খান ছাৰ

পেছাগতভাৱে খান ছাৰ (Khan Sir) নামেৰে পৰিচিত ফৈজল খান (জন্ম ১৯৯৩) বিহাৰৰ পাটনাত বাস কৰা এজন ভাৰতীয় শিক্ষক আৰু ইউটিউবাৰ। তেওঁ ভাৰতত বিভিন্ন ধৰণৰ প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰস্তুতি চলোৱা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে এটা প্ৰশিক্ষক কেন্দ্ৰ চলায়।^১

প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা

১৯৯৩ চনত উত্তৰ প্ৰদেশৰ দেওৰিয়াত এটা মধ্যবিত্ত পৰিয়ালত জন্মগ্ৰহণ কৰা খানৰ পিতৃ ঠিকাদাৰ আৰু মাতৃ গৃহিণী আছিল।^২৩ ভাটপাৰ ৰাণীৰ দেওৰিয়াৰ পৰমাৰ মিছন স্কুলৰ পৰাই তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। স্কুলীয়া শিক্ষা সমাপ্ত কৰাৰ পাছত এলাহাবাদ বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যয়ন কৰি বিজ্ঞান শাখাত স্নাতক (বি. ইয়াৰ উপৰিও তেওঁ ভূগোলত স্নাতকোত্তৰ (M.A.) ডিগ্ৰী লাভ কৰিছে।

২০২৫ চনত খানে ঘোষণা কৰে যে তেওঁ এ এছ খানক বিয়া কৰাইছে।^৪

শিক্ষক হিচাপে কৰ্মজীৱন

স্নাতকোত্তৰ শিক্ষা সমাপ্ত কৰি খান ছাৰে বিহাৰৰ পাটনাৰ এখন স্থানীয় কোচিং ইনষ্টিটিউটত শিক্ষকতা জীৱন আৰম্ভ কৰে। তেওঁ সহজ, হাস্যৰসময়ী আৰু থলুৱা শিক্ষকতা শৈলীয়ে ইউ পি এছ চি, এছ এছ চি, ৰেলৱে নিযুক্তি পৰীক্ষাৰ দৰে প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰস্তুতি চলোৱা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ মাজত দ্ৰুতগতিত জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰে৷

প্ৰথম অৱস্থাত তেওঁ সৰু সৰু গোটৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক পঢ়ুৱাইছিল যদিও তেওঁৰ জনপ্ৰিয়তা বাঢ়ি অহাৰ বাবে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ সংখ্যা যথেষ্ট বৃদ্ধি পালে। খবৰ অনুসৰি এবাৰ কোচিং মেনেজমেণ্টে তেওঁক ছদ্মনামেৰে পঢ়ুৱাবলৈ কৈছিল যাতে তেওঁ যোৱাৰ সিদ্ধান্ত ল’লে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেওঁক অনুসৰণ কৰিব নোৱাৰে।

২০১৯ চনত খান ছাৰে পাটনাত খান জি এছ গৱেষণা কেন্দ্ৰ নামৰ নিজাকৈ প্ৰশিক্ষক প্ৰতিষ্ঠান স্থাপন কৰে।^৫ তেওঁৰ লক্ষ্য আছিল অৰ্থনৈতিকভাৱে দুৰ্বল ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক সুলভ মূল্যত গুণগত শিক্ষা প্ৰদান কৰা। ২০২০ চনত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত তেওঁ ইউটিউবৰ জৰিয়তে অনলাইন শিক্ষাৰ প্ৰতি গুৰুত্ব আৰোপ কৰে, তেওঁৰ চেনেল খান জি এছ গৱেষণা কেন্দ্ৰ মুকলি কৰে, যিয়ে সাম্প্ৰতিক পৰিস্থিতি আৰু সাধাৰণ অধ্যয়নৰ বিষয়সমূহৰ সহজে বুজিব পৰা ব্যাখ্যাৰ বাবে দ্ৰুতগতিত জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে।^৬

২০২১ চনত তেওঁ ডিজিটেলভাৱে গাঁথনিগত পাঠ্যক্ৰম প্ৰদানৰ বাবে এটা মোবাইল এপ্লিকেচনো মুকলি কৰে। তেওঁৰ অনলাইন প্ৰসাৰ ব্যাপকভাৱে সম্প্ৰসাৰিত হৈছিল, আৰু ই সমগ্ৰ ভাৰতৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক চৰকাৰী পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰস্তুতি চলোৱাত সহায় কৰিছিল।^৭

ইউ টিউবৰ কেৰিয়াৰ

২০১৯ চনত ক’ভিড-১৯ৰ বাবে পাটনাত তেওঁৰ শিক্ষা বন্ধ হৈ পৰিছিল। সেই সময়ত তেওঁ খান জি এছ ৰিচাৰ্চ চেণ্টাৰ নামেৰে ইউটিউব চেনেল আৰম্ভ কৰি অনলাইনত পাঠদান আৰম্ভ কৰে। ২০২১ চনত তেওঁ এটা এপো আৰম্ভ কৰে আৰু অফলাইনত অধ্যয়ন কৰিবলৈ চহৰলৈ আহিব নোৱাৰা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক অনলাইন পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়াবলৈ আৰম্ভ কৰে।^৮

বিতৰ্ক

২০২১ চনৰ ২৪ এপ্ৰিলত খানে ফ্ৰান্স-পাকিস্তানৰ সম্পৰ্কৰ ওপৰত এটা ভিডিঅ’ শ্বেয়াৰ কৰিছিল যিটো অৱশেষত ভাইৰেল হৈছিল। বহু এক্স (টুইটাৰ) ব্যৱহাৰকাৰীয়ে ভিডিঅ’টোক সমালোচনা কৰি খান ছাৰক ইছলামোফ’বিক বুলি কয়। আন কিছুমানে তেওঁৰ ৰক্ষা বন্ধন উদযাপন কৰা কিছুমান ছবি পাইছিল, যিটো উৎসৱ মূলতঃ হিন্দুসকলে পালন কৰে, তাৰ পিছত তেওঁ ইউটিউবত এটা স্পষ্টীকৰণ জাৰি কৰিবলগীয়া হৈছিল।^৯

২০২২ চনৰ ২৭ জানুৱাৰীত ৰেলৱে নিযুক্তি ব’ৰ্ডৰ এন টি পি চি পৰীক্ষাক লৈ হোৱা হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৈতে জড়িত খানকে ধৰি বিভিন্ন ব্যক্তিগত কোচিং চেণ্টাৰৰ ছয়জন শিক্ষকৰ বিৰুদ্ধে পাত্ৰকাৰ নগৰ থানাত এফ আই আৰ দাখিল কৰা হয়। ৰাজেন্দ্ৰ নগৰ টাৰ্মিনেলত হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সময়ত আৰক্ষীয়ে জিম্মাত লোৱা একাংশ প্ৰতিবাদকাৰীৰ বক্তব্যৰ ভিত্তিত এই এফআইআৰ ৰুজু কৰা হৈছিল।^১০১১

২০২৪ চনৰ ৭ ডিচেম্বৰত খানে বিপিএছচিৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰীক্ষাত কৰা পৰিৱৰ্তনৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে।^১২