ড° ভূপেন হাজৰিকা সমন্বয় তীৰ্থ

ড° ভূপেন হাজৰিকা সমন্বয় তীৰ্থ অসমীয়া সংগীতজ্ঞ, কবি আৰু চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা ভূপেন হাজৰিকাৰ স্মৃতিত নিৰ্মিত এটা স্মাৰক প্ৰাংগণ আৰু সাংস্কৃতিক স্থান। ই ভাৰতৰ অসমৰ গুৱাহাটীৰ জালুকবাৰী অঞ্চলত, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদৰ ওচৰত অৱস্থিত। ২০১১ চনত ভূপেন হাজৰিকাৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁৰ শেষকৃত্য সম্পন্ন কৰা স্থানতে এই স্মাৰক নিৰ্মাণ কৰা হয়। ভাৰত ৰত্ন সন্মান লাভ কৰা হাজৰিকাৰ স্মৃতি আৰু অৱদানৰ সৈতে এই স্থান জড়িত। অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক জীৱনত তেওঁৰ প্ৰভাৱৰ স্মৰণত এই স্থানত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱা হয়।^১

এই স্থানটো পূৰ্বতে ড° ভূপেন হাজৰিকা সমাধিক্ষেত্ৰ নামেৰে পৰিচিত আছিল। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত ভূপেন হাজৰিকাৰ জন্ম শতবাৰ্ষিকী উদযাপনৰ সময়ত অসম চৰকাৰে স্থানটোৰ নাম ড° ভূপেন হাজৰিকা সমন্বয় তীৰ্থলৈ সলনি কৰে। এই নামটোৱে হাজৰিকাৰ জীৱনজোৰা সমন্বয় আৰু সাংস্কৃতিক সংহতিৰ বাৰ্তাক প্ৰতিফলিত কৰে।^২৩

অৱস্থান

স্মাৰক প্ৰাংগণটো পশ্চিম গুৱাহাটীৰ জালুকবাৰীত অৱস্থিত। ইয়াৰ ওচৰতে গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আছে আৰু ইয়াৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদ দেখা যায়। ভূপেন হাজৰিকাৰ গীত আৰু লেখাত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ উল্লেখ সঘনাই দেখা যায়। তেওঁৰ সৃষ্টিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ সামাজিক ঐক্য আৰু মানৱতাবাদৰ প্ৰতীক হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। সেয়েহে স্মাৰকটোৰ অৱস্থানৰো এক প্ৰতীকী তাৎপৰ্য আছে।^১

ইতিহাস

ভূপেন হাজৰিকাক "বাৰ্ড অফ ব্ৰহ্মপুত্ৰ" নামেৰেও জনা যায়। ২০১১ চনৰ ৫ নৱেম্বৰত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। গুৱাহাটীত বৃহৎ সংখ্যক লোকৰ উপস্থিতিত তেওঁৰ শেষকৃত্য সম্পন্ন কৰা হয়। পিছত জালুকবাৰীত তেওঁৰ দাহস্থলীটো তেওঁৰ জীৱন আৰু সংগীত, সাহিত্য তথা চলচ্চিত্ৰলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্মৃতিত এটা স্মাৰক প্ৰাংগণলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়।^১

অতি কম সময়ৰ ভিতৰতে এই স্থানটো অসমৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ সাংস্কৃতিক স্থান হিচাপে পৰিগণিত হয়। ভূপেন হাজৰিকাৰ অনুৰাগী, শিল্পী আৰু পৰ্যটকসকলে ইয়ালৈ আহি তেওঁৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা জনায়।

নাম সলনি

২০২৫ চনৰ ৮ ছেপ্টেম্বৰত ভূপেন হাজৰিকাৰ জন্ম শতবাৰ্ষিকী উদযাপনৰ উদ্বোধনী অনুষ্ঠানত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই এই স্মাৰকৰ নাম ড° ভূপেন হাজৰিকা সমন্বয় তীৰ্থ কৰা হ'ব বুলি ঘোষণা কৰে।^২৪

"সমন্বয় তীৰ্থ" নামটোৱে সামাজিক ঐক্য, সাংস্কৃতিক সমন্বয় আৰু মানৱতাবাদৰ ধাৰণাক প্ৰতিফলিত কৰে। এই ধাৰণাবোৰ ভূপেন হাজৰিকাৰ শিল্পকৰ্মৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় আছিল।^৩

নক্সা আৰু স্থাপত্য

স্মাৰক প্ৰাংগণটো ভূপেন হাজৰিকাৰ দাহস্থলীক কেন্দ্ৰ কৰি এটা পৰিকল্পিত সাংস্কৃতিক স্থান হিচাপে নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। প্ৰাংগণটোত তলত দিয়া সুবিধাসমূহ আছে—

• দাহস্থলী চিহ্নিত কৰা এটা কেন্দ্ৰীয় স্মাৰক
• ভূপেন হাজৰিকাৰ স্মৃতিত নিৰ্মিত ভাস্কৰ্য আৰু মূৰ্তি
• পৰিকল্পিত উদ্যান আৰু খোজকঢ়াৰ পথ
• ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানৰ বাবে ফোয়াৰা আৰু মুকলি স্থান

স্মাৰকটোৰ নক্সাত ভূপেন হাজৰিকাৰ অসমীয়া সংস্কৃতি আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ সৈতে থকা সম্পৰ্কক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা বিভিন্ন প্ৰতীকী উপাদান ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।^১

পৰিচালনা আৰু প্ৰশাসন

স্মাৰকটো অসম চৰকাৰৰ সাংস্কৃতিক পৰিক্ৰমা আৰু লোকনিৰ্মাণ বিভাগৰ জৰিয়তে সংৰক্ষণ আৰু পৰিচালনা কৰা হয়। ৰাজ্য চৰকাৰে সময়ে সময়ে স্থানটোৰ সংৰক্ষণ আৰু উন্নয়নৰ কাম কৰে। পৰ্যটক আৰু দৰ্শনাৰ্থীৰ সুবিধাৰ বাবেও বিভিন্ন ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰা হয়।^৩

সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান

সমন্বয় তীৰ্থত ভূপেন হাজৰিকাৰ স্মৃতিত বিভিন্ন স্মৰণমূলক আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হয়। স্থানটোত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰধান অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত আছে—

• জন্ম জয়ন্তী উদযাপন
• মৃত্যু বাৰ্ষিকী অনুষ্ঠান
• সংগীতৰ জৰিয়তে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান
• অসম চৰকাৰ আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰতিষ্ঠানে আয়োজন কৰা ৰাজহুৱা অনুষ্ঠান

২০২৫ চনত ভূপেন হাজৰিকাৰ জন্ম শতবাৰ্ষিকী উপলক্ষে এই স্থানৰ পৰা বছৰজোৰা উদযাপনৰ কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰা হয়। এই অনুষ্ঠানত চৰকাৰৰ প্ৰতিনিধি, সাংস্কৃতিক সংগঠন আৰু সাধাৰণ ৰাইজে অংশগ্ৰহণ কৰে।^৪

দৰ্শনাৰ্থী

স্মাৰকটোলৈ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ লগতে ভাৰতৰ আন অংশৰ পৰাও পৰ্যটক, সংগীতপ্ৰেমী আৰু ভূপেন হাজৰিকাৰ অনুৰাগী আহে। দৰ্শনাৰ্থীসকলে সাধাৰণতে ফুল আগবঢ়াই বা তেওঁৰ গীত পৰিৱেশন কৰি শিল্পীগৰাকীৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা জনায়।