বেণুধৰ শৰ্মা (ইংৰাজী: Benudhar Sharma) অসমৰ এগৰাকী সাহিত্যিক, সাংবাদিক, প্ৰত্নতত্ত্ববিদ, সমাজ সংস্কাৰক, বুৰঞ্জীবিদ আৰু গৱেষক। তেখেতক ভাৰতৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামৰ আগশাৰীৰ মুক্তিযোদ্ধা হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়। সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত বুৰঞ্জীৰ উপাদান প্ৰবলভাৱে ব্যৱহাৰ কৰাৰ বাবে তেখেতৰ বিষয়ে ‘ইতিহাস ৰত্ন’ আৰু ‘বুৰঞ্জীৰ যাদুকৰ’ ধৰণৰ সম্বোধনৰ উল্লেখ দেখা যায়; লগতে ৰত্নকান্ত বৰকাকতীে তেখেতক ‘বুৰঞ্জী সূৰ্য’ বুলি আখ্যা দিছিল বুলি কোৱা হয়। তেখেতে সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰা দ্বিতীয়গৰাকী অসমীয়া ব্যক্তি বুলি উল্লেখ আছে।
জন্ম আৰু শিক্ষা
বেণুধৰ শৰ্মাৰ জন্মস্থান আছিল চাৰিং, শিৱসাগৰ জিলা, অসম। পিতৃ ডিম্বেশ্বৰ শৰ্মা আৰু মাতৃ তুলসী দেৱী। তেখেতে প্ৰাথমিক শিক্ষা চাৰিংতেই গ্ৰহণ কৰিছিল। ১৯১৫ চনত শিৱসাগৰ চৰকাৰী উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰ পৰা প্ৰবেশিকা পৰীক্ষা উত্তীৰ্ণ হয়।
উচ্চ শিক্ষাৰ বাবে তেখেতে কলিকতালৈ গৈছিল; কিন্তু অসহযোগ আন্দোলনত অংশ লোৱাৰ ফলত তেখেতৰ উচ্চ শিক্ষা অসম্পূৰ্ণ থাকে।
জন্ম তাৰিখ সম্পৰ্কে একমত তথ্য দেখা নাযায়। এক মতে তেখেতৰ জন্ম ১৫ নৱেম্বৰ ১৮৯৪; আন তথ্যপেটীত ১৬ নৱেম্বৰ ১৮৯৪ বুলি দিয়া আছে।
কৰ্মজীৱন আৰু সামাজিক-ৰাজনৈতিক ভূমিকাসমূহ
কৰ্মজীৱনৰ আৰম্ভণি পৰ্যায়ত বেণুধৰ শৰ্মাই শিক্ষকতা কৰিছিল। তেখেতে শিৱসাগৰৰ ফুলেশ্বৰী উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত আৰু যোৰহাটৰ বেজবৰুৱা উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত শিক্ষকতাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। জীৱিকাৰ বাবে তেখেতে হাতী মহলাত কৰ্ম কৰাৰ আৰু দোকান চলোৱাৰ কথাও উল্লেখ আছে।
স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সৈতে সম্পৃক্ততাৰ লগতে তেখেতে “ঘৰফলীয়া কংগ্ৰেছ” নামেৰে এটা ৰাজনৈতিক দল গঠন কৰিছিল বুলি তথ্য আছে। সমাজ সংস্কাৰক হিচাপেও তেখেত পৰিচিত আছিল।
সাংবাদিকতা আৰু সম্পাদনা
বেণুধৰ শৰ্মাৰ সাংবাদিকতা-জীৱন বহুমুখী আছিল। ১৯০৫ চনৰ পৰাই তেখেতে বিভিন্ন কাকত-আলোচনীত লিখা আৰম্ভ কৰিছিল। তেখেতে লিখা বা সহ-সম্পাদনাৰ সৈতে সম্পৃক্ত হোৱা কাকত-আলোচনীসমূহৰ ভিতৰত আছিল—
- ‘অসম বন্তি’
- ‘অসম বিলাসিনী’
- ‘অসমীয়া’
- ‘অমৃতবজাৰ পত্ৰিকা’
- ‘ষ্টেটছমেন’
- ‘পায়নীয়াৰ’
অসমীয়া দৈনিক সাংবাদিকতাৰ ক্ষেত্ৰত তেখেতৰ বিশেষ সম্পৃক্ততা আছিল। তেখেত “প্ৰথম অসমীয়া দৈনিক” বুলি উল্লেখ থকা দৈনিক বাতৰি কাকতৰ সহকাৰী সম্পাদক আছিল। ১৯৩৫ চনৰ পৰা প্ৰায় ডেৰ বছৰ তেখেতে দৈনিক বাতৰিৰ সহকাৰী সম্পাদক পদত কৰ্মৰত আছিল। পাছলৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশ হোৱা “তৰুণ অসম” কাকতৰ সম্পাদক হিচাপে তেখেত ১৯৩৭ চনৰ পৰা দুবছৰ কাকত সম্পাদনা কৰিছিল।
সাহিত্য, বুৰঞ্জীচৰ্চা আৰু গৱেষণা
বেণুধৰ শৰ্মা সাহিত্যিক হোৱাৰ লগতে বুৰঞ্জীবিদ আৰু গৱেষক আছিল। তেখেতৰ ৰচনাত বুৰঞ্জী আৰু ঐতিহাসিক উপাদানৰ ঘন উপস্থিতিৰ কথা উল্লেখ কৰা হয়; সেই প্ৰসংগত তেখেতৰ বাবে ‘ইতিহাস ৰত্ন’ আৰু ‘বুৰঞ্জীৰ যাদুকৰ’ উপাধি-সম্বোধনৰ উল্লেখ আছে। তেখেতে প্ৰত্নতত্ত্ববিদৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল বুলিও তথ্যত উল্লেখ আছে, যাৰ ফলত তেখেতৰ গৱেষণা-প্ৰবৃত্তি আৰু ঐতিহাসিক অন্বেষণধৰ্মী মনোভাৱ স্পষ্ট হৈ উঠে।
উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত—
আৰু ৰচনাসমূহৰ উল্লেখ—
- ‘Wadis Account of Assam’ (১৯২৭)
- ইংৰাজী গ্ৰন্থ সংকলন ‘Rebellion of 1857, via a vis Assam’ (১৯৫৭)
সম্মান আৰু স্বীকৃতি
বেণুধৰ শৰ্মাই ১৯৬০ চনত কংগ্ৰেছৰ কাঁচিয়লি ৰ'দত গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল। তেখেতক সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰা দ্বিতীয়গৰাকী অসমীয়া ব্যক্তি বুলি উল্লেখ আছে।
প্ৰতিষ্ঠানগত নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰতো তেখেতৰ ভূমিকা উল্লেখযোগ্য: ১৯৫৬ চনত তেখেতে অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি হৈছিল।
পুৰস্কাৰ-সন্মানৰ ভিতৰত পদ্মভূষণ বঁটা তেখেতলৈ মৰণোত্তৰভাৱে প্ৰদান কৰা হৈছিল বুলি তথ্যত দিয়া আছে।
মৃত্যু
বেণুধৰ শৰ্মাৰ মৃত্যু ২৬ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৮১ তাৰিখে হৈছিল।
তাৎপৰ্য
বেণুধৰ শৰ্মাৰ জীৱনচৰ্যা অসমীয়া সাহিত্য, সাংবাদিকতা, বুৰঞ্জীচৰ্চা আৰু সমাজ-ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তাৰ সংযোগস্থলত অৱস্থিত। অসমীয়া সংবাদপত্ৰ সম্পাদনা, ঐতিহাসিক উপাদানভিত্তিক লিখন আৰু স্বাধীনতা আন্দোলনত অংশগ্ৰহণ—এই দিশসমূহে তেখেতক অসমৰ আধুনিক বৌদ্ধিক-সাংস্কৃতিক ইতিহাসত স্মৰণীয় কৰি ৰাখিছে।
আৰু চাওক
- সাহিত্য অকাডেমি বঁটা
- অসম সাহিত্য সভা
- দৈনিক বাতৰি
- ৰত্নকান্ত বৰকাকতী
- শিৱসাগৰ জিলা
- কলিকতা
- যোৰহাট
- ডিব্ৰুগড়
- কংগ্ৰেছৰ কাঁচিয়লি ৰ'দত
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
সম্পাদকীয় প্ৰবন্ধ। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া বিশ্বকোষৰ বাবে নতুনকৈ মৌলিক ভাষাত লিখা হৈছে (এআই-সহায়ক খচৰা; মানৱ সম্পাদকীয় পৰ্যালোচনা চলি আছে)। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।
অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ স্বেচ্ছাসেৱী লেখকসকললৈ আমাৰ কৃতজ্ঞতাপূৰ্ণ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি, যিসকলৰ দীৰ্ঘদিনীয়া সাধনাই অসমীয়া ভাষাত মুক্ত জ্ঞানৰ বাট মুকলি কৰিছিল।