কাৰ্পেথিয়ান আৰু ইউৰোপৰ অন্যান্য অঞ্চলৰ প্ৰাচীন আৰু আদিম বিচ অৰণ্য

কাৰ্পেথিয়ান আৰু ইউৰোপৰ অন্যান্য অঞ্চলৰ প্ৰাচীন আৰু আদিম বিচ অৰণ্য (ইংৰাজী ভাষা: Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe) হৈছে এক বহুজাতিক ধাৰাবাহিক প্ৰাকৃতিক ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থা বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ। ই ১৮খন ইউৰোপীয় দেশৰ ৯৩টা উপাদান অংশক (ইউৰোপীয় বিচ অৰণ্য, Fagus sylvatica) সামৰি লৈছে।^১২৩ এই স্থানসমূহে একেলগে বিচ গছেৰে সমৃদ্ধ আটাইতকেই বৃহৎ আৰু আটাইতকৈ কম ক্ষতিগ্ৰস্ত অৰণ্যসমূহক সুৰক্ষা প্ৰদান কৰে। ইয়াৰে বহু ঠাইত, বিশেষকৈ কাৰ্পেথিয়ান পৰ্বতমালাত থকা বিচ অৰণ্যসমূহ অন্তিম হিমযুগৰ পিছৰে পৰা কোনো ধৰণৰ বাধা বা হস্তক্ষেপ নোহোৱাকৈ বৰ্তি আছে। এই স্থানসমূহে হিমযুগৰ পৰৱৰ্তী সময়ত এই প্ৰজাতিৰ উদ্ভিদৰ নিৰৱচ্ছিন্ন পুনৰাবাসৰ প্ৰক্ৰিয়াটো প্ৰমাণ কৰে।^১

কাৰ্পেথিয়ান অঞ্চল

কাৰ্পেথিয়ান পৰ্বতমালাৰ আদিম বিচ অৰণ্যসমূহ ইউক্ৰেইনৰ ৰাখিভ পৰ্বতমালা আৰু চৰ্নোহৰা পৰ্বতশ্ৰেণীৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শ্ল’ভাকিয়াৰ পলোনিনী পৰ্বতশ্ৰেণী হৈ শ্ল’ভাকিয়াৰে ভিহৰ্লাট পৰ্বতমালা পৰ্যন্ত 185 কি.মি. দীঘল অক্ষৰে বিস্তৃত দহটা পৃথক পৰ্বত সমষ্টিকলৈ গঠিত। জাৰ্মানীৰ প্ৰাচীন বিচ অৰণ্যসমূহত পাঁচটা স্থান অন্তৰ্ভুক্ত হৈ আছে, ই ৪,৩৯১ হেক্টৰ এলেকা আৱৰি লৈছে আৰু ইয়াক ২০১১ চনত যোগ কৰা হৈছিল।

কাৰ্পেথিয়ান ক্ষেত্ৰখনে মুঠ 77971.6 হেক্টৰ এলেকা আৱৰি লৈছে, যাৰ ভিতৰত কেৱল 29278.9 হেক্টৰ প্ৰকৃত সংৰক্ষিত অঞ্চলৰ অংশ, আনহাতে বাকী অংশক "বাফাৰ জ’ন" হিচাপে গণ্য কৰা হয়। কাৰ্পেথিয়ানৰ আদিম বিচ অৰণ্যসমূহে জাকাৰপেটিয়া আৰু প্ৰেচভ অঞ্চলৰ এলেকাসমূহ আৱৰি লৈছে। এই ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰখনৰ ৭০%-তকৈও অধিক অংশ ইউক্ৰেইনত অৱস্থিত। এই অঞ্চলটোত দুখন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু কিছুমান বাসস্থান নিয়ন্ত্ৰিত এলেকা অন্তৰ্ভুক্ত হৈ আছে, যাৰ বেছিভাগেই শ্ল’ভাকিয়াত অৱস্থিত। দুয়োখন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান পোলেণ্ডৰ এটা চুবুৰীয়া অঞ্চলৰ সৈতে মিলি এটা পৃথক জীৱমণ্ডল সংৰক্ষিত অঞ্চল (biosphere reserve), অৰ্থাৎ পূব কাৰ্পেথিয়ান জীৱমণ্ডল সংৰক্ষিত অঞ্চল গঠন কৰে। হাভেচ’ভা, ৰ’ঝ’ক আৰু ষ্টুজিকা (এই আটাইকেইখন বুকোভস্কে ভৰ্চিত অৱস্থিত)-ৰ উপৰিও শ্ল’ভাকিয়াত অৱস্থিত চতুৰ্থটো উপাদান হৈছে ভিহৰ্লাটৰ কিয়ভস্কী প্ৰালেচ। ইউক্ৰেইনৰ স্থানসমূহৰ ভিতৰত চৰ্নোহৰা, কুজি-ত্ৰিবুশানী, মাৰামাৰোশ, ষ্টুঝিটচিয়া-উজোক, স্ভিদোভেটচ, আৰু উহোলকা-শ্বিৰিকী লুহ অন্তৰ্ভুক্ত। দহটা উপাদানৰ ভিতৰত কেৱল কেইটামানহে দৰ্শনাৰ্থীৰ বাবে মুকলি। বুকোভস্কে ভৰ্চি (শ্ল’ভাকিয়া)ত থকা তিনিটা স্থানৰ মধ্যে কেৱল ষ্টুজিকাতহে খোজকাঢ়ি ভ্ৰমণ কৰাৰ পথ (hiking trails) উপলব্ধ আছে। ২০১৭ চনত, ইউনেস্ক’ই এই স্থানটো সম্প্ৰসাৰিত কৰে আৰু ইয়াত আলবেনিয়া, অষ্ট্ৰিয়া, বেলজিয়াম, বুলগেৰিয়া, ক্ৰয়েছিয়া, ইটালী, ৰোমানিয়া, শ্ল’ভেনিয়া আৰু স্পেইনৰ অৰণ্যসমূহ সংযোজন কৰে।^৪ ২০২১ চনত ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থাই পুনৰ এই স্থানটো সম্প্ৰসাৰিত কৰি বছনিয়া আৰু হাৰ্জেগোভিনা, চেকিয়া, ফ্ৰান্স, ইটালী, উত্তৰ মেচিডোনিয়া, পোলেণ্ড, শ্ল’ভাকিয়া আৰু ছুইজাৰলেণ্ডৰ অৰণ্যসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।^৫ ইয়াৰ পিছত, ২০২৩ চনত আৰু কিছু সৰু সৰু সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়, যাৰ ভিতৰত আছিল অষ্ট্ৰিয়াৰ ডুৰেনষ্টাইন-লাচিংটাল স্থানৰ সম্প্ৰসাৰণ, আৰু ক্ৰয়েছিয়াৰ পাকলেনিকা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ এটা অৰণ্যৰ সংযোজন, য’ত প্ৰাক্তন পাকলেনিকা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান-চুভা দ্ৰাগা-ক্লিমেণ্টা আৰু -অগ্লাভিনোভাক-জাভৰ্নিক অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।^৬

সাম্ভাৱ্য তালিকা

কাৰ্পেথিয়ান আৰু ইউৰোপৰ অন্যান্য অঞ্চলৰ প্ৰাচীন আৰু আদিম বিচ অৰণ্য ক্ষেত্ৰৰ সম্প্ৰসাৰণৰ প্ৰস্তাৱ হিচাপে এই অৰণ্যখনক বিশ্ব ঐতিহ্যৰ সাম্ভাৱ্য তালিকা (Tentative list)ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে:

মণ্টেনিগ্ৰো^৭

• বায়’গ্ৰাডস্কা গোৰা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান (NP Biogradska Gora)ৰ কুমাৰী অৰণ্য সংৰক্ষিত ক্ষেত্ৰ (Virgin Forest Reserve)

ছাৰ্বিয়া^৮

• ফ্ৰুস্কা গোৰা, কোপাওনিক, তাৰা

বাহ্যিক সংযোগ

• Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe. UNESCO World Heritage Centre