মেহদি হাছান

মেহদি হাছান খান (উৰ্দু: مہدی حسن خاں; ১৮ জুলাই ১৯২৭^১ – ১৩ জুন ২০১২)^২৩ এগৰাকী পাকিস্তানী গজল গায়ক আৰু পাকিস্তানী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ এগৰাকী নেপথ্য গায়ক। তেওঁক গজলৰ ইতিহাসৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ আৰু প্ৰভাৱশালী ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত এজন বুলি গণ্য কৰা হয়।^৪৫৬ হাছানক শ্বাহেনশ্বাহ-এ-গজল (গজলৰ সম্ৰাট) বুলি কোৱা হয়।^{৭৮৯১০১১} তেওঁ তেওঁৰ হন্টিং বেৰিটোন কণ্ঠৰ বাবে জনাজাত আছিল।^১২ হাছানক বিশ্বব্যাপী দৰ্শকৰ মাজত গজলক জনপ্ৰিয় কৰাৰ কৃতিত্ব দিয়া হয়। তেওঁ এটি মধুৰ কণ্ঠৰ গৰাকী আছিল আৰু অভিনৱ উপায়েৰে ৰাগৰ অখণ্ডতা বজাই ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁ অনন্য আছিল।

কালাৱন্ত সংগীতজ্ঞৰ পৰিয়াল এটিত জন্ম গ্ৰহণ কৰা হাছান স্বাভাৱিকতে সৰুৰে পৰা সংগীতৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত আছিল। তেওঁ জগজিৎ সিঙৰপৰা^১৩ পাৰভেজ মেহদিলৈকে কেইবাটাও প্ৰজন্মৰ বিভিন্ন ধাৰাৰ গায়কসকলক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।^১৪ তেওঁ তেওঁৰ জীৱনকালত অসংখ্য বঁটা-বাহন তথা প্ৰশংসা অৰ্জন কৰিছিল আৰু আন এজন সমসাময়িক নেপথ্য গায়ক আহমেদ ৰুছদিৰ সৈতে পাকিস্তানী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ এগৰাকী আগশাৰীৰ গায়ক হৈ পৰিছিল। অনুমান কৰা হয় যে, হাছানে তেওঁৰ কৰ্মজীৱনত তিনিশৰো অধিক চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছে।^৩১৫ কলাৰ ক্ষেত্ৰলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে হাছানক পাকিস্তান চৰকাৰে নিচান-এ-ইমতিয়াজ, তামঘা-এ-ইমতিয়াজ, প্ৰাইড অৱ পাৰ্ফমেঞ্চ আৰু হিলাল-এ-ইমতিয়াজ বঁটা প্ৰদান কৰিছিল।^৩

প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু কেৰিয়াৰ

১৯২৭ চনৰ ১৮ জুলাইত, অবিভক্ত ভাৰতৰ ঝুনঝুনু জিলাৰ লুনা (শ্বেখাৱতী, মান্দাৱাৰ ওচৰৰ) নামৰ এখন গাঁৱৰ পৰম্পৰাগত সংগীতজ্ঞৰ পৰিয়াল এটিত^১২ হাছানৰ জন্ম হৈছিল।^১৬ বংশানুক্ৰমিক ভাৱে তেওঁ কালাৱন্ত গোত্ৰৰ পৰা অহা সংগীতজ্ঞসকলৰ ষোড়শ প্ৰজন্মৰ বুলি দাবী কৰে। হাছানে আঠ বছৰ বয়সত শাস্ত্ৰীয় সংগীত শিকিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল^১৭ আৰু তেওঁৰ দেউতাক ওস্তাদ আজিম খান আৰু খুৰাক ওস্তাদ ইছমাইল খানৰ সৈতে সংগীতৰ প্ৰশিক্ষণ সম্পূৰ্ণ কৰিছিল। তেওঁলোক দুয়োগৰাকীয়ে পৰম্পৰাগত ধ্ৰুপদ ৰাগৰ গায়ক আছিল।^১৮ হাছানে কম বয়সতে পৰিৱেশন কৰা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ১৮ বছৰ বয়সলৈকে তেওঁ ধ্ৰুপদ, দাদৰা, থুমৰি আৰু খেয়াল আদি শাস্ত্ৰীয় গীতৰ বিভিন্ন ৰূপসমূহৰ বিশেষজ্ঞ হৈ উঠিছিল। তেওঁ ভাতৃ গোলাম কাদিৰৰ সৈতে ৰাজকীয় আদালতত প্ৰদৰ্শন কৰা আৰম্ভ কৰিছিল।^১৯ থুমৰি গায়ন শৈলীৰে হাছানে তেওঁৰ কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰিছিল।^২০ তেওঁৰ ধ্ৰুপদ আৰু খেয়ালৰ প্ৰথমটো সংগীতানুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হৈছিল অবিভক্ত পঞ্জাৱৰ বৰ্তমানৰ উপায়ুক্তৰ ভৱনৰ (১৯৩৫ চনত) ওচৰৰ ফেজিলকা বাংলাত। তেওঁৰ ডাঙৰ ভায়েক ওস্তাদ গোলাম কাদিৰেও ইয়াত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু হাছানৰ পৰিৱেশন দক্ষতাক তুলি ধৰাত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল।^১৮