ছফিয়া কুৰেশ্বি

কৰ্নেল ছফিয়া কুৰেশ্বি বা ছফিয়া কুৰেশ্বি (Sophia Qureshi; জন্ম: ১৯৮১ চন^১) ভাৰতীয় সেনাৰ কৰ্প্‌ছ অৱ ছিগনেলৰ এগৰাকী ডেক’ৰেটেড বিষয়া।^২ তেওঁ বহুজাতিক সামৰিক অনুশীলনত ভাৰতীয় সেনাৰ এটা দলৰ নেতৃত্ব দিয়া প্ৰথমগৰাকী মহিলা বিষয়া হিচাপে গৌৰৱ লাভ কৰে।^৩৪

জীৱনী

তেওঁৰ ঘৰ গুজৰাটত আৰু ১৯৮১ চনত বডোদৰাত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। ১৯৯৭ চনত বড়োদা মহাৰাজা শিৱাজীৰাও বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা জৈৱ ৰসায়ন-বিজ্ঞানত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। ১৯৯৯ চনত মাত্ৰ ১৭ বছৰ বয়সতে শ্বৰ্ট ছাৰ্ভীচ কমিছ্যনৰ অধীনত ভাৰতীয় সেনাবাহিনীত যোগদান কৰে।^৫ ছফিয়াই সেনাবাহিনীৰ কৰ্প্‌ছ অৱ ছিগনেলছৰ বিষয়া হিচাপে কাম কৰে। তেওঁ এক সামৰিক সম্পৰ্ক থকা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে, সশস্ত্ৰ বাহিনীত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ পাৰিবাৰিক পৰম্পৰা আছে।

প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা

১৯৮১ চনত বডোদাৰাত মহম্মদ কুৰেশ্বি আৰু আমিনা কুৰেশ্বিৰ ঘৰত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল ছফিয়া কুৰেশ্বিৰ।^১ জৈৱ প্ৰযুক্তিবিদ্যাত ডিগ্ৰী লাভ কৰে।^৬

সামৰিক শিক্ষা

• টেকনিকেল ষ্টাফ অফিচাৰ্ছ পাঠ্যক্ৰম, মিলিটাৰী কলেজ অৱ টেলিকমিউনিকেশ্যন ইঞ্জিনিয়াৰিং, মহুঁ (১৯৯৯)
• ডিফেঞ্চ ছাৰ্ভিচেছ ষ্টাফ কলেজ, ৱেলিংটন – ডিফেঞ্চ এণ্ড ষ্ট্ৰেটেজিক ষ্টাডীজত স্নাতকোত্তৰ (২০০৫–০৬)^৭
• হাইয়াৰ কমাণ্ড পাঠ্যক্ৰম, আৰ্মি ৱাৰ কলেজ, মহুঁ (২০১৩)
• ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিৰক্ষা মহাবিদ্যালয়, নতুন দিল্লী (২০১৮) – কৌশলগত চাইবাৰ সুৰক্ষা^৮

সামৰিক জীৱন

প্ৰাৰম্ভিক কৰ্মজীৱন আৰু কাৰিকৰী অৱদান

ভাৰতীয় সেনাৰ কৰ্প্‌ছ অৱ ছিগনেলৰ ডেক’ৰেটেড বিষয়া কৰ্নেল ছফিয়া কুৰেশ্বিয়ে বহুজাতিক সামৰিক অনুশীলনত ভাৰতীয় সেনাৰ এটা দলৰ কমাণ্ড কৰা প্ৰথমগৰাকী মহিলা বিষয়া হিচাপে গৌৰৱ লাভ কৰিছে। ১৯৯৪ চনত আৰ্মী চিগনেল কৰ্পছত নিযুক্তি পোৱা কুৰেশ্বিয়ে জম্মু-কাশ্মীৰ আৰু উত্তৰ-পূব ভাৰতত বিদ্ৰোহ বিৰোধী অভিযানত সেৱা আগবঢ়াইছিল। ২০০১ চনত তেওঁ সেনাবাহিনীৰ প্ৰথমটো মোবাইল ডিজিটেল যোগাযোগ নেটৱৰ্ক গঢ়ি তোলাত সহায় কৰে।^৯ ২০০৮ চনৰ ভিতৰত লেফটেনেণ্ট কৰ্নেল হিচাপে তেওঁ সেনা মুখ্য কাৰ্যালয়ৰ চিগনেল ইনটেলিজেন্স উইঙত আধুনিকীকৰণৰ নেতৃত্ব দিয়ে।^১০

ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শান্তিৰক্ষা অভিযান (২০১৬–২০১৭)

২০১৬ চনত কৰ্নেল হিচাপে তেওঁ ডি আৰ চিৰ মনুস্কোত ৫০০ৰো অধিক ভাৰতীয় সৈন্যৰ নেতৃত্ব দিছিল—সম্পূৰ্ণ পুৰুষৰ ভাৰতীয় শান্তিৰক্ষী ইউনিটৰ কমাণ্ড কৰা প্ৰথমগৰাকী মহিলা।^১১ তেওঁৰ ইউনিটে অস্থিৰ উত্তৰ কিভুত শান্তি বজাই ৰাখিছিল, নিৰস্ত্ৰকৰণ চলাইছিল আৰু মানৱীয় সাহায্য সক্ষম কৰিছিল।

চাইবাৰ প্ৰতিৰক্ষা কমাণ্ড (২০১৭–২০২২)

ভাৰতৰ চাইবাৰ প্ৰতিৰক্ষা কমাণ্ডৰ ব্ৰিগেডিয়াৰ আৰু উপ-সঞ্চালক প্ৰধান নিযুক্তি লাভ কৰি তেওঁ ভাৰতৰ সামৰিক চাইবাৰ মতবাদৰ সংজ্ঞা নিৰূপণ কৰাত সহায় কৰিছিল, চাইবাৰ প্ৰশিক্ষণৰ পৰিসৰ বিকশিত কৰিছিল আৰু ভাবুকি ধৰা পেলোৱা পদক্ষেপৰ নেতৃত্ব দিছিল।^১২

মেজৰ জেনেৰেল আৰু কৌশলগত নেতৃত্বলৈ পদোন্নতি

২০২২ চনত তেওঁ মেজৰ জেনেৰেল হয় আৰু কৌশলগত যোগাযোগ বিভাগৰ কমাণ্ডাৰ হয়, ইলেক্ট্ৰনিক যুদ্ধ আৰু চাইবাৰ অপ্ছৰ সংহতিৰ তদাৰক কৰে।^১৩

২০২৫ চনৰ ভাৰত–পাকিস্তান সংঘাতত ভূমিকা

কুৰেশ্বিয়ে পশ্চিম ফ্ৰণ্টৰ কাষেৰে চাইবাৰ-ইণ্টিগ্ৰেটেড ৰেপিড ডিপ্ল’ইমেণ্ট ইউনিটৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁৰ ইউনিটে সামৰিক যোগাযোগ সুৰক্ষিত কৰিছিল আৰু কৌশলগত ব্যৱস্থাৰ ওপৰত চাইবাৰ আক্ৰমণক প্ৰতিহত কৰিছিল।^১৪

২০১৬ চনত ভাৰতৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ আয়োজন কৰা বিদেশী সামৰিক অনুশীলন ‘এক্সাৰচাইজ ফৰ্চ ১৮’ত ভাৰতীয় দলটোৰ নেতৃত্ব দিছিল। উল্লেখযোগ্য যে ১৮টা অংশগ্ৰহণকাৰী দলৰ ভিতৰত তেওঁ আছিল একমাত্ৰ মহিলা সেনাপতি।^১৫

কুৰেশ্বিয়ে ভাৰতৰ সামৰিক বাহিনীত মহিলাৰ বিৱৰ্তনশীল ভূমিকাৰ প্ৰতীক। মহিলাসকলৰ বাবে স্থায়ী আয়োগ আৰু এন ডি এ প্ৰৱেশকে ধৰি নীতি পৰিৱৰ্তনত তেওঁ প্ৰভাৱ পেলাইছে। বিশ্লেষকসকলে তেওঁক আধুনিক যুদ্ধ নেতৃত্বৰ প্ৰতীক হিচাপে গণ্য কৰে।^১৬

কৰ্নেল কুৰেশ্বিৰ ঘৰ গুজৰাটৰ আৰু তেওঁ জৈৱ ৰসায়ন-বিজ্ঞানত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰিছে। তেওঁৰ ককাকে ভাৰতীয় সেনাবাহিনীত সেৱা আগবঢ়াইছিল আৰু মেকানাইজ্‌ড ইনফেণ্ট্ৰীৰ এজন বিষয়াৰ সৈতে তেওঁৰ বিবাহ হৈছে। ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শান্তিৰক্ষা অভিযান (পিকেঅ’)ৰ সৈতেও ছবছৰ ধৰি কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে, য’ত কংগোত ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ মিছ্যনত উল্লেখযোগ্য কাৰ্যকাল (২০০৬)ও আছে। এবাৰ তেওঁ নিজৰ শান্তিৰক্ষা কৰ্তব্যক যুদ্ধবিৰতিৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু সংঘাতপূৰ্ণ অঞ্চলত মানৱীয় প্ৰচেষ্টাক সমৰ্থন কৰা বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক “গৌৰৱৰ মুহূৰ্ত” বুলি অভিহিত কৰে আৰু সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ আন মহিলাসকলক “দেশৰ বাবে কঠোৰ পৰিশ্ৰম কৰি সকলোকে গৌৰৱান্বিত কৰিবলৈ” উৎসাহিত কৰে।^১৭

২০০৬ চনত কৰ্নেল ছফিয়া কুৰেশ্বিয়ে কংগোত ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ শান্তিৰক্ষা অভিযানত অংশগ্ৰহণ কৰে। দীৰ্ঘদিন ধৰি শান্তিৰক্ষা অভিযানৰ সৈতে জড়িত হৈ আছে।^১৮১৯

ব্যক্তিগত জীৱন

তেওঁৰ স্বামী পদাতিক বাহিনীৰ এজন সেনা-বিষয়া তাজুদ্দিন বাগেৱাদী। তেওঁলোকৰ সমীৰ কুৰেশ্বি নামৰ এজন পুত্ৰ আছে।^২০২১

বঁটা আৰু সন্মান

• সেনা পদক (২০২৫)
• বিশিষ্ট সেৱা পদক (২০১৯)
• ৰাষ্ট্ৰসংঘ শান্তি ৰক্ষা পদক (২০১৭)
• চিঅ’এএছ(COAS) প্ৰশংসা (২০১০)
• জিঅ’চি-ইন-চি ইষ্টাৰ্ন কমাণ্ড কমাণ্ডেচন (২০০৩)
• গ্ল’বেল শান্তি গান্ধী বঁটা (২০১৯)^২২
• তেওঁৰ ইউনিটত প্ৰথম প্ৰ’ভষ্ট মাৰ্শ্বেল^২৩