিত ধৰণে শ্ৰীকৃষ্ণকেই সকলো ভগৱানৰ মূল বুলি মানি কৃষ্ণৰ পূজা-অৰ্চ্চনা কৰাতহে বিশ্বাস কৰিছিল।
-
নবীনচন্দ্ৰ বৰদলৈ
নবীনচন্দ্ৰ বৰদলৈ (জন্ম:১৮৭৫ – মৃত্যু:১৯৩৬) হৈছে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ নেতা, সমাজসেৱক আৰু এগৰাকী দক্ষ অধিবক্তা। অসমৰ প্ৰতি তেখেতৰ কৰ্ম আৰু অৱদানৰ চিনস্বৰূপে তেখেতক কৰ্মবীৰ উপাধিৰে সন্মানিত কৰা হৈছিল। 'গৃহলক্ষ্মী' আৰু 'কৃষ্ণলীলা' তেওঁৰ মৌলিক নাট্য ৰচনা।
-
হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা
হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা এগৰাকী অসমীয়া কবি আৰু বুৰঞ্জীবিদ। 'জোনাকী' আৰু 'বিজুলী' কাকত দুখনৰ জৰিয়তে কবিতা চৰ্চাত খোজ পেলোৱা বৰবৰুৱাই ঢোপকলি, কমতাপুৰ ধ্বংস, মালচ, চকুলো আদি গ্ৰন্থৰ প্ৰকাশেৰে খ্যাতি অৰ্জন কৰে।
-
ৰত্নকান্ত বৰকাকতী
ৰত্নকান্ত বৰকাকতী (Ratnakanta Borkakati) অসমীয়া সাহিত্যৰ নৱন্যাস যুগৰ এজন কবি। তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা পুথি “শেৱালি’’ৰ নামেৰে তেওঁক শেৱালি কবি হিচাপে জনা যায়। তেওঁ অসম সাহিত্য সভাৰ নাজিৰা অধিৱেশনৰ সভাপতি আছিল৷
-
মফিজুদ্দিন আহমদ হাজৰিকা
মফিজুদ্দিন আহমদ হাজৰিকা (; ৩০ আগষ্ট ১৮৭০ – ২৯ অক্ট’বৰ ১৯৫৮) আছিল বিংশ শতিকাৰ প্ৰথম ভাগৰ এগৰাকী অসমীয়া কবি আৰু সাহিত্যিক। বিখ্যাত কবিতা পুথি ‘জ্ঞান মালিনী(১৮৯৬)’ৰ ৰচক। মফিজুদ্দিন আহমদ হাজৰিকা ১৯৩০ চনত গোলাঘাটত বহা অসম সাহিত্য সভা অধিবেশনৰ সভাপতি আছিল।
-
কনকলাল বৰুৱা
কনকলাল বৰুৱা সাহিত্যিক আৰু বুৰঞ্জীবিদ৷ ১৮৭২ চনৰ ১৬ ডিচেম্বৰত জন্ম৷ ১৯২৯ চনত বিধান সভালৈ নিৰ্বাচিত হৈ মন্ত্ৰীত্ব পদ লাভ কৰে৷ ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ ৰায়বাহাদুৰ উপাধি লাভ কৰিছিল৷ কিছুকাল জোনাকী আলোচনীৰ সম্পাদক আছিল৷ জাৰ্ণেল অব দা আছাম ৰিছাৰ্চ ছ'চাইটিৰ প্ৰকাশক আৰু সম্পাদক আছিল৷ ১৯২৪ চনত অসম সাহিত্য সভাৰ…