মতিথাং টাকিন সংৰক্ষণ

মতিথাং টাকিন সংৰক্ষণ (Motithang Takin Preserve) ভূটানৰ থিম্পুৰ মতিথাং জিলাত অৱস্থিত। ভূটানৰ ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰাণী ভূটান টাকিনৰ বাবে ই হৈছে এক বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষিত অঞ্চল। ই মূলতঃ এক ক্ষুদ্ৰ চিৰিয়াখানা। যেতিয়া এইটো আৱিষ্কাৰ কৰা হ'ল যে জীৱ-জন্তুবোৰ মুক্ত হ'লেও চাৰিওফালৰ অৰণ্যত বাস কৰাৰ পৰা বিৰত থাকে, তেতিয়া ইয়াক এক টাকিন সংৰক্ষণ ক্ষেত্ৰলৈ‍ ৰূপান্তৰিত কৰা হৈছিল। টাকিন (বুডোৰকাছ টেক্সিক'লৰা)ক ভূটানৰ ৰাষ্ট্ৰীয় পশু হিচাপে ২০০৫ চনৰ ২৫ নৱেম্বৰত ঘোষণা কৰা হৈছিল, ইয়াৰ কাৰণ ১৫ শতিকাত ভূটানত লামা ড্ৰুকপা কুনলেৰ দ্বাৰা প্ৰাণীটোৰ সৃষ্টিৰ এক কিংবদন্তি প্ৰচলিত হৈ আহিছে।^১২

কিংবদন্তি

টাকিনক ভূটানৰ ৰাষ্ট্ৰীয় পশু হিচাপে ঘোষণা কৰাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত স্থানীয় পৌৰাণিক কাহিনী ১৫শ শতিকাৰ। ড্ৰুক্পা কুনলে নামৰ এজন তিব্বতীয় সাধু, যিজনক জনপ্ৰিয়ভাৱে দ্য ডিভাইন মেডমেন নামেৰে জনা যায়, তেওঁক অনন্য বৈশিষ্ট্যৰ টামিন সৃষ্টি কৰাৰ কৃতিত্ব দিয়া হয়। ড্ৰুক্পা কুনলে, যি কেৱল এজন ধৰ্মীয় প্ৰচাৰক নহয়, এজন দক্ষ তান্ত্ৰিক আছিল। তেওঁক ভূটানৰ জনসাধাৰণে তেওঁৰ এক ধৰ্মীয় বক্তৃতাৰ সময়ত তেওঁলোকৰ সন্মুখত এটা চমৎকাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাইছিল। সাধুজনে এনে কৰিবলৈ সন্মত হৈছিল যদিহে তেওঁক দুপৰীয়াৰ আহাৰত, এটা গোটা গৰু আৰু এটা গোটা ছাগলী খাবলৈ দিয়া হয়। এবাৰ পৰিৱেশন কৰাৰ পিছত তেওঁ দুয়োটা জন্তুৰ মাংস খাই পেলাইছিল আৰু হাড়বোৰ এৰি দিছিল। তাৰ পিছত তেওঁ ছাগলীটোৰ মূৰটো উলিয়াই গৰুৰ কংকালত লগাই যাদু কৰিছিল আৰু যাদুটোৱে‍ কাম কৰিছিল। এবাৰতে‍ তেওঁ এটা জীৱিত জন্তু সৃষ্টি কৰিছিল, য'ত ছাগলীৰ মূৰ আৰু গৰুৰ শৰীৰ আছিল। জন্তুটোৱে প্ৰজনন কৰিছিল আৰু চৰিবলৈ ঘাঁহনিবোৰলৈ গৈছিল। তাৰ পিছত জন্তুটোৰ নাম দিয়া হৈছিল ডং গয়েম চে (টাকিন)। তেতিয়াৰ পৰাই ভূটানৰ পাহাৰত এই জন্তুটো সহজলভ্য হৈ আহিছে। উচ্চ ধৰ্মীয় অৰ্থৰে‍ এই যাদুকৰী জনতেুটো সৃষ্টি কৰাৰ বাবেই জন্তুটো ভূটানৰ ৰাষ্ট্ৰীয় পশু হিচাপে গ্ৰহণ কৰা হৈছে।

পটভূমি

থিম্পুৰ এটা "মিনি-চিৰিয়াখানা" ত যেতিয়া কিছু সংখ্যক টাকিনক আৱদ্ধ কৰি ৰখা হৈছিল, ভূটানৰ ৰজাই অনুভৱ কৰিলে‍ যে ধৰ্মীয় আৰু পাৰিপাৰ্শ্বিক কাৰণত এখন বৌদ্ধধৰ্মীয় দেশত জীৱ-জন্তুবোৰক আৱদ্ধ কৰি ৰখাটো অনুচিত। সেয়েহে তেওঁ জীৱ-জন্তুবোৰক মুকলি কৰি দিয়াৰ লগতে মিনি চিৰিয়াখানাটো বন্ধ কৰাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে। সকলো আচৰিত হ’ল, নিজৰ নম্ৰ আচৰণৰ বাবে পৰিচিত টাকিনবোৰ‍ে ওচৰৰ অঞ্চলটো এৰি যাবলৈ অস্বীকাৰ কৰিলে আৰু কেইবা সপ্তাহ ধৰি খাদ্যৰ সন্ধানত থিম্ফুৰ ৰাজপথত অনাই-বনাই ঘূৰি ফুৰিল।

জন্তুবোৰ প্ৰায় গৃহপালিত হৈ পৰাৰ বাবে, সেইবোৰক থিম্পুৰ কাষৰ এক আৱদ্ধ বনাঞ্চলৰ বাসস্থানত ৰখাৰ সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল আৰু এনেদৰে মতিথাং চুবুৰীত টাকিন সংৰক্ষণ স্থাপন কৰা হৈছিল। সংৰক্ষণৰ বাবে ৩.৪ হেক্টৰ (৮.৪ একৰ) এলেকাৰ সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল আৰু বেৰ দিয়া হৈছিল। ২০০৪ চনত ভূটানৰ ৰয়েল চৰকাৰ আৰু ৱৰ্ল্ড ৱাইড ফাণ্ড, ডব্লিউ.ডব্লিউ.এফ. (ভূটান)ৰ এক সহযোগিতামূলক প্ৰচেষ্টাত পৰম্পৰাগত শৈলীৰ প্ৰৱেশদ্বাৰ, এটা সৰু তথ্য কেন্দ্ৰ, চিহ্ন আৰু আৱৰ্জনা ভাণ্ডাৰকে ধৰি উন্নয়নমূলক কাম-কাজসমূহ ৰূপায়ণ কৰা হৈছিল। বেৰত সৰু সৰু খোলা অংশই ফটো তোলাৰ সুযোগ (উদ্দেশ্য অনুসৰি) দিয়াৰ লগতে অনিয়ন্ত্ৰিত হাতেৰে খুৱাই দিয়া (অনিচ্ছাকৃত)ৰ অনুমতি দিয়ে। ফলস্বৰূপে, বেষ্টনীটোত বন্দী হৈ থকা বেছিভাগ জীৱ-জন্তু মেদবহুল। এই সংৰক্ষিত বনাঞ্চলখনত কেইটামান শৰপহু আৰু সুগৰী পহু আছে। ^৩ মতিথাং টাকিন সংৰক্ষিত বনাঞ্চল থিম্পু চহৰৰ এক অবিচ্ছেদ্য অঙ্গ আৰু ই পৰ্যটকৰ আকৰ্ষণবিন্দু।^১২ এনচিডিয়ে ভূটানৰ অন্যান্য বিৰলভাৱে দেখা পোৱা প্ৰাণী যেনে ৰঙা পাণ্ডা, আৰু হিমালয়ৰ চেৰ’ৰ প্ৰৱৰ্তন আৰু সংগ্ৰহ কৰি সংৰক্ষিত বনাঞ্চলৰ সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে৷

বাসস্থান

ৰাষ্ট্ৰীয় পশু]]

অস্বাভাৱিক ৰূপৰ বাবে টাকিনে মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰে। শ্ৰেণীবিজ্ঞানীসকল মূলতঃ এই প্ৰাণীৰ ফাইলোজেনিৰ বিষয়ে অনিশ্চিত আছিল আৰু বহুতে ইয়াক "মৌমাখিৰ চেপি ধৰা শুং" বুলি বৰ্ণনা কৰে। ভূটান টাকিন (বুডোৰকাছ টেক্সিকলৰ হোৱাইটাই)ক ভূটান, ভাৰত আৰু গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীনৰ স্থানীয় ছাগলী-এণ্টিলোপৰ দৰে এক দুৰ্বল প্ৰজাতি হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে।^৪

গ্ৰীষ্মকালত ইয়াৰ বাসস্থান হৈছে ৩,৭০০ মিটাৰ (১২,১০০ ফুট) উচ্চতাৰ ওপৰৰ আলপাইন ঘাঁহনি য'ত সিহঁতে প্ৰধানকৈ ঘাঁহ খায়। গ্ৰীষ্মকালীন বাৰিষাৰ সময়ত জোক, মহ আৰু মাখিৰ প্ৰচুৰতাৰ বাবে নিম্ন উচ্চতাৰ অৰণ্যবোৰ টাকিনৰ বাবে অনাহাৰযোগ্য। আলপাইন ঘাঁহনিবোৰ টাকিনৰ বাবে সমৃদ্ধ আৰু ইয়াৰ ফলস্বৰূপে কিছুমান মতা টাকিনৰ ওজন এক টনলৈকে হোৱা বুলি জানিব পৰা গৈছে। জুলাই আৰু আগষ্টত ইহঁতৰ সম্পৰ্ক আৰু সংগম হয়। প্ৰায় ৮ মাহৰ গৰ্ভাৱস্থাৰ পিছত সাধাৰণতে ফেব্ৰুৱাৰীৰ শেষৰফালে বা মাৰ্চ মাহত এটা পোৱালিৰ জন্ম দিয়ে‍। প্ৰাপ্তবয়স্ক টাকিনৰ সোণালী হালধীয়া আৰু বাদামী নোম থাকে, পোৱালিবাৰ প্ৰথমতে ক'লা ৰঙৰ হয়। বাৰিষাৰ বতৰ ক্ষীণ হোৱাৰ লগে লগে জীৱ-জন্তুবোৰ ২০০০ মিটাৰ (৬,৬০০ ফুট) আৰু ৩,০০০ মিটাৰ (৯,৮০০ ফুট) উচ্চতালৈ নামি আহি শীতকালৰ নাতিশীতোষ্ণ বহল পাতৰ গছ-গছনিৰ অৰণ্যত চৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে‍৷

ভাবুকি।

টাকিনৰ অৰ্থনৈতিক মূল্য কম; মহিলাসকল‍ে সন্তান প্ৰসৱ কৰাৰ সময়ত ব্যৱহাৰ কৰা এক পৰম্পৰাগত ঔষধ ইহঁত‍ে প্ৰদান কৰে আৰু বছৰি তুলনামূলকভাৱে কম কিন্তু অনিশ্চিত সংখ্যক ট্ৰেকাৰৰ বাবে ভূটান অতি আগ্ৰহৰ বিষয়।

ভূটানৰ কৃষি মন্ত্ৰালয়ৰ প্ৰকৃতি সংৰক্ষণ বিভাগৰ (এনচিডি) মতে, প্ৰজননৰ ফলত টাকিন সংৰক্ষিত অঞ্চলত থকা জীৱ-জন্তুবোৰৰ আনুবংশিক স্বাস্থ্য হ্ৰাস পাইছে বুলি ধাৰণা কৰা হয়। এনচিডিয়ে বনৰ পৰা এটা মতা আৰু দুজনী মাইকী টাকিনৰ নতুন জিন আনি‍ প্ৰৱৰ্তন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে। টাকিনৰ বন্য সংখ্যা স্থিৰ বুলি বিশ্বাস কৰা হয়, যদিও এইটো নিশ্চিত কৰিবলৈ কোনো প্ৰকাশিত অধ্যয়ন নাই, আৰু জলবায়ু পৰিৱৰ্তনে ভূটানত এই প্ৰজাতিৰ সংখ্যাক কেনেদৰে প্ৰভাৱিত কৰিব সেয়াও কোনোৱে‍ নাজানে। তেওঁলোকে জ্ঞাত হোৱা একমাত্ৰ ভাবুকি‍ হৈছে চিকাৰী আৰু মাজে মাজে হোৱা চোৰাং চিকাৰ।^৩৫

গ্ৰন্থপঞ্জি

• Brown; Bradley Mayhew; Stan Armington. (2007). Bhutan. Bhutan national Animal. Lonely Planet. পৃ. 87. ISBN 978-1-74059-529-2