সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা (সংক্ষিপ্ত ৰূপে আছু; ইংৰাজীত All Assam Students’ Union) হৈছে অসমৰ সৰ্ববৃহৎ ছাত্ৰ সংগঠন বুলি জনপ্ৰিয়ভাৱে স্বীকৃত এক সংগঠন। অসমৰ ছাত্ৰসমাজৰ মাজত সামাজিক সচেতনতা, জনস্বাৰ্থ আৰু আঞ্চলিক ইস্যুসমূহত সংগঠিত ভূমিকা গ্ৰহণ কৰাৰ কাৰণে ই গুৰুত্বপূৰ্ণ; একে সময়তে ই নিজা সংবিধান আৰু নীতি-নিয়ম অনুসৰি পৰিচালিত এক আনুষ্ঠানিক সংগঠন। সংগঠনটোৰ মুখ্য কাৰ্যালয় গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়-ত অৱস্থিত।
পৰিচয়, লক্ষ্য আৰু আদৰ্শ
সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই নিজকে ছাত্ৰসমাজৰ এটা সংগঠিত মঞ্চ হিচাপে গঢ়ি তুলি আহিছে। সংগঠনটোৰ ঘোষিত লক্ষ্যত স্বদেশ আৰু জনগণৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধাবোধ উদ্দীপিত কৰা আৰু সেইবোধক অধিক গভীৰ কৰি তোলা উল্লেখ আছে। আছুৰ আদৰ্শবাণী বা মুখ্য শ্লোগান “জয় আই অসম”।
সংগঠনটোৰ পৰিচয়-চিহ্নৰ ক্ষেত্ৰত—
- এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰতীক চিহ্ন আছে।
- এখন নিৰ্দিষ্ট পতাকা আছে।
- প্ৰতীক চিহ্নত “জয় আই অসম” আৰু “সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা” বগা ৰঙেৰে লিখা থাকে।
গঠন আৰু ঐতিহাসিক বিকাশ
সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাৰ গঠন-ইতিহাসত কেইবাটাও পৰ্যায় দেখা যায়। উপলব্ধ তথ্য অনুসৰি ১৯৪০ চনত “অসম ছাত্ৰ সন্মিলনী” নামৰ এক ছাত্ৰ সংগঠন বিভাজিত হৈ দুটা সংগঠন গঠিত হৈছিল—
- সদৌ অসম ছাত্ৰ ফেডাৰেছন
- সদৌ অসম ছাত্ৰ কংগ্ৰেছ
এটা দশকৰ পাছত উল্লিখিত দুয়োটা সংগঠন একেলগে মিলি “সদৌ অসম ছাত্ৰ সংগঠন” নামেৰে একত্ৰিত হয়। পিছত ১৯৬৭ চনৰ জানুৱাৰী মাহত এই সংগঠনটোৰ নাম পৰিৱৰ্তন কৰি “সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা” ৰখা হয়। ১৯৬৭ চনৰ আগষ্ট মাহত সংগঠনটোৱে সংবিধান গ্ৰহণ কৰে; এই ঘটনাই আছুক আনুষ্ঠানিক সংগঠন হিচাপে অধিক সুসংহত ৰূপ দিয়ে। আছুৰ গঠন-তাৰিখ হিচাপে ৮ আগষ্ট ১৯৬৭ উল্লেখ কৰা হয়।
সাংগঠনিক কাঠামো আৰু প্ৰতিনিধিত্ব
সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাৰ সাংগঠনিক বিস্তৃতি ৰাজ্যজুৰি দেখা যায়। ইয়াৰ কাঠামোগত বৈশিষ্ট্যসমূহ—
- প্ৰতিখন জিলা, প্ৰতিখন মহকুমা আৰু আঞ্চলিক পৰ্যায়ত সমিতি আছে।
- অসমৰ বিশ্ববিদ্যালয় আৰু মহাবিদ্যালয়সমূহতো ছাত্ৰ সন্থাৰ গোট উপস্থিত।
- ৰাজ্যিক কাৰ্যনিৰ্বাহক গঠন গণতান্ত্ৰিক প্ৰক্ৰিয়াৰে হয়; বিভিন্ন আঞ্চলিক, মহকুমা আৰু জিলা সমিতিৰ হাজাৰ হাজাৰ প্ৰতিনিধিৰ অংশগ্ৰহণৰ জৰিয়তে এই প্ৰক্ৰিয়া সম্পন্ন কৰা হয়।
এই ধৰণৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক পৰিকাঠামোৱে আছুক কেৱল কেন্দ্ৰভিত্তিক সংগঠন নহয়, বৰঞ্চ তৃণমূল-সংলগ্ন এটা ছাত্ৰ-আন্দোলনমূলক মঞ্চ হিচাপে স্থাপন কৰিছে।
অসম আন্দোলন আৰু অসম চুক্তিৰ প্ৰসঙ্গ
আছুৰ ইতিহাসত আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য অধ্যায়সমূহৰ ভিতৰত অসম আন্দোলন অন্যতম। উৎস-তথ্য অনুসৰি বাংলাদেশৰ পৰা অসমলৈ হোৱা অবৈধ অনুপ্ৰৱেশৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছবছৰীয়া অসম আন্দোলনৰ নেতৃত্ব আছুৱে বহন কৰিছিল। এই আন্দোলনৰ পৰৱৰ্তী গতি-প্ৰকৃতিৰ লগত ১৯৮৫ চনত স্বাক্ষৰিত অসম চুক্তি গভীৰভাৱে জড়িত।
অসম চুক্তিৰ পাছত আছুৰ নেতৃত্বধাৰাৰ একাংশই ৰাজনৈতিক ক্ষেত্ৰত প্ৰৱেশ কৰি অসম গণ পৰিষদ গঠন কৰে। উৎস-তথ্য অনুসৰি অসম গণ পৰিষদে দুবাৰ অসমত চৰকাৰ গঠন কৰিছিল—
- ১৯৮৫ চনৰ পৰা ১৯৮৯ চনলৈ
- ১৯৯৬ চনৰ পৰা ২০০১ চনলৈ
এই ঘটনাপ্ৰবাহে আছুক অসমৰ ছাত্ৰ-সংগঠনভিত্তিক সামাজিক-ৰাজনৈতিক আলোচনাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চিহ্ন হিচাপে স্থায়ীভাৱে চিনাক্ত কৰায়।
নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯ আৰু আন্দোলন
আছুৱে নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯-ক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ় লৈ উঠা প্ৰতিবাদী পৰিবেশতো অন্যতম নেতৃত্বদানকাৰী সংগঠন হিচাপে ভূমিকা লয় বুলি উৎস-তথ্যত উল্লেখ আছে। এই আন্দোলনৰ বুৰঞ্জীত “কেব” (CAB) বিৰোধিতা আৰু পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ত “কা” (CAA)বিৰোধী বৃহত্তৰ আন্দোলনৰ কথা উল্লেখ কৰা হয়। এই আন্দোলন এক সময়ত শিল্পী সমাজ, ছাত্ৰ সমাজ আৰু বিভিন্ন দল-সংগঠনৰ অংশগ্ৰহণেৰে বিস্তৃত হয় যদিও কিছুমান পৰ্যায়ত হিংসাত্মক ঘটনাৰ সৃষ্টি হোৱা বুলি উৎস-তথ্যই ইংগিত দিয়ে।
আইনখন গৃহীত হোৱাৰ সংসদীয় তথ্যসমূহ উৎস-তথ্যত উল্লেখ আছে—
- লোকসভাত নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) বিধেয়ক-২০১৯ গৃহীত হয় ৩১১টা সপক্ষে আৰু ৮০টা বিপক্ষে ভোটত।
- ৰাজ্যসভাই ১১ ডিচেম্বৰ ২০১৯ তাৰিখে ইয়াক ১২৫টা সপক্ষে আৰু ৯৯টা বিপক্ষে ভোটত গৃহীত কৰে।
উৎস-তথ্য অনুসৰি কা আন্দোলনৰ সময়ত ৫ গৰাকী যুৱকৰ মৃত্যু হয়। চৰকাৰীভাৱে তেওঁলোকক “শ্বহীদ” বুলি ঘোষণা কৰা নহ’ল বুলিও উল্লেখ আছে; কিন্তু আছুকে ধৰি কিছুমান সংগঠনে তেওঁলোকক “কা আন্দোলনৰ পঞ্চ শ্বহীদ” বুলি অভিহিত কৰিছে—এইক্ষেত্ৰত সামাজিক স্বীকৃতি আৰু চৰকাৰী ঘোষণা একে নহয় বুলি বুজা যায়।
ৰাজনৈতিক উদ্যোগ: অসম জাতীয় পৰিষদ
আইনখন গৃহীত হোৱাৰ পাছত গঢ় লৈ উঠা প্ৰতিবাদী পৰিস্থিতিৰ পৰিণতিস্বৰূপে আছু আৰু অসম জাতীয়তাবাদী যুৱ-ছাত্ৰ পৰিষদ (AJYCP) একেলগে মিলি ২০২০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত নতুন আঞ্চলিক ৰাজনৈতিক দল অসম জাতীয় পৰিষদ আৰম্ভ কৰে বুলি উৎস-তথ্যত উল্লেখ আছে। উক্ত দলে ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰে। এই পদক্ষেপে আছুৰ সামাজিক-আন্দোলনমূলক তৎপৰতাৰ সৈতে ৰাজনৈতিক ধাৰা-সংযোগৰ এক নতুন দিশ দেখুৱায়।
ভাতৃ সংগঠন আৰু সংশ্লিষ্ট সংগঠন
সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাৰ ভাতৃ সংগঠন হিচাপে উৎস-তথ্যত দুটা সংগঠনৰ নাম উল্লেখ আছে—
- অসম উন্নতি সভা
- অসম সেনা
ইয়াৰ উপৰিও অসমত বিভিন্ন বিষয়ভিত্তিক বা গোষ্ঠীভিত্তিক ছাত্ৰ সংগঠনৰ উপস্থিতি দেখা যায়; উপলব্ধ সংযোগৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য—
নেতৃত্ব
উৎস-তথ্য অনুসৰি বৰ্তমান কেন্দ্ৰীয় সমিতিৰ নেতৃত্বত—
- ভাৰপ্ৰাপ্ত সভাপতি: উৎপল শৰ্মা
- সাধাৰণ সম্পাদক: সমীৰণ ফুকন
মুখ্য কাৰ্যালয় গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়-ত থকাৰ তথ্যও সংগঠনটোৰ পৰিচালনামূলক কেন্দ্ৰ নিৰ্দেশ কৰে।
তাৎপৰ্য
সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাৰ তাৎপৰ্য মূলতঃ তিনিটা ধৰণে বুজিব পাৰি: (১) ৰাজ্যব্যাপী বিস্তৃত সাংগঠনিক কাঠামোৰ জৰিয়তে ছাত্ৰসমাজক এক মঞ্চত আনি দাবী-অধিকাৰক সংগঠিত ৰূপ দিয়া, (২) অসম আন্দোলন আৰু অসম চুক্তি-কেন্দ্ৰিক ঐতিহাসিক পৰ্বত নেতৃত্বদান কৰা, আৰু (৩) নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯-ক লৈ গঢ়ি উঠা আন্দোলনত সক্ৰিয় উপস্থিতিৰে সমকালীন ৰাজনৈতিক-সামাজিক আলোচনাত প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰা। এই সকলো দিশ মিলি আছুক অসমৰ নাগরিক সমাজত দীঘলীয়া সময়জুৰি প্ৰাসংগিক কৰি ৰাখিছে।
আৰু চাওক
- অসম
- বাংলাদেশ
- অসম আন্দোলন
- অসম চুক্তি
- অসম গণ পৰিষদ
- খিলঞ্জীয়া লোক
- নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯
- অসম জাতীয় পৰিষদ
- সদৌ টাই আহোম ছাত্ৰ সন্থা
- সদৌ অসম আইন ছাত্ৰ সন্থা
- সদৌ অসম কবি সন্মিলন
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
সম্পাদকীয় প্ৰবন্ধ। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া বিশ্বকোষৰ বাবে নতুনকৈ মৌলিক ভাষাত লিখা হৈছে (এআই-সহায়ক খচৰা; মানৱ সম্পাদকীয় পৰ্যালোচনা চলি আছে)। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।
অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ স্বেচ্ছাসেৱী লেখকসকললৈ আমাৰ কৃতজ্ঞতাপূৰ্ণ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি, যিসকলৰ দীৰ্ঘদিনীয়া সাধনাই অসমীয়া ভাষাত মুক্ত জ্ঞানৰ বাট মুকলি কৰিছিল।