লাউযি

লাউযি (চীনা ভাষা: 老子; Pinyin: Lǎozǐ; অৰ্থ: “পুৰণি গুৰুঃ”) ৬ষ্ঠ-৫ম শতিকাৰ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ এজন প্ৰচীন চীনা দাৰ্শনিক। তেওঁক তাওবাদ (Taoism বা Daoism)-ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে গণ্য কৰা হয়। লাউযিয়ে ৰচিত বুলি বিশ্বাস কৰা গ্ৰন্থ দাও দে জিং (Dao De Jing; 道德經) চীন আৰু বিশ্বৰ দাৰ্শনিক চিন্তাধাৰাত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান দখল কৰি আছে।^১

জীৱন আৰু কিংবদন্তি

লাউযিৰ জীৱন সন্দৰ্ভত ইতিহাস আৰু কিংবদন্তি মিলি এক ধোঁৱাচ্ছন্ন ৰূপ লৈছে। সৰ্বাধিক গ্ৰহণযোগ্য মতে, তেওঁ ৬ষ্ঠ বা ৫ম শতিকাৰ খ্ৰীষ্টপূৰ্বত ঝৌ ৰাজবংশৰ সময়ত আছিল। তেওঁৰ আসল নাম আছিল “লী এৰ” (Li Er) বা “লী ডান” (Li Dan)। তেওঁ ৰাজদৰবাৰৰ “ধ্বংসাগাৰৰ ৰক্ষক” বা “সংগ্ৰহকাৰী” হিচাপে কাম কৰিছিল বুলি কোৱা হয়।^২

চীনৰ ইতিহাস অনুসৰি, লাউযিয়ে ৰাজনীতিৰ ক্লান্তিৰ বাবে সমাজ ত্যাগ কৰিছিল। তেওঁৰ অন্তিম যাত্ৰাৰ সময়ত সীমান্ত ৰক্ষকজনৰ অনুৰোধত তেওঁ ৫০০টা চুটিকথাৰ দৰে উপদেশমূলক শ্লোক লিখে যায় — যাক পিচত দাও দে জিং হিচাপে জনা যায়।^৩

দাও দে জিং

Dao De Jing (道德經) হৈছে তাওবাদকৰ মূল গ্ৰন্থ। ই ৫০০টা আধা-কবিতাসদৃশ অনুচ্ছেদৰ সংকলন, য’ত “দাও” (道, অৰ্থাৎ পথ বা বিশ্ববিধান) আৰু “দে” (德, অৰ্থাৎ গুণ বা নৈতিক শক্তি)-ৰ বুজ আৰু ব্যৱহাৰ বিশ্লেষণ কৰা হৈছে।

এই গ্ৰন্থত নিচিনা বিষয়ৰ ওপৰত তলৰ দৰে দৃষ্টিভংগী দিয়া হৈছে:

• যি কাম নকৰাৰ দৰে, তাকেই 'সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কাৰ্য' বুলি ধৰা — (Wu Wei, 無為)।
• নম্ৰতা, নিৰ্লিপ্ততা আৰু প্ৰাকৃতিকতাৰ গুৰুত্ব
• ক্ষমতা আৰু শক্তিৰ ব্যৱহাৰৰ নৈতিকতা।

তাওবাদ আৰু প্ৰভাৱ

লাউযিয়ে আগবঢ়োৱা তাওবাদ চীনৰ অন্যতম ত্ৰয়ী দৰ্শনব্যৱস্থাৰ এটা (অন্যান্য: কনফুচিয়ান দৰ্শন আৰু বৌদ্ধ দৰ্শন)। তাওবাদে:

• আত্ম-নিয়ন্ত্ৰণ, প্ৰাকৃতিকতা, আৰু অনাক্ৰমিক জীৱনশৈলীৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।
• ৰাজনীতিৰ ক্ষেত্ৰত স্বল্প-হস্তক্ষেপবাদী দৃষ্টিভংগী দাঙি ধৰে।

লাউযিৰ দৰ্শনে ঝুংঝি, হান ফেই, আৰু আধুনিক চিন্তাবিদ সকলৰ ওপৰত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাইছে।

পশ্চিমত লাউযিৰ প্ৰভাৱ

১৯শ আৰু ২০শ শতিকাৰ পশ্চিমা দাৰ্শনিক আৰু সাহিত্যিকসকলে লাউযিৰ দৰ্শনত উৎসাহ পাইছিল। আল্ডাছ হাক্সলি, অ্যালান ৱাটছ, হাৰমেন হেসে আদিৰ লেখাসমূহত দাওবাদী তত্ত্বৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়।

উদ্ধৃতি

“He who knows others is wise; he who knows himself is enlightened.”“When nothing is done, nothing is left undone.” (দাও দে জিং)