ফংপুই ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান

ফংপুই ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান ( Phawngpui National Park) বা ফংপুই ব্লু মাউণ্টেন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান ভাৰতৰ মিজোৰামৰ দুখন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু আনখন হৈছে মুৰলেন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান। লংটলাই জিলাত অৱস্থিত মূল চহৰ আইজলৰ পৰা মিজোৰামৰ দক্ষিণ-পূব দিশত আৰু তুলনামূলকভাৱে ম্যানমাৰৰ ওচৰত অৱস্থিত। ইয়াৰ নাম ফংপুই পৰ্বত, যাক প্ৰায়ে মিজোৰামৰ নীলা পৰ্বত বুলি কোৱা হয়, যিটো ৰাজ্যখনৰ সৰ্বোচ্চ পৰ্বতৰ শৃংগ, ইয়াৰ উচ্চতা ২,১৫৭ মিটাৰ।^১ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানখনে সমগ্ৰ পৰ্বতটোৰ লগতে চাৰিওফালৰ সংৰক্ষিত বনাঞ্চলখনকো সামৰি লৈছে।^২

ভূগোল

ফংপুই পাহাৰীয়া অঞ্চলটো বেছিভাগ সময়তে ডাৱৰৰ পাতল তৰপেৰে আবৃত হৈ থাকে, যাৰ বাবে ইয়াক দূৰৰ পৰা নীলা দেখা যায়, সেয়েহে ইয়াৰ নাম নীলা পৰ্বত। সেয়েহে গোটেই বছৰটোৰ উষ্ণতা ১১–২৯ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত মৃদু হৈ থাকে আৰু গড় বৰষুণৰ পৰিমাণ ৩,০০০ চে.মি. ^৩ ইয়াৰ পৰা বাৰ্মা অভিমুখে বৈ যোৱা মূল নদী ছিমটুইপুই দেখা যায়। সকলো পৰ্বত অতি ঠেক আৰু বেছিভাগেই চোকা শিলেৰে গঠিত আৰু আটাইতকৈ দৰ্শনীয় পশ্চিম দিশত থ্লাঝুয়াং খাম নামৰ এটা সুন্দৰ অৰ্ধবৃত্তাকাৰ শিল আছে, যিটো মূক আৰু ঠেক ঢালযুক্ত।^৪ এই পৰ্বতমালা উত্তৰ-দক্ষিণ দিশত প্ৰায় ১০ কিলোমিটাৰ বিস্তৃত। উদ্যানখনৰ গুৰি আৰু পৰিধিৰ নিকটতম মানৱ বসতিস্থল থালটলাং গাঁও। ^৫

উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীজগত

ফংপুই ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানত বিৰল ব্লাইথ ট্ৰেগোপান, হক, ছানবাৰ্ড, ডাৰ্ক-ৰামপড চুইফ্টকে ধৰি বিভিন্ন ধৰণৰ চৰাইৰ বাসস্থান উপলব্ধ আৰু মিজোৰামৰ ৰাজ্যিক চৰাই মিচেছ হিউমৰ ফেজেণ্ট। ইয়াৰ উপৰিও পাহাৰীয়া ছাগলী, ধীৰ ল’ৰিছ, বাঘ, নাহৰফুটুকী, নাহৰফুটুকী মেকুৰী, চেৰ’, গ’ৰাল, এছিয়াটিক ক’লা ভালুক, ষ্টাম্প-টেইলড মেকাক আৰু কেপড লেংগুৰ আদি বিৰল প্ৰাণী আছে।^৬ ২০০০ চনত বিৰল চৰাইৰ প্ৰজাতি যেনে মাউণ্টেন বাঁহৰ পাৰ্ট্ৰিজ, অৰিয়েণ্টেল পাইড হৰ্ণবিল, বেঙুনীয়া ৰঙৰ ক'চ'য়া, ডাঠ লাফিংথ্ৰাছ, ধূসৰ চিবিয়া, ক'লা ঈগল আৰু ডাঙৰ ঠোঁটৰ কাউৰী আদি লিপিবদ্ধ কৰা হয়।^৭ ডাৱৰীয়া নাহৰফুটুকী (Neofelis nebulosa) ১৯৯৭ চনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে দেখা গৈছিল আৰু নথিভুক্ত কৰা হৈছিল।^৮ ভূ-প্ৰকৃতি বিভিন্ন ঘাঁহৰ প্ৰাকৃতিক বাসস্থান (আচলতে নামটোৰ উৎপত্তি, লাই উপভাষাত phawng মানে "ঘাঁহনি", আৰু -pui "মহান"ৰ প্ৰত্যয়)। ঠেক ঢালবোৰ অৰ্কিড আৰু ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰনেৰে আবৃত আৰু ইয়াত বাঁহৰ অঞ্চল আছে।^৫

পৰ্যটন

মিজোৰাম চৰকাৰে খৰালি কালতহে ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানখনলৈ পৰিৱেশ অনুকূল ভ্ৰমণৰ অনুমতি দিয়ে, অৰ্থাৎ নৱেম্বৰৰ পৰা এপ্ৰিল মাহৰ শেষলৈকে ৬ মাহৰ বাবে অনুমতি পত্ৰ খোলা থাকে। বাকী ঋতুবোৰ প্ৰাকৃতিক বিকাশ আৰু সজীৱতাৰ বাবে এৰি দিয়া হয়। যোৱা মুকলি ছিজনত ৫২জন বিদেশীকে ধৰি ৫৬৯জন দৰ্শনাৰ্থী আছিল।^৯