দ্বিতীয় উদয় সিংহ

উদয় সিংহ দ্বিতীয়; (১৫২২ চনৰ ৪ আগষ্ট – ১৫৭২ চনৰ ২৮ ফেব্ৰুৱাৰী)^১ ১৫৪০ চনৰ পৰা ১৫৭২ চনত তেওঁৰ মৃত্যুৰ আগলৈকে মেৱাৰ ৰাজ্যৰ দ্বাদশ মহাৰাণা আছিল। ভাৰতৰ বৰ্তমানৰ ৰাজস্থান ৰাজ্যৰ উদয়পুৰ চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল।^২ ৰাণা ছাংগা^৩ আৰু বুণ্ডীৰ ৰাজকুমাৰী ৰাণী কৰ্ণাৱতীৰ চতুৰ্থ পুত্ৰ।

প্ৰাথমিক জীৱন

উদয় সিংহৰ জন্ম হৈছিল ১৫২২ চনৰ আগষ্ট মাহত চিত্তোৰত। পিতৃ ৰাণা ছাংগাৰ মৃত্যুৰ পিছত^৪ দ্বিতীয় ৰতন সিংহক ৰজাৰ মুকুট পিন্ধোৱা হয়। ১৫৩১ চনত দ্বিতীয় ৰতন সিংহক হত্যা কৰা হয়। তেওঁৰ পিছত তেওঁৰ ভাতৃ মহাৰাণা বিক্ৰমাদিত্য সিং ৰাজপাটত বহে। বিক্ৰমাদিত্যৰ ৰাজত্বকালত যেতিয়া ১৫৩৫ চনত গুজৰাটৰ মুজাফ্ফৰীদ চুলতান বাহাদুৰ শ্বাহে চিত্তোৰক আক্ৰমণ কৰিছিল, তেতিয়া উদয় সিঙক নিৰাপত্তাৰ বাবে বুণ্ডীলৈ পঠিওৱা হৈছিল।^৩ ১৫৩৭ চনত বনবীৰে বিক্ৰমাদিত্যক হত্যা কৰি সিংহাসন দখল কৰে। তেওঁ উদয় সিংহকো হত্যা কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল যদিও উদয়ৰ ধাত্ৰী পান্না দাইয়ে নিজৰ পুত্ৰ চন্দনক বলি দি খুৰাক বনবীৰৰ পৰা বচাই কুম্ভলগড়লৈ লৈ যায়। ৰাজ্যপাল আশা শ্বাহ দেপুৰা (মহেশ্বৰী মাজাহান)ৰ ভাগিনৰ বেশত তেওঁ দুবছৰ কুম্ভলগড়ত গোপনে বাস কৰিছিল।

ব্যক্তিগত জীৱন

উদয় সিঙৰ ২৪ জন পুত্ৰ আছিল। তেওঁৰ প্ৰথম পত্নী জালৌৰৰ চৌহান ৰাজকুমাৰী মহাৰাণী জয়ন্ত বাই সোংগাৰাৰ ডাঙৰ পুত্ৰ মহাৰাণা প্ৰতাপৰ জন্ম হয়। তেওঁৰ দ্বিতীয় পত্নী সাজ্জা বাই সোলাংকিনী, টোডাৰ ৰাও পৃথ্বী সিং সোলংকিৰ কন্যা, তেওঁৰ পুত্ৰ শক্তি সিং আৰু বিক্ৰম দেৱ সিংহক জন্ম দিয়ে। ৰাৱাল লুংকৰণ ভট্টীৰ কন্যা আৰু উমাদে ভট্টিয়ানীৰ ভগ্নী জয়ছালমেৰৰ ৰাজকুমাৰী ধীৰ বাই ভট্টিয়ানী^৫ তেওঁৰ প্ৰিয় পত্নী আছিল আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ জগমল সিং, কুঁৱৰ আগৰ সিং আৰু কুঁৱৰ পচ্যদ সিংহৰ মাতৃ আছিল। ধীৰবাইয়েও তেওঁৰ দুগৰাকী কন্যা সন্তান জন্ম দিছিল। ৰাণী বীৰ বাই ঝলা কুঁৱৰ সাগৰ সিং আৰু কুঁৱৰ ৰায় সিঙৰ মাতৃ আছিল।^৬

ৰাজত্ব

১৫৪০ চনত কুম্ভলগড়ত মেৱাৰৰ সম্ভ্ৰান্ত লোকসকলে তেওঁক মুকুট পিন্ধাইছিল। প্ৰথম পত্নী মহাৰাণী জয়ন্তবৈ সোংগাৰ (জালোৰৰ আখেইৰাজ সোংগাৰাৰ কন্যা)ৰ পৰা তেওঁৰ জ্যেষ্ঠ পুত্ৰ মহাৰাণা প্ৰতাপৰ জন্ম হয়।^৭

১৫৪৪ চনত ছামেলত মালদেৱক পৰাস্ত কৰি শ্বেৰ শ্বাহ ছুৰীয়ে মাৰৱাৰ আক্ৰমণ কৰে। উদয় সিঙে মাত্ৰ মেৱাৰৰ গৃহযুদ্ধৰ সৈতে মোকাবিলা কৰিছিল আৰু শূৰ সাম্ৰাজ্যৰ সৈতে যুঁজিবলৈ তেওঁৰ হাতত সম্পদ নাছিল, এইদৰে তেওঁ শ্বেৰ শ্বাহে মেৱাৰৰ জনসাধাৰণৰ কোনো ক্ষতি নকৰে বুলি চৰ্তত চিত্তৰক শ্বেৰ শ্বাহ ছুৰীৰ হাতত আত্মসমৰ্পণ কৰিছিল। শ্বেৰ শ্বাহে এই চৰ্তসমূহ মানি লৈছিল কাৰণ তেওঁ জানিছিল যে দখলটো দীঘলীয়া আৰু ব্যয়বহুল হ'ব।^৮৯১০

উদয় সিং আৰু তেওঁৰ পৰিষদে চিত্তোৰ অত্যন্ত দুৰ্বল বুলি অনুভৱ কৰিছিল আৰু এইদৰে মেৱাৰৰ ৰাজধানীক সুৰক্ষিত স্থানলৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল। ১৫৫৯ চনত মেৱাৰৰ গিৰৱা অংশত কাম আৰম্ভ হয় আৰু সেই বছৰতে খেতিৰ প্ৰসাৰৰ বাবে মানৱসৃষ্ট হ্ৰদ নিৰ্মাণ কৰা হয়। ১৫৬২ চনত এই হ্ৰদটো সম্পূৰ্ণ হয় আৰু অতি সোনকালেই নতুন ৰাজধানীখন উদয়পুৰ নামেৰে জনাজাত হয়।^৮

১৫৫৭ চনত হৰমাদাৰ যুদ্ধত উদয় মালদেৱ ৰাথোৰৰ হাতত পৰাস্ত হয় আৰু তেওঁৰ হাতত মেৰতা হেৰুৱায়।^৮

১৫৬২ চনত উদয়ে মালৱা চুলতানীৰ শেষ শাসক বাজ বাহাদুৰক আশ্ৰয় দিয়ে, যাৰ ৰাজ্য আকবৰে মোগল সাম্ৰাজ্যৰ লগত সংযুক্ত কৰিছিল।

১৫৬৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত তেওঁৰ পুত্ৰ শক্তি সিংহই ধৌলপুৰৰ পৰা তেওঁৰ ওচৰলৈ আহি আকবৰৰ চিত্তোৰ দখলৰ পৰিকল্পনাৰ কথা কয়।^১১ কবিৰাজ শ্যামালদাসৰ মতে উদয় সিঙে যুদ্ধ পৰিষদ আহ্বান কৰে। সম্ভ্ৰান্ত লোকসকলে তেওঁক চিত্তোৰত এটা গেৰিছন এৰি পাহাৰত ৰাজকুমাৰসকলৰ সৈতে আশ্ৰয় ল’বলৈ পৰামৰ্শ দিলে। ১৫৬৭ চনৰ ২৩ অক্টোবৰত আকবৰে চিত্তোৰৰ ওচৰত নিজৰ শিবিৰ গঠন কৰে। উদয় সিংয়ে চিত্তোৰক তেওঁৰ নিষ্ঠাবান মুখীয়াল ৰাও জয়মল আৰু পট্টাৰ হাতত এৰি গোগুণ্ডালৈ (যিখন পিছলৈ তেওঁৰ অস্থায়ী ৰাজধানী হৈ পৰিল) গৈ অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে। ১৫৬৮ চনৰ ২৩ ফেব্ৰুৱাৰীত চাৰিমাহ ধৰি ঘেৰাও কৰি আকবৰে চিত্তোৰ দখল কৰে; ঘেৰাওৰ ফলত চহৰখন নিৰ্মমভাৱে লুটপাত হয় আৰু চিত্তোৰৰ সৈন্যদল আৰু ২৫-৪০,০০০ সাধাৰণ নাগৰিকৰ মৃত্যু হয়।^১২১৩ চিত্তোৰ মোগলৰ হাতত পৰাস্ত হোৱাৰ লগে লগে উদয়ে পিছলৈ নিজৰ ৰাজধানী উদয়পুৰলৈ স্থানান্তৰিত কৰিব।

১৫৭২ চনত গোগুণ্ডাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। মৃত্যুৰ পিছত জগমলে সিংহাসন দখল কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে যদিও মেৱাৰৰ সম্ভ্ৰান্ত লোকসকলে জগমলক সফল হোৱাত বাধা দি ১ মাৰ্চত মহাৰাণা প্ৰতাপ সিংহক সিংহাসনত বহুৱাই দিয়ে