বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় পৰিষদ (বড়োলেণ্ড টেৰিটৰিয়েল কাউন্সিল; চমুকৈ বিটিচি) হৈছে অসমৰ বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় অঞ্চল বা বড়োলেণ্ড টেৰিটৰিয়েল ৰিজিয়ন (চমুকৈ বিটিআৰ)ত স্বায়ত্তশাসনৰ উদ্দেশ্যে গঠিত এক আঞ্চলিক পৰিষদ। অসমৰ ভিতৰত বিশেষ কিছু অঞ্চলত স্থানীয় শাসন-প্ৰশাসন, উন্নয়ন আৰু জনজাতীয় সংৰক্ষণ-সংক্ৰান্ত নীতি-ব্যৱস্থাৰ বাস্তৱায়নৰ ক্ষেত্ৰত এই পৰিষদৰ গুৰুত্ব বিশেষ। ইয়াৰ স্থাপন ভাৰতৰ সংবিধানৰ ষষ্ঠ অনুসূচীত সংশোধনৰ জৰিয়তে ২০০৩ চনৰ ১০ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে কৰা হয়।
পৰিচয় আৰু আইনী ভিত্তি
বিটিচি ভাৰতৰ সংবিধানৰ ষষ্ঠ অনুসূচীৰ অধীনত গঠিত এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল-ভিত্তিক পৰিষদ। ষষ্ঠ অনুসূচীৰ প্ৰাৱধানসমূহে উত্তৰ-পূৰ্ব ভাৰতৰ কিছুমান জনজাতিপ্ৰধান অঞ্চলত স্বায়ত্তশাসন নিশ্চিত কৰাৰ উদ্দেশ্যে বিশেষ বিধান আগবঢ়ায়; বিটিচি তেনে এক স্বায়ত্বশাসিত পৰিকাঠামোৰ ভিতৰতে গঢ় লৈ উঠে। বিটিচিৰ অধীন অঞ্চলক চৰকাৰীভাৱে বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় অঞ্চল/বড়োলেণ্ড টেৰিটৰিয়েল ৰিজিয়ন (বিটিআৰ) বুলি কোৱা হয়, য’ত পৰিষদে অঞ্চল-শাসনৰ দায়িত্ব পালন কৰে।
গঠন আৰু সদস্যপদ
বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় পৰিষদত মুঠ ৪৬ জন কাৰ্যকৰী সদস্য থাকে। এই সদস্যপদৰ বিন্যাস তথ্যপেটীৰ অনুসাৰে ৪০+৬ ৰূপে ধৰা হয়। সদস্যসকল নিজ নিজ সমষ্টিৰ প্ৰতিনিধি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে, আৰু পৰিষদীয় ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে অঞ্চলৰ শাসনকাৰ্য চলায়।
নেতৃত্ব আৰু মুখ্য কাৰ্যালয়
বিটিচিৰ শাসনিক নেতৃত্বত মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্য আৰু উপ-মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্যৰ পদ গুৰুত্বপূৰ্ণ। বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্য প্ৰমোদ বড়ো (ইউপিপিএল) আৰু উপ-মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্য গোবিন্দ বসুমতাৰী। পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় কোকৰাঝাৰৰ বড়োফা নগৰত অৱস্থিত; এই মুখ্য কাৰ্যালয়ৰ জৰিয়তে বিভিন্ন বিভাগীয় কাম-কাজ, আঞ্চলিক নীতি-নিৰ্ণয় আৰু প্ৰশাসনিক সমন্বয় চলোৱা হয়।
ভৌগোলিক পৰিসৰ আৰু জিলাসমূহ
বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় পৰিষদৰ অন্তৰ্গত অঞ্চল বিটিআৰৰ পৰিসৰৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, আৰু ইয়াৰ ভিতৰত মুঠ চাৰিখন জিলা আছে—
এই চাৰিখন জিলাৰ ভৌগোলিক গঠন ঐতিহাসিকভাৱে অসম ৰাজ্যৰ কেইবাখনো জিলাৰ কিছু কিছু অংশ একত্ৰিত হৈ গঢ় লৈ উঠা বুলি ধৰা হয়। উৎস-টোকা অনুসাৰে এই অংশসমূহ পূৰ্বৰ কোকৰাঝাৰ জিলা, বঙাইগাঁও জিলা, বৰপেটা জিলা, নলবাৰী জিলা, কামৰূপ জিলা, দৰং জিলা আৰু শোণিতপুৰ জিলাৰ কিছুমান অংশৰ সৈতে জড়িত।
বিটিআৰৰ মুঠ মাটিকালি ৮,৮২২ বৰ্গ কিলোমিটাৰ; ই অসমৰ মুঠ মাটিকালিৰ প্ৰায় ১১%। অঞ্চলখনত বহুতো সংৰক্ষিত জনজাতীয় অঞ্চল বিদ্যমান, যিবোৰে জনজাতীয় সমাজ-সংস্কৃতি আৰু ভূমি-সংৰক্ষণ নীতিৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে সম্পৰ্ক স্থাপন কৰে।
সমাজ-অৰ্থনীতি আৰু উন্নয়ন প্ৰেক্ষাপট
বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় অঞ্চলক উৎস-তথ্য অনুসাৰে ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলৰ তুলনাত তুলনামূলকভাৱে পিছপৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। ইয়াৰ মূল অৰ্থনীতি কৃষিভিত্তিক। ফলত কৃষি, গ্ৰাম্য পৰিকাঠামো, স্থানীয় বাণিজ্য আৰু সৰু-সৰু উৎপাদনমুখী জীৱিকা—এই ক্ষেত্ৰসমূহ অঞ্চলটোৰ সামাজিক-অৰ্থনৈতিক জীৱনৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হিচাপে দেখা যায়। সংৰক্ষিত জনজাতীয় অঞ্চলসমূহৰ উপস্থিতিয়ে ভূমি-ব্যৱস্থাপনা, জনসম্পদ উন্নয়ন আৰু অন্তর্ভুক্তিমূলক উন্নয়নৰ প্ৰয়োজনীয়তা অধিক স্পষ্ট কৰি তোলে।
প্রশাসনিক ভূমিকা আৰু ৰাজ্যিক পৰিপ্ৰেক্ষিত
বিটিচিৰ সৃষ্টি অসমত স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদসমূহৰ ভিতৰত এক বিশেষ আঞ্চলিক মডেল হিচাপে বিবেচিত। এই পৰিষদে বিটিআৰৰ ভিতৰত শাসন কাৰ্য সম্পাদন কৰাৰ উদ্দেশ্যে গঠন কৰা হোৱা বুলি উৎস-টোকাত উল্লেখ আছে। ৰাজ্যিক পৰিপ্ৰেক্ষিতত ইয়াৰ অৱস্থান বুজিবলৈ অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ আৰু উন্নয়ন পৰিষদসমূহৰ তালিকাত থকা অন্যান্য সংস্থাসমূহৰ সৈতে তুলনামূলক দৃষ্টিৰে চাব পাৰি। বিটিচিৰ মাধ্যমে একেটা ভৌগোলিক-প্ৰশাসনিক এককত উন্নয়ন পৰিকল্পনা, স্থানীয় শাসন আৰু আঞ্চলিক প্ৰশাসনিক সমন্বয় এগৰাকী কেন্দ্ৰবিন্দুলৈ আনি স্থাপন কৰাৰ প্ৰচেষ্টা লক্ষ্য কৰা যায়।
উত্তৰাধিকাৰ
২০০৩ চনৰ ১০ ফেব্ৰুৱাৰীত স্থাপিত বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় পৰিষদে অসমৰ ভিতৰত বিটিআৰক এক স্বতন্ত্ৰ স্বায়ত্তশাসিত অঞ্চল হিচাপে সংস্থাপন কৰি আঞ্চলিক প্ৰশাসনৰ নতুন কাঠামো সুদৃঢ় কৰে। চাৰিখন জিলাত বিস্তৃত ৮,৮২২ বৰ্গ কিলোমিটাৰ এলেকা আৰু উল্লেখযোগ্য জনজাতীয় সংৰক্ষিত অঞ্চলসমূহ সামৰি পৰিষদে স্থানীয় শাসন-ব্যৱস্থা চালনা কৰাৰ এক প্ৰাতিষ্ঠানিক মঞ্চ প্ৰদান কৰে। কৃষিভিত্তিক অৰ্থনীতি আৰু উন্নয়ন-চ্যালেঞ্জৰ পটভূমিত বিটিচিৰ ভূমিকা অঞ্চলটোৰ অন্তর্ভুক্তিমূলক উন্নয়ন আৰু প্ৰশাসনিক স্থিতিশীলতা নিৰ্মাণৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।
আৰু চাওক
- বড়োলেণ্ড
- বড়োলেণ্ড ক্ষেত্ৰীয় পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্য
- প্ৰমোদ বড়ো
- কোকৰাঝাৰ
- অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ আৰু উন্নয়ন পৰিষদসমূহৰ তালিকা
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
সম্পাদকীয় প্ৰবন্ধ। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া বিশ্বকোষৰ বাবে নতুনকৈ মৌলিক ভাষাত লিখা হৈছে (এআই-সহায়ক খচৰা; মানৱ সম্পাদকীয় পৰ্যালোচনা চলি আছে)। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।
অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ স্বেচ্ছাসেৱী লেখকসকললৈ আমাৰ কৃতজ্ঞতাপূৰ্ণ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি, যিসকলৰ দীৰ্ঘদিনীয়া সাধনাই অসমীয়া ভাষাত মুক্ত জ্ঞানৰ বাট মুকলি কৰিছিল।