মালানা

মালানা ভাৰতৰ হিমাচল প্ৰদেশৰাজ্যৰ এখন গাঁও। কুল্লু উপত্যকাৰ উত্তৰ-পূবত থকা পাৰ্বতী উপত্যকাৰ এটা পাৰ্শ্ব উপত্যকা মালানা নালাত অৱস্থিত এইখনেই একমাত্ৰ গাঁও। ইয়াৰ ওপৰত চন্দ্ৰখানি আৰু দেও টিব্বা পৰ্বতৰ শৃংগসমূহৰ ছাঁ পৰে। এই গাঁওখন সাগৰপৃষ্ঠৰপৰা 2652 মিটাৰ উচ্চতাত, প্ৰবল সোঁতেৰে বৈ যোৱা মালানা নদীৰ কাষৰ এটা দুৰ্গম মালভূমিত অৱস্থিত। মালানাৰ নিজা জীৱন-শৈলী আৰু সামাজিক গাঁথনি আছে আৰু ইয়াৰ লোকসকলে নিজৰ ৰীতি-নীতি কঠোৰভাৱে পালন কৰে। মালানাক লৈ কেইবাখনো তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ইয়াৰ ভিতৰত Malana: Globalization of a Himalayan Village^১ আৰু Malana, A Lost Identity^২ উল্লেখযোগ্য। মালানাৰ অধিবাসীসকলৰ পৰম্পৰাগত ভাষা কানাশীৰ বৰ্তমানৰ বক্তাৰ সংখ্যা প্ৰায় ১৭০০। ১৯৬১ চনৰ লোকপিয়লত পোৱা ৫৬৩জনৰ তুলনাত এই সংখ্যা প্ৰায় তিনিগুণ বৃদ্ধি পাইছে, যি জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ সৈতে প্ৰায় সামঞ্জস্যপূৰ্ণ।^৩ গাঁওখনলৈ যোৱাৰ আটাইতকৈ সাধাৰণ পথটো জাৰি হৈ আহিছে।

গাঁওখনৰ কঠোৰ পৰম্পৰা অনুসৰি, বাহিৰৰ লোকক গাঁওখনৰ কোনো বস্তু, আনকি গাঁওবাসী আৰু মন্দিৰসমূহো শাৰীৰিকভাৱে স্পৰ্শ কৰিবলৈ নিষেধ কৰা হয়। এই নিয়ম ভংগ কৰিলে ২,৫০০ৰপৰা ৩,৫০০ টকালৈ জৰিমনা বিহা হয়। বাহিৰৰ কোনো লোকে স্পৰ্শ কৰাৰ পাছত গাঁওবাসীয়ে গা-ধোৱাৰ বাবে জনাজাত।^৪ ইজনে সিজনক স্পৰ্শ নকৰিবলৈ লেনদেনৰ সময়ত টকা মাটিত থৈ দিয়া হয়। গাঁওবাসীয়ে গাঁওখনৰ ‘পৱিত্ৰতা’ ৰক্ষা কৰাৰ বাবে এই পৰম্পৰা কঠোৰভাৱে পালন কৰে।^৫

ইতিহাস

স্থানীয় কিংবদন্তি অনুসৰি, জামলু ঋষি মালানাত বাস কৰিছিল আৰু তেওঁ নিয়ম-কানুন সৃষ্টি কৰিছিল। স্থানীয় লোকসকলে দাবী কৰে যে জামলু ঋষি নামৰ তেওঁলোকৰ দেৱতাৰ নিৰ্দেশনাত সুসংগঠিত সংসদীয় ব্যৱস্থাৰে মালানা পৃথিৱীৰ অন্যতম প্ৰাচীন গণতন্ত্ৰ আছিল।^৬ বৰ্তমান জামলুক পুৰাণৰ এজন ঋষি হিচাপে চিনাক্ত কৰা হয় যদিও এই পৰিচয় তুলনামূলকভাৱে শেহতীয়া। বিশ্বাস কৰা হয় যে আৰ্যসকলৰ আগমনৰ পূৰ্বৰ সময়ৰপৰাই জামলুৰ পূজা কৰা হৈছিল। জি. এম. ইয়ং আৰু পেনেলোপ চেটউডে এজন গোড়া ব্ৰাহ্মণ পুৰোহিতৰ এটা কাহিনী বৰ্ণনা কৰিছে। সেই পুৰোহিতজনে মালানা ভ্ৰমণ কৰি স্থানীয় লোকসকলক তেওঁলোকৰ দেৱতাৰ বংশপৰিচয়ৰ বিষয়ে শিক্ষা দিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল, কিন্তু জামলু কোন সেই কথা নাজানে বুলি স্বীকাৰ কৰি তেওঁ গাঁওখন এৰি যাবলগীয়া হৈছিল।^৭৮

মালানাৰ জামলু দেৱতাক কেন্দ্ৰ কৰি থকা লোকপৰম্পৰাত জামলু কোনো এটা স্থিৰ দেৱতা হিচাপে নহয়, বৰং দীৰ্ঘ ঐতিহাসিক প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে গঢ় লৈ উঠা এক স্তৰীভূত সাংস্কৃতিক উপস্থিতি হিচাপে প্ৰকাশ পায়। এই প্ৰক্ৰিয়া পশ্চিম হিমালয়ৰ স্থানীয় বিশ্বাস, স্মৃতি আৰু ধৰ্মীয় পৰিৱৰ্তনৰ পাৰস্পৰিক সংযোগৰ মাজেৰে গঢ় লৈ উঠিছে। স্থানীয়ভাৱে জামলুক জমদগ্নি ঋষি হিচাপে বুজা হয় যদিও এই পৰিচয়ে বিশ্বাসৰ পুৰণি স্তৰসমূহ মচি নিদিয়ে। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে ই এনে এক ক্ৰমাগত আত্মীকৰণক প্ৰতিফলিত কৰে, যাৰ জৰিয়তে কোনো থলুৱা দেৱতা বা ভূ-খণ্ডৰ ৰক্ষকক বহল ব্ৰাহ্মণ্যবাদী পৰিকাঠামোৰ ভিতৰত ব্যাখ্যা কৰা হয়, অথচ তেওঁৰ স্থানীয় কৰ্তৃত্ব, আচাৰগত স্বায়ত্তশাসন আৰু সামাজিক ভূমিকা অটুট থাকে। জামলুৰ সৈতে জড়িত লোককথাত পৱিত্ৰ আইন, সমাজৰ শৃংখলা আৰু গাঁওখনৰ ওপৰত দেৱতাৰ সাৰ্বভৌমত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হয়। ইয়াৰপৰা এনে এজন দেৱতাৰ ধাৰণা পোৱা যায়, যাৰ বৈধতা কেৱল পৌৰাণিক বংশপৰিচয়ৰ ওপৰত নহয়, বৰং দৈনন্দিন সামাজিক আচাৰ আৰু পৰম্পৰাগত প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰতো নিৰ্ভৰশীল। একে সময়তে জামলুক কেন্দ্ৰ কৰি থকা কাহিনীৰ বিভিন্ন স্তৰত বৃহত্তৰ হিমালয়ীয় ধৰ্মীয় আদান-প্ৰদানৰ প্ৰতিধ্বনি দেখা যায়। ইয়াত ব্ৰাহ্মণ্যবাদৰ পূৰ্বৰ পৰম্পৰাৰ সৈতে সামঞ্জস্য থকা উপাদান, বন আৰু প্ৰাৰম্ভিক বৌদ্ধ বিশ্বতত্ত্বৰ সম্ভাৱ্য সাদৃশ্য আৰু পৰৱৰ্তী হিন্দু পুনৰ্ব্যাখ্যা একেলগে থাকিলেও ইটোৱে সিটোৰ মাজত সম্পূৰ্ণৰূপে বিলীন হোৱা নাই। এই অৰ্থত জামলুৱে এক সাংস্কৃতিক সেতুৰ ভূমিকা পালন কৰে। ইয়াৰ জৰিয়তে দেখা যায় যে হিমালয়ৰ সমাজসমূহে কুল্লু, লাডাখ, তিব্বত স্বায়ত্তশাসিত অঞ্চল আৰু ইয়াৰ বাহিৰৰ অঞ্চলসমূহৰ মাজেৰে প্ৰৱাহিত বৃহত্তৰ ধৰ্মীয় প্ৰভাৱসমূহ কেনেদৰে গ্ৰহণ কৰি স্থানীয় ৰূপ দিছিল, আৰু মৌখিক পৰম্পৰা আৰু আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ জৰিয়তে নিজৰ ধাৰাবাহিকতা কেনেদৰে ৰক্ষা কৰিছিল। সেয়ে এই লোককথাই জামলুক কেৱল পৌৰাণিক দেৱতা হিচাপে নহয়, পশ্চিম হিমালয়ৰ পৰিচয়, পৱিত্ৰ ভূগোল, ৰাজনৈতিক কৰ্তৃত্ব আৰু ধৰ্মীয় সংমিশ্ৰণৰ ইতিহাস বুজিবলৈ সহায় কৰা এক ঐতিহাসিক সংযোগস্থল হিচাপেও প্ৰকাশ কৰে।

লোককথাত এই দেৱতাৰ জামলু, জাইমো, জমদগ্নি ঋষি, জামলু ঋষি আদি বহু নাম আছে আৰু তেওঁক তেওঁৰ পত্নী মাতা ৰেণুকাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰা হয়। আন কিছুমান লোককথাত লাহাউলৰ ৰজা ঘেপান, বনালী (হিড়িম্বী, মানালী) আৰু জামলুক ভাই-ভনী বুলি গণ্য কৰা হয়। হাম্পটা অঞ্চলত ‘জেঠা হাম্পটা-কোণা মালানা’ বুলি এটা প্ৰসিদ্ধ প্ৰবাদ আছে। ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে জ্যেষ্ঠজনে হাম্পটাত আৰু কনিষ্ঠজনে মালানাত থাকে। ইয়াৰদ্বাৰা বুজোৱা হয় যে হাম্পটাৰ লোকসকলে মালানাৰ লোকসকলতকৈও পুৰণি কালৰপৰা জামলুৰ সৈতে নিজৰ সম্পৰ্ক থকা বুলি দাবী কৰে। এটা লোককথা অনুসৰি জামলুৱে হাম্পটাৰ মাজেৰে এটা টোপোলা কঢ়িয়াই নিছিল আৰু তাত বৰ্তমান কুল্লু উপত্যকাত থকা সকলো দেৱতা আছিল। পাছত প্ৰবল বতাহ বলি সেই দেৱতাসমূহ কুল্লুৰ বিভিন্ন স্থানত সিঁচৰতি হৈ পৰে, যাক ‘থাৰাহ কাৰ্ডু’ বুলি কোৱা হয়। ইয়াৰ অৰ্থ এইটোও যে কুল্লু উপত্যকাত একে নাম আৰু মৰ্যাদাৰ দেৱতাসকলৰ মাজতো স্তৰভেদ আছে আৰু তেওঁলোকক কেন্দ্ৰ কৰি বিভিন্ন লোককথা আৰু কিংবদন্তি প্ৰচলিত।

মালানাক পৃথিৱীৰ ‘অন্যতম প্ৰাচীন গণতন্ত্ৰ’ বুলি কোৱা হৈছে।^৯১০ গাঁওবাসীয়ে বিশ্বাস কৰে যে তেওঁলোক আলেকজেণ্ডাৰৰ সৈন্যসকলৰ বংশধৰ, যিসকল আঘাতপ্ৰাপ্ত হৈ এই স্থানত আবদ্ধ হৈ পৰিছিল।^১১

এটা বান্ধ প্ৰকল্প মালানা জলবিদ্যুৎ কেন্দ্ৰই মালানাক বিশ্বৰ আন অংশৰ সৈতে অধিক ঘনিষ্ঠ কৰি তুলিছে আৰু অঞ্চলটোৰ বাবে ৰাজহৰ ব্যৱস্থা কৰিছে। এটা নতুন পথে কেইবাদিনো খোজকাঢ়ি যোৱাৰ সময় কমাই মাত্ৰ ৪ ঘণ্টা কৰিছে। ২০০৮ চনৰ ৫ জানুৱাৰীত গাঁওখনত প্ৰায় ৫ ঘণ্টাতকৈ অধিক সময় জ্বলি থকা এক ভয়ংকৰ অগ্নিকাণ্ডই গাঁওখনৰ সাংস্কৃতিক গাঁথনি আৰু প্ৰাচীন মন্দিৰসমূহৰ কিছু অংশ ধ্বংস কৰে।^১২ ২০১৭ চনত গাঁওখনত প্ৰায় এডজন অতিথিশালা আৰু ৰেস্তোৰাঁ বন্ধ কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিয়া হৈছিল। এই নিৰ্দেশ দেৱতা জামলুৰ আদেশত দিয়া বুলি কোৱা হৈছিল।

চৰকাৰ

গাঁওখন ভাৰতৰ হিমাচল প্ৰদেশত অৱস্থিত যদিও ইয়াৰ লোকসকলে নিজকে ভাৰতৰ অংশ বুলি গণ্য নকৰে। তেওঁলোকৰ নিজা ন্যায়িক ব্যৱস্থাও আছে। গাঁওখন দ্বিসদনীয় সংসদৰদ্বাৰা পৰিচালিত হয়। ইয়াৰ নিম্ন সদনক কানিষ্ঠাং আৰু উচ্চ সদনক জ্যেষ্ঠাং বুলি কোৱা হয়। বৰ্তমানৰ পঞ্চায়তৰ মুৰব্বী হৈছে ভাগী ৰাম।

ভাষা

মালানাৰ বাসিন্দাসকলে কানাশী বা ৰক্ষ ভাষাত কথা কয়।^১৩ এই ভাষা কেৱল গাঁওবাসীয়েহে বুজে। কানাশী ভাষা ইয়াৰ ওচৰৰ অঞ্চলসমূহত কোৱা কোনো উপভাষাৰ সৈতে মিল নাথাকে, কিন্তু ই সংস্কৃত আৰু কেইবাটাও তিব্বতীয় উপভাষাৰ সংমিশ্ৰণ যেন লাগে।^১৪ ইয়াক তিব্বত-বাৰ্মী ভাষা হিচাপে শ্ৰেণীবদ্ধ কৰা হৈছে। কানাশী ভাষাৰ সৈতে কিন্নৌৰৰ কোনো তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাৰ পাৰস্পৰিক বোধগম্যতা নাই।

অৰ্থনীতি

মালানাৰ অৰ্থনীতি পৰম্পৰাগতভাৱে শণৰপৰা পাচি, ৰছী আৰু চেণ্ডেল তৈয়াৰ কৰাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল আছিল। শতিকাজুৰি ভাং বৈধ নগদ শস্য হিচাপে খেতি কৰা হৈছিল।^১৫ ১৯৮০ৰ দশকৰপৰা মালানা বিনোদনমূলক মাদক পৰ্যটনৰ এক গন্তব্যস্থান হৈ পৰে। গাঁওখনত মাকৈ আৰু আলু (পাচলি)ও উৎপাদন কৰা হয়। বৰ্তমান পৰ্যটন গাঁওখনৰ আয়ৰ এক মুখ্য উৎস। কিন্তু পৰ্যটকসকলে কেৱল গাঁওখনৰ বাহিৰৰ কেফেতহে থাকিব পাৰে; গাঁওখনৰ ভিতৰত বা পূৰ্বতে অনুমতি থকা বাসগৃহসমূহত থাকিব নোৱাৰে।

সংস্কৃতি আৰু জীৱন-শৈলী

গাঁওখনৰ প্ৰশাসন গণতান্ত্ৰিক আৰু স্থানীয় লোকসকলে ইয়াক পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ পুৰণি গণৰাজ্য বুলি বিশ্বাস কৰে।^১৬

কুল্লু উপত্যকাৰ অংশ হোৱা সত্ত্বেও, মালানাৰ লোকসকলৰ শাৰীৰিক বৈশিষ্ট্য অতি পৃথক আৰু উপত্যকাৰ আন লোকসকলতকৈ তেওঁলোকৰ উপভাষাও পৃথক বুলি এটা লোকবিশ্বাস আছে। কিন্তু হিমাচলৰ উপত্যকাসমূহত বহুতো পৃথক পাহাৰী উপভাষা আছে আৰু ইয়াৰে কিছুমান ইটোৱে সিটোৰপৰা সম্পূৰ্ণ পৃথক। সেয়ে মালানাৰ লোকসকলৰ দুৰ্গমতাৰ বাবে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক বা ভাষিক স্বকীয়তা প্ৰমাণ কৰিব নোৱাৰি। ইয়াৰ ব্যতিক্ৰম হৈছে পাৰ্বতী উপত্যকাত ভাং আৰু হাচিছৰ বাণিজ্য।

জামলু দেৱতা

মালানাৰ সামাজিক গাঁথনি প্ৰকৃততে গাঁওবাসীৰ শক্তিশালী দেৱতা জামলু দেৱতাৰ ওপৰত থকা অটুট বিশ্বাসৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। গাঁওখনৰ সমগ্ৰ প্ৰশাসন এখন গাঁও পৰিষদৰ জৰিয়তে তেওঁৰদ্বাৰা নিয়ন্ত্ৰিত হয়। এই পৰিষদৰ এঘাৰজন সদস্য আছে আৰু তেওঁলোকক জামলুৰ প্ৰতিনিধি বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। তেওঁলোকে তেওঁৰ নামত গাঁওখন পৰিচালনা কৰে। যিকোনো বিবাদত তেওঁৰ সিদ্ধান্তই চূড়ান্ত আৰু কোনো বাহিৰৰ কৰ্তৃপক্ষৰ প্ৰয়োজন নহয়। সেয়ে মালানাক হিমালয়ৰ এথেন্স বুলি কোৱা হৈছে।^১৭

এজন গাঁওবাসীয়ে দৈৱবাণী কওঁতা হিচাপে সেৱা আগবঢ়াই জামলুক আহ্বান কৰা হয়। দেৱতা জামলু জমদগ্নি ঋষি নামেৰেও জনাজাত।

ব্ৰাহ্মণ পুৰোহিতৰ কাহিনী

১৯১১ চনত ইংৰাজ ইতিহাসবিদ জি. এম. ইয়ং মালানা ভ্ৰমণ কৰাৰ সময়ত গাঁওবাসীয়ে তেওঁক জামলু আৰু মালানাৰ সৈতে জড়িত এটা কাহিনী কৈছিল। এজন ব্ৰাহ্মণ পুৰোহিত বা পণ্ডিতে জামলুৰ (জমদগ্নি বুলি কোৱা হৈছিল) কথিত প্ৰকৃত বংশপৰিচয় এখন পাৰ্চমেণ্টত লিখি মালানা গাঁৱলৈ লৈ আহিছিল। গাঁওবাসীয়ে তেওঁক সেই লিখাখন মন্দিৰত থৈ জামলুৱে ইয়াক চিনি পায় নে নাই চাবলৈ পৰামৰ্শ দিছিল। তেতিয়া কথিতভাৱে দেৱতাৰ আত্মা একদল মানুহৰ মাজত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। সেই লোকসকলক ‘ৰা দেও’ বুলি কোৱা হৈছিল আৰু তেওঁলোকে উন্মাদৰ দৰে কথা-বতৰা পাতিবলৈ ধৰিছিল, যাৰ ফলত ব্ৰাহ্মণজন হতভম্ব হৈছিল। তথাপি তেওঁ কেৱল কঁকালত কাপোৰ পিন্ধা আৰু পাৰ্চমেণ্টখন কঢ়িয়াই থকা মালানাৰ এজন লোকৰ সৈতে মন্দিৰৰ ভিতৰলৈ সোমাই গৈছিল। মন্দিৰৰ ভিতৰত ব্ৰাহ্মণজন পক্ষাঘাতগ্ৰস্ত আৰু বাকৰুদ্ধ হৈ পৰিছিল আৰু তেওঁৰ সংগীয়ে তেওঁক টানি বাহিৰলৈ আনিবলগীয়া হৈছিল। মন্দিৰৰ ভিতৰত কি ঘটিছিল সেই বিষয়ে তেওঁলোকৰ কোনোৱেই একো কোৱা নাছিল। কিন্তু ব্ৰাহ্মণজনে কথিতভাৱে পাৰ্চমেণ্টখন ফালি পেলাই আৰু জামলু কোন সেই কথা নাজানে বুলি স্বীকাৰ কৰি গাঁওখন এৰি গৈছিল।^৭

ইয়ঙৰ মতে, কাহিনীটো সত্য হ'লে ইয়াৰ ব্ৰাহ্মণজনে গাঁওবাসীয়ে দেখুওৱা অৱজ্ঞা সত্ত্বেও জামলুক হিন্দু দেৱমণ্ডলত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ লক্ষ্যত সফল হৈছিল। জামলুক কেতিয়াবা ‘জমদগ্গন’ নামৰেও কোৱা হয় আৰু তেওঁৰ কথিত জ্যেষ্ঠ ভাতৃ গাইফানকো ‘জগমদম্ব’ বুলি কোৱা হয়। এই দুয়োটা নামেই যেন জমদগ্নিৰ ৰূপভেদ। ইয়াৰ উপৰি জমদগ্নিৰ কনিষ্ঠ পুত্ৰ পৰশুৰাম ওচৰৰ এখন গাঁৱত দেৱতা হিচাপে পূজিত হয় আৰু তেওঁক জামলুৰ পুত্ৰ হিচাপেও স্বীকাৰ কৰা হয়। ইয়ঙে এতিয়াও বিশ্বাস কৰে যে জামলু আৰু কুল্লুৰ আন স্থানীয় দেৱতাসকল পুৰণি থলুৱা দেৱতাৰপৰা উদ্ভৱ হৈছে। কিন্তু তেওঁ এইটোও লক্ষ্য কৰিছিল যে সময়ৰ লগে লগে তেওঁলোক হিন্দু উপাদানৰ সৈতে সমন্বিত হৈ পৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ মূল নামসমূহ ইতিহাসত হেৰাই গৈছিল।^৭

আকবৰ-জামলু কিংবদন্তি

১৯১১ চনত জি. এম. ইয়ংক জামলুৰ সৈতে জড়িত আন এটা কাহিনীও কোৱা হৈছিল। এই কাহিনীটো মোগল সাম্ৰাজ্যৰ আকবৰেে মালানালৈ পঠিয়াইছিল বুলি কোৱা ধৰ্মীয় মূৰ্তিসমূহৰ উৎপত্তিৰ সৈতে জড়িত। কোৱা হয় যে বছৰত এবাৰ ফাগুন মাহত জামলুৰ উৎসৱৰ সময়ত এই মূৰ্তিসমূহ বাহিৰলৈ উলিওৱা হয়। অৱশ্যে মূৰ্তিসমূহে কাক বা কিহক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে সেয়া জনা নাযায়।^৭

কাহিনীটো এজন সাধু মালানালৈ তীৰ্থযাত্ৰাত অহাৰপৰা আৰম্ভ হয়। যাত্ৰা শেষ কৰি তেওঁ গাঁও এৰি যোৱাৰ সময়ত পৰম্পৰা অনুসৰি জামলুৰ কোষাগাৰৰপৰা এখন কম্বল আৰু অলপ টকা তেওঁক দিয়া হৈছিল। সাধুজনে দিল্লীলৈ যাত্ৰা কৰে আৰু নগৰত প্ৰৱেশৰ কৰ হিচাপে তেওঁৰপৰা পৱিত্ৰ টকাৰ কিছু অংশ লৈ লোৱা হয়। এই পৱিত্ৰতা ভংগৰ ঘটনাত জামলু ক্ৰুদ্ধ হোৱা বুলি কোৱা হয় আৰু আকবৰ কোনো ৰোগত আক্ৰান্ত হয়। সেই ৰোগটো কথিতভাৱে কুষ্ঠ আছিল।^৭

ৰোগটো অলৌকিক কাৰণত হোৱা বুলি উপলব্ধি কৰি আকবৰে তেওঁৰ মৌলৱীসকলৰ পৰামৰ্শ লয় যদিও তেওঁলোকে সহায় কৰিব নোৱাৰিলে। তাৰ পিছত তেওঁ ব্ৰাহ্মণসকলৰ পৰামৰ্শ লয় আৰু তেওঁলোকে তেওঁৰ ৰোগৰ সঠিক কাৰণ জনায়। তেওঁলোকে কয় যে যিমান সময়লৈকে লোৱা পৱিত্ৰ টকা বিচাৰি উলিয়াই মালানালৈ ঘূৰাই দিয়া নহয়, সিমান সময়লৈকে ৰোগটো থাকিব। আকবৰে কিমান টকা লোৱা হৈছিল সোধাত ব্ৰাহ্মণসকলে কয় যে মাত্ৰ দুটা পইচা লোৱা হৈছিল। আকবৰে কয় যে তেওঁৰ কোষাগাৰত ইমান কম পৰিমাণৰ টকা বিচাৰি উলিওৱাটো অসম্ভৱ হ'ব। তথাপি ব্ৰাহ্মণসকলে তেওঁক চেষ্টা কৰিবলৈ কয়।^৭

আকবৰে অলৌকিকভাৱে নিজৰ কোষাগাৰৰ বহু টকাৰ মাজত ইটোৱে সিটোৰ সৈতে লাগি থকা সেই দুটা মুদ্ৰা বিচাৰি পায়। ব্ৰাহ্মণসকলে তেওঁক মুদ্ৰাকেইটা ঘূৰাই দিবলৈ মালানালৈ তীৰ্থযাত্ৰা কৰিবলৈ কয়। কিন্তু দীঘলীয়া আৰু কষ্টকৰ যাত্ৰা কৰিব নোৱাৰি আকবৰে তেওঁৰ সলনি নিজৰ সোণৰ মূৰ্তি, ঘোঁৰা আৰু হাতীৰ মূৰ্তি পঠিয়ায়। ইয়াৰ ফলত জামলু সন্তুষ্ট হয় আৰু আকবৰৰ ৰোগ আৰোগ্য হয়।^৭

এই কাহিনী মালানাত ফাগুন মাহৰ ১২ তাৰিখে পুনৰভিনয় কৰা হয়। কোৱা হয় যে মূৰ্তিসমূহ এটা বনৰ মাজলৈ শোভাযাত্ৰা কৰি লৈ যোৱা হয়। তাত মাটিত এটা সৰু শিল পুতি থোৱা আছে, যিটো স্থানে জামলুৱে সম্ৰাটৰ সন্মান গ্ৰহণ কৰিবলৈ অপেক্ষা কৰিছিল বুলি চিহ্নিত কৰে।^৭

ইয়ঙৰ মতে, মূৰ্তিসমূহৰ অস্তিত্বৰ বাবে এই কাহিনীটোৰ আধাৰত কিছু সত্য থকা সম্ভৱ। কিন্তু ইয়াত আকবৰৰ প্ৰকৃততে ভূমিকা আছিল নে নাই সেয়া অসম্ভৱ যেন লাগে, কাৰণ কাহিনীটোত তেওঁৰ ভূমিকাৰ সৈতে কোনো বিশেষ তাৎপৰ্য জড়িত নহয়। ইয়ঙৰ মতে, মূৰ্তিসমূহ আৰু সেইবোৰৰ সৈতে জড়িত আচাৰ-অনুষ্ঠান ইয়াতকৈ বহু পুৰণি সময়ৰপৰা উৎপত্তি হোৱা।^৭

হেলেনীয় সংযোগ

তেওঁলোকৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন কিংবদন্তি আছে। ইয়াৰে এটা অনুসৰি, তেওঁলোক আলেকজেণ্ডাৰৰ সৈন্যবাহিনীৰ মেচিডোনীয় সৈন্যসকলৰ বংশধৰ বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। কিংবদন্তি অনুসৰি, আলেকজেণ্ডাৰে দেশ এৰি যোৱাৰ পাছত কিছুমান সৈন্যই এই দুৰ্গম অঞ্চলত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু পিছত তাতেই স্থায়ীভাৱে বসতি স্থাপন কৰিছিল। অৱশ্যে যথেষ্ট ঐতিহাসিক প্ৰমাণ নথকাৰ বাবে এই পৌৰাণিক কাহিনীটো বিতৰ্কিত।^৫ আনহাতে কিছুমানৰ দাবী অনুসৰি পাকিস্তানৰ কালাশ উপত্যকাহে সেই অঞ্চল য'ত আলেকজেণ্ডাৰ দ্য গ্ৰেটৰ সৈন্যসকলে প্ৰকৃততে আশ্ৰয় লৈছিল। এই কিংবদন্তি স্থানীয় লোকসকলৰ ইন্দো-আৰ্য বংশোদ্ভৱৰ কিংবদন্তিৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ নহয়, কাৰণ ইন্দো-আৰ্যসকল আলেকজেণ্ডাৰ দ্য গ্ৰেটৰ সৈন্যসকলতকৈ প্ৰায় এহাজাৰ বছৰ আগৰ। মালানাৰ জনসংখ্যাৰ শেহতীয়া জিনীয় পৰীক্ষাই গ্ৰীক উৎপত্তিতকৈ ইন্দো-আৰ্য উৎপত্তিৰ সৈতে অধিক সামঞ্জস্য দেখুৱায়। তেওঁলোকৰ ৱাই-ডিএনএৰ বৃহৎ অংশ জে২ আৰু আৰ১এ হেপ্ল'টাইপেৰে গঠিত, যিবোৰ দক্ষিণ এছিয়াৰ উত্তৰ বা দক্ষিণ ভাৰতৰ অধিকাংশ ভাৰতীয়ৰ মাজত পোৱা যায়। ইয়াৰ বিপৰীতে গ্ৰীক উৎপত্তিত আৰ২বি আদি ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ ৱাই-ডিএনএ হেপ্ল'টাইপৰ সংমিশ্ৰণ আশা কৰা হ'লহেঁতেন।^১৬ জে২ আৰু আৰ১এ হৈছে পিতৃসূত্ৰীয় বংশধাৰা, যিবোৰ উত্তৰ বা দক্ষিণ ভাৰতৰ জনসংখ্যাৰ ক্ৰমে ২০% আৰু ৪০%তকৈ অধিক লোকৰ মাজত পোৱা যায়, কিন্তু গ্ৰীচৰ দৰে ভূমধ্যসাগৰীয় সমাজত ই অতি দুৰ্লভ।

মন্দিৰ

গাঁওখনত কেইবাটাও প্ৰাচীন মন্দিৰ আছে। ইয়াৰ ভিতৰত কাঠৰ খোদিত কাম আৰু হৰিণৰ মূৰেৰে সজোৱা কাঠকুনি শৈলীত নিৰ্মিত জামলু মন্দিৰ^১২ আৰু ৰুক্মিণী মন্দিৰ উল্লেখযোগ্য।

মালানা ক্ৰীম

মালানা ইয়াৰ “মালানা ক্ৰীম”ৰ বাবে বিখ্যাত। ই পাৰ্বতী উপত্যকাত গজা ভাং গছৰপৰা তৈয়াৰ কৰা এক সামগ্ৰী।^১৮ মালানা ক্ৰীমক উচ্চ বিশুদ্ধতাৰ হাচিছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।^১৯ মালানা ক্ৰীম প্ৰস্তুত কৰিবলৈ সতেজ ভাংৰ ফুল দুয়োখন হাতৰ মাজত বাৰে বাৰে ঘঁহি তাৰ ৰস উলিয়াই হাতৰ তলুৱাত আঠাযুক্ত হাচিছৰ এটা স্তৰ সৃষ্টি কৰা হয়।^২০

অধিক পঠন

• Chakraborty, Mehk. Malana: A Himalayan village shrouded in myth. bbc.com

বাহ্যিক সংযোগ

• Malana: Shangrila in the Himalayas
• Himalayan Culture and Mountaineering Museum