হ্লুখিভ

হ্লুখিভ (ইউক্ৰেইনীয়ান: Глухів,; ৰুছ ভাষা: Глухов, ৰোমানীকৃত: Glukhov)^১ হৈছে এছমান নদীৰ পাৰত অৱস্থিত এখন সৰু ঐতিহাসিক চহৰ, যিখন চেইম নদীৰ এখন উপনৈ।^২ এই চহৰখন ইউক্ৰেইনৰ চুমি ওব্লাষ্টৰ শোষ্টকা ৰায়মৰ অন্তৰ্গত। জনসংখ্যা: ৩১,৭৮৯ (২০২২ চনৰ তথ্য অনুসৰি)।

১৭০৮ চনত ইভান মাজেপাৰ অপসাৰণৰ পিছত ১৭০৮–১৭৬৪ চনলৈকে এই চহৰখনে কোচাক হেটমেনেটৰ ৰাজধানী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰাৰ বাবে জনাজাত।

ইতিহাস

মধ্যযুগ আৰু প্ৰাক-আধুনিক যুগ

১১৫২ চনত বুৰঞ্জীবিদসকলে প্ৰথমবাৰৰ বাবে হ্লুখিভক এখন চেভেৰিয়ান চহৰ হিচাপে উল্লেখ কৰিছিল। ক্ৰমান্বয়ে ১২৪৭ চনৰ আশে-পাশে, মংগোলিয়াসকলে ৰুছ আক্ৰমণ কৰাৰ পিছত, এই চহৰখন চেৰ্নিহিভৰ ৰাজপৰিয়ালৰ এটা শাখাৰ আসন হৈ পৰে। ১৩২০ চনৰ পৰা ১৫০৩ চনলৈকে ই লিথুৱানিয়াৰ গ্ৰেণ্ড ডাচিৰ অংশ আছিল আৰু তাৰ পিছত ইয়াক মস্কোৰ গ্ৰেণ্ড ডাচিয়ে জয় কৰে। ১৬১৮ চনত ই পোলিছ–লিথুৱানিয়ান কমনৱেলথৰ (পোলেণ্ডৰ মুকুটৰ অধীনস্থ চেৰ্নিহাউ ভইভডশ্বিপত) অন্তৰ্গত হয় আৰু ১৬৪৪ চনত ভ্লাডিছ্লাভ চতুৰ্থ ভাছাই ইয়াক মেগডাবৰ্গ অধিকাৰ প্ৰদান কৰে। ১৬৪৮–১৭৬৪ চনত ই নিজিন ৰেজিমেণ্ট (প্ৰদেশ)ৰ অধীনত কোচাক হেটমেনেটৰ অংশ আছিল।

১৬৫৪ চনত পেনেইয়াশ্লাভৰ চুক্তি অনুসৰি কোচাক হেটমেনেট ৰাছিয়াৰ জাৰশ্বাহীৰ সামৰিক সুৰক্ষাৰ অধীনলৈ আহে। ১৬৬৪ চনত হ্লুখিভ অৱৰোধৰ সময়ত চহৰখনৰ ৰুছ-কোচাক সৈন্যবাহিনীয়ে এক শক্তিশালী পোলিছ বাহিনীৰ বিৰুদ্ধে সফল প্ৰতিৰক্ষা গঢ়ি তোলে, যাৰ ফলত পোলিছ বাহিনীয়ে পিছুৱাই যাওঁতে বিস্তৰ ক্ষতিৰ সন্মুখীন হয়। ১৬৬৭ চনৰ আন্দ্ৰুচোভোৰ যুদ্ধবিৰতি অনুসৰি বাওঁপাৰৰ ইউক্ৰেইনৰ বাকী অংশৰ লগতে এই চহৰখনকো মস্কোৰ জাৰশ্বাহীক এৰি দিয়া হয়। ১৬৬৯ চনত ডেমিয়ান মনোহোহ্ৰীশ্বনী হ্লুখিভত হেটমেন হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় আৰু জাৰৰ প্ৰতিনিধিসকলৰ সৈতে এখন চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে, যিয়ে ইউক্ৰেইনৰ স্বায়ত্ত্বশাসন উল্লেখনীয়ভাৱে সীমিত কৰি পেলায়।^২

১৭০৮ চনত, ইভান মাজেপাই ছুইডেনৰ দ্বাদশ চাৰ্লছৰ পক্ষ লোৱা বুলি জানিব পাৰি, ৰাছিয়াৰ মহান পিটাৰ (পিটাৰ দ্য গ্ৰেট)-এ বাটুৰিন ধ্বংস কৰিবলৈ আৰু হেটমেনেটৰ ৰাজধানী হ্লুখিভলৈ স্থানান্তৰ কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিয়ে। ইয়াত ১৭০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত জাপোৰিজিয়ান হষ্টৰ এজন নতুন হেটমেন, ইভান স্কোৰোপাদস্কি নিৰ্বাচিত হয়। সেই সময়তে কিয়ভ, হালিচ আৰু সমগ্ৰ লিটল ৰাছিয়াৰ মেট্ৰ’পলিটan আইৱাচাফক চেইণ্ট ট্ৰিনিটি কেথেড্ৰেলত (১৯৬২ চনত ধ্বংস কৰা হয়) মাজেপাক ধিক্কাৰ (anathema) দিবলৈ বাধ্য কৰা হৈছিল। হ্লুখিভে ১৭০৮-৬৪ চনলৈকে কোচাক হেটমেনেটৰ ৰাজধানী আৰু ১৭৭৩ চনলৈকে লিটল ৰাছিয়া গভৰ্নৰেটৰ প্ৰশাসনিক কেন্দ্ৰ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। ইউক্ৰেইনৰ শেষৰ জন হেটমেনৰ অধীনত চহৰখন বেৰোক শৈলীত পুনৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত, বাৰম্বাৰ অগ্নিকাণ্ডৰ ফলত এই চহৰখন ধ্বংসৰ গৰাহত পৰে, যাৰ বাবে ইয়াৰ অতি কম সংখ্যক স্থাপত্যহে বৰ্তি থাকিল।

ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য

হেটমেনেট বিলুপ্ত হোৱাৰ পিছত, হ্লুখিভ ৰ আসন হৈ পৰে। ১৭৮২ চনত ই নভগৰোড-চেভাৰস্কি ভাইচৰয়েল্টিৰ এখন পোভীট (জিলা) কেন্দ্ৰ হয় আৰু পিছলৈ ই চেৰ্নিগভ গভৰ্নৰেটৰ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।^২

১৮৭৪ চনত হ্লুখিভত এখন কলেজ স্থাপন কৰা হয় (বৰ্তমানৰ ওলেক্সান্দৰ ডভঝেনকো হ্লুখিভ ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষাবৈজ্ঞানিক বিশ্ববিদ্যালয়)। ১৮৭৯ চনত ইউক্ৰেনীয় মূলৰ ৰাছিয়ান কোটিপতি ত্ৰেছচেঙ্কো ভাতৃদ্বয়ে চেইণ্ট ইউফ্ৰচিন নামৰ এখন বিনামূলীয়া চিকিৎসালয় প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ইয়াক আৰ্থিকভাৱে সহায় কৰে। ১৮৯৯ চনত ত্ৰেছচেঙ্কো পৰিয়ালৰ ধনেৰে হ্লুখিভত আন এখন কলেজ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয় (বৰ্তমান চুমি কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ কৃষি মহাবিদ্যালয়)।

আধুনিক যুগ

১৯১৮ চনত এই চহৰখন ইউক্ৰেনীয় পিপলছ ৰিপাব্লিকৰ অংশ হৈ পৰে; অৱশ্যে, ১৯১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহতে কেইবামাহৰ বাবে ই ছোভিয়েট সৈন্যৰ দ্বাৰা অধিগ্ৰহণ হৈছিল। এবছৰৰ পিছত ১৯১৯ চনত এই চহৰখনত পুনৰ ছোভিয়েট নিয়ন্ত্ৰণ ঘূৰি আহে।

দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত, ১৯৪১ চনৰ ৯ ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা ১৯৪৩ চনৰ ৩০ আগষ্টলৈকে হ্লুখিভ চহৰখন জাৰ্মান ভাষা সেনাবাহিনীৰ দখলত আছিল।

এই অঞ্চলটো ছোভিয়েট ইউনিয়নৰ অংশ হৈ থকাৰ সময়তে হ্লুখিভৰ ওচৰৰ চেৰভন-পুষ্টোহৰোডত এখন বিমান ঘাটি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

১৯৯৪ চনত চহৰখনত ৰাজ্যিক ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য উদ্যান প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়।

২০১৫ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ স্থানীয় নিৰ্বাচনত চহৰখনৰ মেয়ৰ হয় মিচেল ত্ৰেছচেঙ্কো, যিজন আছিল ফ্ৰান্সৰ পৰা অহা এজন প্ৰকৃতিগত ইউক্ৰেনীয় নাগৰিক আৰু মিখাইল ত্ৰেছচেঙ্কোৰ আজোনাতি। ২০১৯ চনৰ ইউক্ৰেইনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনত প্ৰাৰ্থী হোৱাৰ উদ্দেশ্যে ত্ৰেছচেঙ্কোৱে ২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মেয়ৰ পদৰ পৰা পদত্যাগ কৰে।^৩ তথাপিও, নৱেম্বৰ-ডিচেম্বৰ মাহৰ ৩০ দিনীয়া ইউক্ৰেইনৰ সামৰিক শাসনৰ সময়ত তেওঁ পুনৰ মেয়ৰ হিচাপে কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণ কৰে আৰু ২০১৯ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত তেওঁৰ দল চেলফ ৰিলায়েন্সৰ এক সন্মিলনত আন এজন ৰাষ্ট্ৰপতি পদৰ প্ৰাৰ্থী আন্দ্ৰিয় চাদোভীক সমৰ্থন আগবঢ়ায়।^৪

২০২০ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ স্থানীয় নিৰ্বাচনত আৱাৰ লেণ্ড নামৰ ৰাজনৈতিক দলৰ প্ৰাৰ্থী নাদিয়া ভাইলো চহৰখনৰ নতুন মেয়ৰ হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।

২০২২ চনৰ ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণ

২০২২ চনৰ ২৪-২৫ ফেব্ৰুৱাৰীৰ নিশা চহৰখন আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা অঞ্চলসমূহত ইউক্ৰেনীয় সশস্ত্ৰ বাহিনী আৰু আক্ৰমণকাৰী ৰাছিয়ান সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মাজত সংঘৰ্ষ সংঘটিত হয়।^৫ ২০২২ চনৰ এপ্ৰিল মাহলৈকে চহৰখন ৰাছিয়ান বাহিনীৰ অধীনত আছিল।^৬

জনগাঁথনি

দৰ্শনীয় স্থানসমূহ

চহৰখনৰ আটাইতকৈ পুৰণি ভৱনটো হৈছে চেইণ্ট নিকোলাছ গীৰ্জা (১৬৯৩)। ই পৰম্পৰাগত কাঠৰ গীৰ্জাৰ আৰ্হিত আৰু ইউক্ৰেনীয় বেৰোক শৈলীত নিৰ্মিত। ১৮৭১ চনত মেৰামতি আৰু নৱীকৰণ কৰা এই গীৰ্জাটোত তিনিটা নাচপতি আকৃতিৰ গম্বুজ আৰু এটা দুমহলীয়া ঘণ্টা ঘৰ আছে।

ত্ৰাণকৰ্তাৰ ৰূপান্তৰ গীৰ্জাটোৱে (১৭৬৫) বেৰোক আৰু নব্য-ধ্ৰুপদী শৈলীৰ সীমা স্পৰ্শ কৰে। আনহাতে বিশাল নব্য-বাইজেণ্টাইন কেথেড্ৰেলখন (১৮৮৪–৯৩) কিয়ভৰ চেইণ্ট ভ্লাদিমিৰ কেথেড্ৰেলৰ দৰে দেখিবলৈ।

আধুনিক হ্লুখিভৰ সম্ভৱতঃ আটাইতকৈ পৰিচিত পৰিচয় চিহ্ন হৈছে ইয়াৰ চকুত লগা পানীৰ টেংকীটো (১৯২৭–২৯)। অৱশ্যে ঐতিহাসিক দিশৰ পৰা ১৭৪৪ বা ১৭৬৬ চনৰ বিজয় তোৰণখনেহে অধিক গুৰুত্ব বহন কৰে। ধাৰণা কৰা হয় যে এই সাধাৰণ গাঁথনিটোৰ স্থপতিবিদ আছিল আন্দ্ৰিয় কোৱাছোভ। ইউক্ৰেইনৰ আটাইতকৈ পুৰণি এই তোৰণখন দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ক্ষতিগ্ৰস্ত হৈছিল যদিও পিছলৈ ইয়াক পুনৰুদ্ধাৰ কৰা হয়।

হ্লুখিভৰ বহুতো ঐতিহাসিক আৰু স্থাপত্যৰ কীৰ্তিচিহ্ন 'ৰাষ্ট্ৰীয় ৰাজ্যিক ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক সংৰক্ষিত অঞ্চল হ্লুখিভ'ৰ অন্তৰ্ভুক্ত।

সংস্কৃতি আৰু ধৰ্ম

১৭৩০ চনত ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ প্ৰথমটো গানৰ বিদ্যালয় ইয়াতে প্ৰতিষ্ঠা হোৱাৰ পৰাই চহৰখনৰ এক চহকী সংগীত ঐতিহ্য আছে। সুৰকাৰ দমীত্ৰো বোৰ্টনিয়ানস্কি আৰু মাক্সিম বেৰেজোভস্কিয়ে ইয়াতে অধ্যয়ন কৰিছিল বুলি ধাৰণা কৰা হয়, যাৰ প্ৰতিমূৰ্তি হ্লুখিভৰ বোৰ্টনিয়ানস্কি স্কোৱেৰত দেখিবলৈ পোৱা যায়।

চহৰখনৰ আটাইতকৈ প্ৰধান ধৰ্মীয় প্ৰতিনিধিত্ব হৈছে ইউক্ৰেনীয় অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ (মস্কো পেট্ৰিয়াৰ্চেট) জৰিয়তে থকা ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স গীৰ্জা।

হ্লুখিভৰ ওচৰৰ চোচনিভকা গাঁৱত 'গ্লিন্সক হাৰ্মিটেজ' নামৰ এটা সৰু আশ্ৰম (ৰাছিয়ান অৰ্থдক্স গীৰ্জা) অৱস্থিত।

অৰ্থনীতি আৰু বিজ্ঞান

হ্লুখিভ হৈছে মৰাপাটজাতীয় শস্য (hemp) খেতিৰ এক পৰম্পৰাগত কেন্দ্ৰ, লগতে বস্ত্ৰ আৰু কাঠ উদ্যোগৰ বাবেও জনাজাত।^২

এই অঞ্চলত ঔদ্যোগিক মৰাপাটজাতীয় শস্যৰ পৰম্পৰাগত খেতিৰ বাবে, হ্লুখিভত ইউক্ৰেইনৰ কৃষি বিজ্ঞান একাডেমীৰ ইনষ্টিটিউট অৱ বাষ্ট ক্ৰপছ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছে। এই প্ৰতিষ্ঠানটোৱে উন্নত মানৰ মৰাপাট আৰু তিচি (flax) শস্যৰ প্ৰজাতি প্ৰজননৰ কাম কৰে। ১৯৭০-ৰ দশকত এই প্ৰতিষ্ঠানে ঔদ্যোগিক খেতিৰ বাবে কম-টিএইচচি (low-THC) যুক্ত মৰাপাটৰ প্ৰকাৰসমূহ বিকশিত কৰিছিল।^১০১১

উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি

হ্লুখিভত জন্মগ্ৰহণ কৰা

• আডা ৰোহোভটচেভা (জন্ম ১৯৩৭) - ইউক্ৰেনীয় অভিনেত্ৰী
• অ্যালেকজেণ্ডাৰ বেজবোৰোডকো (১৭৪৭-১৭৯৯) - ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ চ্যান্সেলৰ
• আন্দ্ৰেই ৰাজুমোভস্কি (১৭৫২-১৮৩৬) - ইউক্ৰেনীয় মূলৰ ৰাছিয়ান কূটনীতিবিদ
• আন্তন লোচেনকো (১৭৩৭-১৭৭৩) - ৰাছিয়ান চিত্ৰশিল্পী
• দমীত্ৰো বোৰ্টনিয়ানস্কি (১৭৫১-১৮২৫) - ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যত সক্ৰিয় ইউক্ৰেনীয় সুৰকাৰ
• আইৱাচিফ শ্বক্লভস্কি (১৯১৬-১৯৮৫) - ছোভিয়েট ইহুদী-ইউক্ৰেনীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানী
• কোষ্টিয়ান্টিন টিশচেনকো (১৯৪১-২০২৩) - ইউক্ৰেনীয় ভাষাবিদ
• মাক্সিম বেৰেজোভস্কি (১৭৪৫-১৭৭৭) - ইউক্ৰেনীয় সুৰকাৰ
• মিকোলা মুৰাছকো (১৯৪৪-১৯০৯) - ইউক্ৰেনীয় চিত্ৰশিল্পী
• নিকোলা ত্ৰেছচেঙ্কো (১৮১৯-১৯০৩) - ইউক্ৰেনীয় ব্যৱসায়ী, দানবীৰ আৰু ৰাজনীতিবিদ, হ্লুখিভৰ মেয়ৰ (১৮৬১-১৮৭৫)
• ৰোমান লুৎচেনকো (জন্ম ১৯৮৫) - ইউক্ৰেনীয় ফুটবলাৰ
• ভাৰভাৰা খানেঙ্কো (১৮৫২-১৯২২) - ইউক্ৰেনীয় কলা সংগ্ৰাহক আৰু কলাৰ পৃষ্ঠপোষক
• ইয়েভহেন ওনাটস্কি (১৮৯৪-১৯৭৯) - ইউক্ৰেনীয় বিজ্ঞানী, কেন্দ্ৰীয় ৰাডাৰ সদস্য
• ইউৰি শ্বাপোৰিন (১৮৮৭-১৯hex৬) - ছোভিয়েট সুৰকাৰ

হ্লুখিভত বসবাস কৰা

• অ্যালেকজেণ্ডাৰ ডভঝেনকো (১৮৯৪-১৯৫hex) - ইউক্ৰেনীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক
• ৰষ্টভৰ ডেমিত্ৰিয়াছ (১৬৫১-১৭০৯) - পূৰ্বীয় অৰ্থডক্স বিছপ আৰু সন্ত
• হেওৰ্হি নাৰবুট (১৮৮৬-১৯২০) - ইউক্ৰেনীয় শিল্পী
• ফেডিৰ আৰ্নষ্ট (১৮৯১-১৯৪২) - ইউক্ৰেনীয় কলা ইতিহাসবিদ
• গেঅৰ্গী ভাইচটস্কি (১৮৬৫-১৯৪০) - ইউক্ৰেনীয় মৃত্তিকা বিজ্ঞানী
• মেলখিচেডেক (জনাচকো-য়াভোৰস্কি) (মৃত্যু ১৮০৯) - ১৮ শতিকাৰ ইউক্ৰেনীয় ধৰ্মীয় ব্যক্তিত্ব
• মিকোলা ভাচিলেঙ্কো (१८६৬-১৯৩৫) - ইউক্ৰেনীয় ইতিহাসবিদ আৰু ৰাজনীতিবিদ
• ভ্লাদিমিৰ নাৰবুট (১৮৮৮-১৯৩৮) - ৰাছিয়ান ভাষাৰ কবি

বাহ্যিক সংযোগ

• (2010). Hlukhiv. Encyclopedia of Ukraine
• "Glukhivtower" - About Glukhiv businesses and community.
• Unofficial information site about Hlukhiv