মুহাম্মাদী বেগম

মুহাম্মাদী বেগম (ইংৰাজী: Muhammadi Begum; জন্ম: ২২ মে' ১৮৭৮ – মৃত্যু: ২ নৱেম্বৰ ১৯০৮) এগৰাকী ভাৰতীয় ছুন্নী মুছলিম পণ্ডিত, উৰ্দু লেখিকা আৰু নাৰী শিক্ষাৰ অধিবক্তা আছিল। তেওঁ ইছলামিক সাপ্তাহিক আলোচনী তেহজীব-ই-নিছৱানৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল আৰু ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদিকা হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। তেওঁ উৰ্দু আলোচনী সম্পাদনা কৰা প্ৰথমগৰাকী মহিলা হিচাপে পৰিচিত। তেওঁ চৈয়দ মমতাজ আলী দেওবন্দীৰ পত্নী আছিল।

জীৱনী

মুহাম্মাদী বেগম ১৮৭৮ চনৰ ২২ মে'ত দিল্লীৰ শ্বাহপুৰত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।^১ তেওঁ উৰ্দু ভাষা শিকিছিল আৰু কোৰআন মুখস্থ কৰি এগৰাকী হাফিজা হৈছিল। ১৮৮৬ চনত তেওঁৰ জ্যেষ্ঠ ভগ্নীৰ বিবাহ হোৱাৰ পিছত তেওঁৰ সৈতে যোগাযোগ বজাই ৰাখিবলৈ তেওঁ চিঠি লিখিবলৈ শিকিছিল।^২

১৮৯৭ চনত তেওঁ এজন ইছলামিক পণ্ডিত আৰু দাৰুল উলুম দেওবন্দৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ চৈয়দ মমতাজ আলী দেওবন্দীৰ দ্বিতীয় পত্নী হয়।^৩৪ তেওঁ তেওঁৰ স্বামীৰ পৰা আৰবী আৰু ফাৰ্চী ভাষা শিকিছিল আৰু ব্যক্তিগতভাৱে ইংৰাজী, হিন্দী আৰু গণিতৰ শিক্ষা লাভ কৰিছিল।^৫

১৮৯৮ চনৰ ১ জুলাইত দম্পতীহালে মহিলাসকলৰ বাবে তেহজীব-ই-নিছৱান নামৰ এখন সাপ্তাহিক আলোচনী আৰম্ভ কৰে, যাক ইছলামত নাৰী অধিকাৰৰ ওপৰত কৰা অগ্ৰণী কামবোৰৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে গণ্য কৰা হয়।^৬ আলোচনীখনে বিবাহ বিচ্ছেদৰ ক্ষেত্ৰত বাধ্যতামূলক ভৰণ-পোষণ আৰু প্ৰচলিত পৰ্দা প্ৰথা তথা বহুবিবাহ সমাপ্ত কৰাৰ দৰে উগ্ৰ ধাৰণাসমূহ প্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁক ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মুছলমান নাৰীবাদী মহিলা^৭ আৰু উৰ্দু আলোচনী সম্পাদনা কৰা প্ৰথমগৰাকী মহিলা হিচাপে গণ্য কৰা হয়।^৪ ১৯০৮ চনত মৃত্যুৰ আগমুহূৰ্তলৈকে তেওঁ তেহজীব-ই-নিছৱানৰ সম্পাদনা কৰিছিল।^৮

সাহিত্যিক কৰ্ম

মুহাম্মাদী বেগমে ত্ৰিশখন গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল, যাৰ ভিতৰত আছিল শ্বৰীফ বেটী। এই গ্ৰন্থখনে শিশুৰ বিবাহৰ বিপদসমূহৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিছিল যিবোৰে প্ৰায়ে বলপূৰ্বক বিবাহলৈ ৰূপান্তৰিত হয়।^৫৯ তেওঁৰ অন্যান্য কৰ্মসমূহৰ ভিতৰত আছে:^৫

• আজ কাল
• ছফিয়া বেগম
• চন্দন হাৰ
• আদাব-ই-মুলাকাত
• ৰফীকে আৰোছ
• খানাদাৰী
• সুঘৰ বেটী

মৃত্যু আৰু উত্তৰাধিকাৰ

৩০ বছৰ বয়সত ১৯০৮ চনৰ ২ নৱেম্বৰত ছিমলাত মুহাম্মাদী বেগমৰ মৃত্যু হয়।^৪ তেওঁৰ নাতি নইম তাহিৰে ছৈয়দা মুহাম্মাদী বেগম অৰ উনকা খান্দান নামৰ এখন জীৱনী সংকলন কৰিছিল।^১০ তেওঁৰ পুত্ৰ ইমতিয়াজ আলী তাজৰ জন্ম ১৯০০ চনত হৈছিল। তেওঁ পুত্ৰৰ ডাকনাম "মেৰা তাজ" (মোৰ মুকুট) ৰাখিছিল আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ এজন আগশাৰীৰ নাট্যকাৰ হৈ পৰে আৰু তেওঁৰ নামৰ অংশ হিচাপে মাকৰ দিয়া ডাকনাম "তাজ" গ্ৰহণ কৰে।^১১ তেওঁৰ কন্যা ৱাহিদা বেগমে তেওঁৰ মৃত্যুৰ পিছত আলোচনীখনৰ সম্পাদিকা হয় আৰু কেইবছৰমানৰ পিছত ইমতিয়াজ আলী তাজে দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰে।^১২