তপোবন

তপোবন সংস্কৃতমূলীয় শব্দ। তপঃ অৰ্থাৎ তপস্যা আৰু ৱন অৰ্থাৎ বন- এই দুই মূল শব্দৰপৰা হৈছে তপোবন। তপস্যাৰ অধিক সাধাৰণ অৰ্থ 'আধ্যাত্মিক অনুশীলন', আৰু ৱন 'অৰণ্য' বা 'ডাঙৰ'। তাৰ পিছত তপোবনৰ অনুবাদ হয় ‘তপ বা আধ্যাত্মিক অনুশীলনৰ অৰণ্য’।

পৰম্পৰাগতভাৱে ভাৰতত যিকোনো ঠাই য’ত কোনোবাই গুৰুতৰ আধ্যাত্মিক পদানুসৰণত লিপ্ত হৈছে, তাত অৰণ্য নাথাকিলেও তপোবন নামেৰে পৰিচিত হ’ব পাৰে। ভাৰতৰ ঋষি-মুনিসকলে বাস কৰা বিশেষ গুহা আৰু অন্যান্য আশ্ৰমৰ লগতে ঋষিকেশৰ আশে-পাশে উত্তৰ গংগা নদীৰ পশ্চিম পাৰৰ কিছুমান ঠাই সন্ন্যাসীসকলে ইমানেই ব্যৱহাৰ কৰিছিল যে সমগ্ৰ অঞ্চলটো তপোবন হিচাপে পৰিচিত হৈছে।

ভাৰতৰ আটাইতকৈ পৰিচিত তপোবন হৈছে ভাৰতৰ উত্তৰাখণ্ডৰ গঙ্গা নদী নদীৰ অন্যতম প্ৰাথমিক উৎসত থকা গংগোত্ৰী হিমবাহৰ ওপৰৰ অঞ্চল। শিৱলিং শৃংগৰ তলত প্ৰায় ৪,৪৬৩ মিটাৰ (১৪৬৪০ ফুট) উচ্চতাৰ বন্য অঞ্চলৰ গুহা, জুপুৰি আদিত বাস কৰা কেইবাজনো সাধুৰ ঋতুভিত্তিক বাসস্থান আৰু ই ট্ৰেকিং গন্তব্যস্থানো হৈ পৰিছে।^১ সাধাৰণতে গোমুখৰ পৰা ট্ৰেকিং আৰম্ভ হয় আৰু ২০১৩ চনৰ উত্তৰ ভাৰতীয় বানপানীয়ে গংগোত্ৰীৰ পৰা গৌমুখলৈ যোৱা পথৰ বহু অংশ ধ্বংস কৰাৰ আগতে ট্ৰেকিঙক মধ্যমীয়াৰ পৰা কঠিন বুলি গণ্য কৰা হৈছিল।^১ শিৱলিং শৃংগ, ভাগীৰথী শৃংগ আদিকে ধৰি কেইবাটাও পৰ্বতাৰোহণ অভিযানৰ বাবে তপোবন অঞ্চলটো বেচ কেম্প। তপোবন অঞ্চলটো ঘাঁহনি, নৈ আৰু ফুলৰ গছ-গছনিৰে ভৰি আছে আৰু এই ঘাঁহনিবোৰ ভাৰতৰ অন্যতম উচ্চ উচ্চতাৰ ঘাঁহনি হিচাপে গণ্য কৰা হয়। তপোবনত অমৃত গংগা নামৰ এটা নৈ হিমবাহৰ মাজলৈ বৈ যায়।^১ তপোবনৰ ওচৰত নন্দনবন নামৰ ঠাই এখনো আছে আৰু নন্দনবনত ট্ৰেকাৰ আৰু তীৰ্থযাত্ৰীসকলেও ট্ৰেকিং কৰে।^১ নন্দনবন ভাগীৰথী গড়ৰ গুৰিতে অৱস্থিত এখন বিশাল ঘাঁহনিও।^২

চামোলী জিলাৰ যোশীমথত একে নামৰ ঠাই এখন আছে, য’ত তপোবন হট স্প্ৰিংছ নামেৰে জনাজাত চালফাৰ স্প্ৰিং এটা আছে। ই সপ্ত বদ্ৰী তপোৱনৰ (Tapovan PDF ) এটা অংশ।