সংগীত
১০১ প্ৰবন্ধ
-
সংগীত
সংগীতৰ দ্বাৰা গীত, বাদ্য, নৃত্য এই তিনিটা বিষয়ৰ সমাবেশক উল্লেখ কৰা হয়। সংগীতৰ সাধাৰণ সংজ্ঞাত পিচ (যিটো সুৰ তথা ঐক্যন পৰিচালনা কৰে), ছন্দ (আৰু ইয়াৰ লগত সম্পৰ্কিত ধাৰণাবোৰ টেম্পো, মিটাৰ আৰু উচ্চাৰণ), গতিশীলতা (কঠোৰতা আৰু কোমলতা), আৰু গঠন আৰু গাঁথনি ধ্বনিগত গুণাৱলী (যিটো হ'ল কেতিয়াবা কেতিয়াবা…
-
ৰাগ
ৰাগ (;,; ) হৈছে ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতত তাৎক্ষণিক সুৰ সৃষ্টিৰ বাবে এক সুৰৰ সুৰৰ পদ্ধতি অনুৰূপ গঠন। এইটো ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ কেন্দ্ৰীয় বিষয়। প্ৰতিটো ৰাগ সাংগীতিক মোটিফৰ সৈতে সুৰৰ গঠনৰ এক শৃংখলাৰে গঠিত; আৰু, ভাৰতীয় পৰম্পৰাৰ দৃষ্টিভংগীত, ফলত সৃষ্টি হোৱা সংগীতে দৰ্শকসকলৰ আৱেগক জড়িত কৰি "মনক…
-
ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী সংগীত
ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী সংগীত (ইংৰাজী: Indian classical music) ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ ধ্ৰুপদী সংগীত। এই সংগীতক সাধাৰণতে শাস্ত্ৰীয় সংগীত আৰু মাৰ্গ সংগীত বুলিও কোৱা হয়।
-
স্বৰ
স্বৰ (স্বৰ) বা স্বৰা হৈছে এটা ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী সংগীত শব্দ যিয়ে একেসময়তে এটা শ্বাস, এটা স্বৰবৰ্ণ, এটা সুৰ, ইয়াৰ নামৰ সৈতে সংগতিপূৰ্ণ সাংগীতিক সুৰৰ শব্দ, আৰু অষ্টকৰ ক্ৰমিক স্তৰসমূহক বুজায়, বা সপ্তঙ্ক। অধিক ব্যাপকভাৱে ক'বলৈ গ'লে, ই সাংগীতিক সুৰৰ সম্পূৰ্ণ মাত্ৰাৰ প্ৰাচীন ভাৰতীয় ধাৰণা।
-
তাল (সংগীত)
তাল (সংস্কৃত: ताळ) শব্দৰ আক্ষৰিক অৰ্থ হৈছে 'চাপৰি বজোৱা, কাৰোবাৰ বাহুত হাতেৰে আঘাত কৰা, সংগীতৰ পৰিমাপ'। ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ মতে তাল হৈছে সংগীতৰ সময় চক্ৰ জুখিব পৰা যিকোনো ছন্দময় স্পন্দন বা আঘাত।
-
ঠাট
এটা ঠাট হৈছে উত্তৰ ভাৰতীয় বা হিন্দুঃস্থানী সংগীতত এটা "মূল স্কেল।" ই কৰ্ণাটক সংগীতৰ মেলকৰ্থা ৰাগৰ সমতুল্য। ঠাটৰ ধাৰণাটো পশ্চিমীয়া সংগীতৰ স্কেলৰ সৈতে ঠিক একে নহয় কাৰণ ঠাটৰ প্ৰাথমিক কাৰ্য্য সংগীত ৰচনাৰ সঁজুলি হিচাপে নহয়, বৰঞ্চ ৰাগসমূহৰ শ্ৰেণীবিভাজনৰ ভিত্তি হিচাপে।
-
ভজন
ভজন হৈছে ধৰ্মীয় ধৰ্মৰ মাজত, যিকোনো ভাষাত, ধৰ্মীয় বিষয়-বস্তু বা আধ্যাত্মিক ধাৰণাৰে গঠিত যিকোনো ভক্তিমূলক গীতৰ বাবে এটা ভাৰতীয় শব্দ। ভজনম (সংস্কৃত: भजनम्) শব্দৰ অৰ্থ হৈছে শ্ৰদ্ধা আৰু ই ভজ (সংস্কৃত: भज्) মূল শব্দৰপৰা উদ্ভৱ হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে শ্ৰদ্ধা কৰা, যেনে 'ভজ গোবিন্দম' (গোবিন্দক শ্ৰদ্ধা কৰা)।
-
গীত
গীত হৈছে মানুহে ৰচনা কৰা ছন্দোবদ্ধ শব্দগাঁথাক মানুহে কণ্ঠদান কৰি পৰিবেশন কৰা সুৰযুক্ত মাত। কণ্ঠই প্ৰায়ে শব্দ আৰু নিস্তব্ধতাৰ আৰ্হি ব্যৱহাৰ কৰি সুৰ (সুকীয়া আৰু নিৰ্দিষ্ট স্বৰৰ শৃংখলা) কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে।
-
খেয়াল
খেয়াল বা খয়াল (ख़याल / خیال) হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশত হিন্দুস্তানী শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ এক প্ৰধান ৰূপ। ইয়াৰ নাম ফাৰ্চী/আৰবী শব্দ "কল্পনা" অৰ্থৰপৰা আহিছে। খেয়াল ৰোমাণ্টিক কবিতাৰ সৈতে জড়িত, আৰু ই পৰিৱেশনকাৰীক ধ্ৰুপদৰ তুলনাত অধিক অভিব্যক্তিৰ স্বাধীনতা প্ৰদান কৰে আৰু পখাৱজৰ পৰিৱৰ্তে তবলাৰ সৈতে গোৱা হয়।
-
বাদ্য
বাদ্য (সংস্কৃত: वाद्य) সংগীতৰ তিনিটা উপাদানৰ ভিতৰত এটা অন্যতম উপাদান। ভাৰতীয় সংগীত পৰম্পৰাত বাদ্য বুলিলে "যন্ত্ৰ সংগীত"ক বুজায়। সংগীতৰ আন দুটা উপাদান হৈছে গীত (কণ্ঠ সংগীত) আৰু নৃত্য (নাচ)।
-
ৰবীন্দ্ৰ সংগীত
ৰবীন্দ্ৰ সংগীত হ'ল ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ৰচনা আৰু সংগীতৰ সুৰ কৰা গীতৰ সংকলন। ভাৰত আৰু বাংলাদেশত জনপ্ৰিয় বংগৰ সংগীতত এই গীতসমূহৰ সুকীয়া বৈশিষ্ট্য আছে আৰু এই গীতসমূহে বাংলা সংগীতৰ জগতখনত এক বিশেষ স্থান দখল কৰিছে।
-
জ্যাজ সংগীত
জ্যাজ (Jazz) হৈছে ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে আৰু ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ, লুইজিয়ানা ৰাজ্যৰ নিউ অৰলিন্স চহৰৰ আফ্ৰিকান-আমেৰিকান সম্প্ৰদায়ৰ পৰা উৎপত্তি হোৱা এটা সংগীত ধাৰা আৰু ব্লুজ, ৰেগটাইম, ইউৰোপীয় সমন্বয় আৰু আফ্ৰিকান ছন্দময় আচাৰ-অনুষ্ঠান আদি হৈছে ইয়াৰ শাখা।
-
ঠুমৰী
ঠুমৰী হৈছে ভাৰতীয় সংগীতৰ এক কণ্ঠসংগীত ধাৰা বা শৈলী। "ঠুমৰী" শব্দটো হিন্দী ক্ৰিয়া থুমুকনাৰপৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "নূপুৰৰ ৰিংকাৰ শব্দৰ সৈতে নৃত্যৰ ভংগিমাত খোজ কঢ়া।" এই ৰূপটো এনেদৰে নৃত্য, নাটকীয় ভংগিমা, মৃদু কামুকতা, আৱেগপূৰ্ণ প্ৰেমৰ কবিতা আৰু লোকগীতৰ সৈতে জড়িত, বিশেষকৈ উত্তৰ প্ৰদেশৰ, যদিও…
-
শ্ৰুতি (সংগীত)
শ্ৰুতি বা শ্ৰুতি (ɕrʊtɪ) হৈছে সুৰৰ আটাইতকৈ সৰু ব্যৱধান যিটো মানুহৰ কাণে চিনাক্ত কৰিব পাৰে আৰু এজন গায়ক বা সংগীতৰ যন্ত্ৰই উৎপন্ন কৰিব পাৰে। এই ধাৰণাটো প্ৰাচীন আৰু মধ্যযুগীয় সংস্কৃত গ্ৰন্থ যেনে নাট্য শাস্ত্ৰ, দত্তিলম, বৃহদ্দেশী, আৰু সংগীত ৰত্নাকৰত পোৱা যায়।
-
তিনতাল
তিনতাল (বিকল্পভাৱে তিনতাল, তীনতাল, বা তিনতাল বানান কৰা হয়, আৰু ইয়াক ত্ৰিতাল বুলিও কোৱা হয়; হিন্দী: तीन ताल) হৈছে হিন্দুস্তানী সংগীতৰ সৰ্বাধিক সাধাৰণ তাল, আৰু ই দ্ৰুত (দ্ৰুত তাল)ৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ই সমমিতিক আৰু এটা অতি সৰল ছন্দময় গঠন উপস্থাপন কৰে যাৰ ওপৰত এটা প্ৰদৰ্শন ৰখা হ’ব পাৰে।
-
ঋষভ (স্বৰ)
ঋষভ (ऋषभ ) হৈছে হিন্দুঃস্থানী আৰু কৰ্ণাটক সংগীতত সাতটা স্বৰৰ ভিতৰত দ্বিতীয়টো। ঋষভ হৈছে ৰে (Re) শব্দাংশৰ দীঘলীয়া ৰূপ।
-
তিন তাল (তবলা)
তিন তাল তবলাৰ এটি তাল। এই তালক তবলাৰ প্ৰধান তাল বুলিব পাৰি।
-
ষড়জ (স্বৰ)
ষড়জ (षड्ज ) হৈছে হিন্দুঃস্থানী আৰু কৰ্ণাটক সংগীতত সাতটা স্বৰৰ ভিতৰত প্ৰথমটো। ষড়জ হৈছে সা (Sā) শব্দাংশৰ দীঘলীয়া ৰূপ।
-
অপেৰা
অপেৰা হৈছে পাশ্চাত্য নাট্যশিল্পৰ ধৰণ, য'ত সংগীত এটা মুখ্য উপাদান আৰু নাট্যভূমিকা গায়কৰ দ্বাৰা পৰিবেশন কৰা হয়। অপেৰা সাধাৰণতে এজন সুৰকাৰ আৰু এজন লিব্ৰেট্টিষ্টৰ সহযোগত নিৰ্মিত হয় আৰু ইয়াত অভিনয়, নাট্য মঞ্চ সজোৱা কলা, সাজ-পোছাক আৰু কেতিয়াবা নৃত্য বা বেলেট আদি বিভিন্ন প্ৰদৰ্শন কলাৰ সংমিশ্ৰণ থাকে।
-
ঘৰানা
ঘৰানা হৈছে হিন্দুস্তানী সংগীত (উত্তৰ ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত)ত ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ এক সামাজিক সংগঠনৰ ব্যৱস্থা, যিয়ে সংগীতশিল্পী বা নৃত্যশিল্পীসকলক বংশ বা শিষ্যত্বৰদ্বাৰা সংযুক্ত কৰে, আৰু সৰ্বোপৰি কোনো বিশেষ সাংগীতিক শৈলীৰ প্ৰতি আনুগত্যৰদ্বাৰা সংযুক্ত কৰে।
-
কল্যাণ ঠাট
কল্যাণ হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুস্থানী শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ দহটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগ (এতিয়া অধিক জনপ্ৰিয়ভাৱে ৰাগ যমন নামে জনা যায়)ৰ নাম হিচাপেও জনা যায়।
-
ঝপতাল
ঝপতাল (হিন্দী: झपताल) হৈছে হিন্দুস্তানী সংগীতত ব্যৱহৃত এটা তাল। ই তিনতালৰপৰা যথেষ্ট ভিন্ন ছন্দময় গঠন উপস্থাপন কৰে কাৰণ ই সমমিত নহয়। ইয়াক মধ্যলয় (মধ্যম-গতি) খেয়ালত ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
-
সাৰংগী
সাৰংগী এটা ধনুৰ্বাদ্য, সৰু-গলৰ তিনিটা তাঁৰৰ যন্ত্ৰ যি দক্ষিণ এছিয়াৰ পৰম্পৰাগত সংগীতত বজোৱা হয় – পঞ্জাৱী লোকসংগীত, ৰাজস্থানী লোকসংগীত, সিন্ধ্ৰী লোকসংগীত, হাৰিয়ানৱী লোকসংগীত, ব্ৰজ লোকসংগীত, আৰু বড়ো লোকসংগীত (তাত চেৰজা নামেৰে জনাজাত) – পাকিস্তান, ভাৰত আৰু বাংলাদেশত।
-
কাফী ঠাট
কাফী হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুস্থানী সংগীতৰ দহটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগ (খৰহৰপ্ৰিয়া)ৰ নাম হিচাপেও জনা যায়।
-
তোড়ী ঠাট
তোড়ী হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুস্থানী সংগীতৰ দহটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগৰ নাম হিচাপেও জনা যায়।
-
পূৰ্বী ঠাট
পূৰ্বী বা পুৰ্বী হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুঃস্থানী সংগীতৰ এঘাৰটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগৰ নাম হিচাপেও জনা যায়।
-
বিভাগ (সংগীত)
বিভাগ হৈছে ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী সংগীতত নিৰ্দিষ্টসংখ্যক বিটৰে গঠিত ছন্দময় বাক্যাংশৰ এক সময়কাল। ই পশ্চিমীয়া সংগীতৰবাৰৰ সমতুল্য, কিন্তু তালৰ (ছন্দময় চক্ৰ - যেনে ১২ বাৰ ব্লুজ) সদায় সমান উপবিভাগ হোৱাৰ পৰিৱৰ্তে, ই অসমান হ’ব পাৰে। ভাৰতীয় সংগীতৰ কিছুমান পৰম্পৰাত, যিকোনোসংখ্যক বিটৰে এটা বিভাগ গঠন হ’ব পাৰে।
-
ব্লুজ
ব্লুজ হৈছে ১৮৬০ চনৰ আশে-পাশে আমেৰিকাৰ গভীৰ দক্ষিণ অঞ্চলত আফ্ৰিকান আমেৰিকানসকলৰ মাজত উৎপত্তি হোৱা এটা সংগীত ধাৰা আৰু সংগীতৰ ৰূপ। ব্লুজ সংগীতৰ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াৰ গীতৰ কথা, বেছ লাইন, আৰু বাদ্যযন্ত্ৰ। প্ৰাথমিক পৰম্পৰাগত ব্লুজ পদ্যবোৰ চাৰিবাৰ পুনৰাবৃত্তি কৰা এটা শাৰীৰে গঠিত আছিল।
-
ব্লেকপিংক
ব্লেকপিংক (কোৰিয়ান (হাংগুল লিপি): 블랙핑크|ৰোমান লিপ্যন্তৰ: Beullaekpingkeu, বা BLɅϽKPIИK হিচাপে শৈলীভুক্ত) হৈছে ৱাইজি এণ্টাৰটেইনমেণ্টৰ দ্বাৰা গঠিত দক্ষিণ কোৰিয়াৰ এটা ছোৱালী দল। এই দলটো চাৰিজনী গায়িকাৰে গঠিত: জিচু, জেনী, ৰ'জে আৰু লিচা।
-
ভৈৰৱী ঠাট
ভৈৰৱী হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুঃস্থানী সংগীতৰ দহটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগৰ নাম হিচাপেও জনা যায়।
