ৰঞ্জনা দেশাই

ৰঞ্জনা প্ৰকাশ দেশাই (Ranjana Prakash Desai,জন্ম-৩০ অক্টোবৰ ১৯৪৯) ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ প্ৰাক্তন ন্যায়াধীশ আৰু ভাৰতীয় সীমা আয়োগৰ মুৰব্বী। ইয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ পাব্লিক প্ৰচিকিউটৰ হিচাপে কাম কৰিছিল৷ উচ্চতম ন্যায়ালয়ত নিযুক্তি পোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত ন্যায়াধীশ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ পৰা অৱসৰ লোৱাৰ পিছত দেশাই বিদ্যুতৰ বাবে ভাৰতীয় আপীল ন্যায়াধিকৰণৰ অধ্যক্ষ আছিল।^১

প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা

দেশাইৰ পিতৃ আছিল অপৰাধমূলক অধিবক্তা এছ জি সামন্ত। দেশাইয়ে ১৯৭০ চনত এলফিনষ্টন কলেজৰ পৰা কলা শাখাত স্নাতক আৰু ১৯৭৩ চনত বম্বেৰ চৰকাৰী আইন মহাবিদ্যালয়ৰ পৰা আইনত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।^২

কৰ্মজীৱন

দেশাই ১৯৭৩ চনৰ ৩০ জুলাইত অধিবক্তা হিচাপে নামভৰ্তি কৰি আইন চৰ্চা আৰম্ভ কৰে। বোম্বাই উচ্চ ন্যায়ালয়ত ন্যায়াধীশ হিচাপে নিযুক্তি পোৱাৰ আগতে তেওঁ এছ চি প্ৰতাপৰ চেম্বাৰত কাম কৰাৰ লগতে অপৰাধমূলক আইন চৰ্চা কৰা পিতৃ এছ জি সামন্তৰ সৈতেও কাম কৰিছিল।^২ ১৯৭৯ চনত দেশাইয়ে বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত সহকাৰী চৰকাৰী আবেদনকাৰী হিচাপে কাম কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰ চৰকাৰৰ প্ৰতিনিধিত্ব কৰি অৱতীৰ্ণ হৈছিল। ১৯৮৩ চনত তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ সহকাৰী চৰকাৰী আবেদনকাৰী আৰু অতিৰিক্ত ৰাজহুৱা অভিযুক্ত হিচাপে নিযুক্তি লাভ কৰে।^৩ ১৯৮৬ চনত দেশাইক প্ৰতিৰোধমূলক আটকৰ সৈতে জড়িত গোচৰত মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ বিশেষ ৰাজহুৱা অভিযুক্ত হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়।^৩ ১৯৯৫ চনত তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰ চৰকাৰৰ হৈ বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত আপীলত চৰকাৰী আবেদনকাৰী হিচাপে হাজিৰ হ'বলৈ আৰম্ভ কৰে।^২

বম্বেৰ উচ্চ ন্যায়ালয়

প্ৰথমে ১৯৯৬ চনৰ ১৫ এপ্ৰিলত বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়ত দুবছৰৰ বাবে অতিৰিক্ত ন্যায়াধীশ হিচাপে নিযুক্তি লাভ কৰা দেশাই ১৯৯৮ চনৰ ১২ এপ্ৰিলত স্থায়ী ন্যায়াধীশ হিচাপে নিশ্চিত হয়৷ তেওঁক ২০১১ চনত উচ্চতম ন্যায়ালয়ত নিযুক্তি দিয়া হয়।^৩

ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়

২০১১ চনৰ ১৩ ছেপ্টেম্বৰত দেশায়ে ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ত ন্যায়াধীশ হিচাপে নিযুক্তি লাভ কৰে আৰু ২০১৪ চনলৈকে সেই পদত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে।^৪ ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ন্যায়াধীশ হিচাপে নিযুক্তি পোৱা তেওঁ পঞ্চমগৰাকী মহিলা।^৫

বিদ্যুৎ আপীল ন্যায়াধিকৰণ

দেশায়ে ২০১৪ চনৰ ১ ডিচেম্বৰত নতুন দিল্লীত বিদ্যুতৰ আপীল ন্যায়াধিকৰণৰ অধ্যক্ষ হিচাপে দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰে আৰু ২০১৯ চনৰ ২৯ অক্টোবৰলৈকে সেই পদত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি থাকে।^৬

অগ্ৰিম শাসকীয় কৰ্তৃপক্ষ [আয়কৰ]

দেশায়ে ২০১৮ চনত অগ্ৰিম শাসক কৰ্তৃপক্ষ [আয়কৰ]ৰ অধ্যক্ষ হিচাপে নিযুক্তি লাভ কৰে আৰু ২০১৯ চনৰ ২৯ অক্টোবৰলৈকে এই পদত অধিষ্ঠিত হয়।^১

লোকপাল নিযুক্তি সমিতি

২০১৮ চনৰ ২৮ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰত চৰকাৰে ভাৰতৰ দুৰ্নীতি বিৰোধী ন্যায়াধীশ সংস্থা লোকপালৰ এজন অধ্যক্ষ আৰু সদস্যৰ সন্ধান আৰু পৰামৰ্শৰ বাবে দেশাইৰ অধ্যক্ষতাত লোকপাল আৰু লোকায়ুক্ত আইন, ২০১৩ৰ অধীনত আঠজনীয়া অনুসন্ধান সমিতি গঠন কৰে। ^৭ কমিটীয়ে ২০২০ চনৰ ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীত নিৰ্বাচন সমিতিক নিজৰ পৰামৰ্শ আগবঢ়ায়।^৮