শাশ্বত বঙ্গ (ইংৰাজী ভাষা: Shashwata Banga) হ’ল বঙালী ভাষা, বাংলা সাহিত্য আৰু বাঙালীসকলৰ সাংস্কৃতিক ইতিহাসৰ ওপৰত আধাৰিত এখন গ্ৰন্থ। ইয়াক বাংলা সাহিত্যৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ তথ্যচিত্ৰমূলক কৰ্ম হিচাপে গণ্য কৰা হয়।১ এই গ্ৰন্থখনে বাঙালী সমাজৰ চিন্তা আৰু সংস্কৃতিৰ এক দৃষ্টিভংগী আগবঢ়ায়। গ্ৰন্থখনৰ ভাষা আৰু বিশ্লেষণে বৌদ্ধিক চিন্তাধাৰাক উৎসাহিত কৰে, যাৰ বাবে ইয়াক বাংলা সাহিত্যৰ এক প্ৰগতিশীল কৃতি হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। গ্ৰন্থখনত ‘বুদ্ধিৰ মুক্তি আন্দোলন’ৰ ধাৰণাসমূহ প্ৰতিফলিত হৈছে।২৩৪
বৰ্ণনা
ৰচনা আৰু বিষয়-বস্তু
শাশ্বত বঙ্গৰ লেখক হ’ল কাজী আব্দুল ওদুদ (১৮৯৪–১৯৭০),৫ যি ২০ শতিকাৰ এজন প্ৰখ্যাত সাহিত্যিক আৰু চিন্তাবিদ আছিল। গ্ৰন্থখন প্ৰথমবাৰৰ বাবে বাংলা ১৩৫৮ চনত (১৯৫১ খ্ৰীষ্টাব্দ) কলকাতাত প্ৰকাশিত হৈছিল। ইয়াত বাঙালী সমাজ, সাহিত্য, সংস্কৃতি আৰু চিন্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি ৭৫টা প্ৰবন্ধৰ লগতে এটা কবিতা অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। কাজী আব্দুল ওদুদৰ অন্যান্য উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থৰ ভিতৰত আছে নৱপৰ্যায়, ৰবীন্দ্ৰ কাব্য পাঠ, সমাজ ও সাহিত্য আৰু নজৰুল প্ৰতিভা।১২৬
এই প্ৰবন্ধসমূহত কাজী আব্দুল ওদুদে ৰামমোহন ৰয়, ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ, কাজী নজৰুল ইছলাম আৰু ‘বুদ্ধিৰ মুক্তি আন্দোলন’ৰ নেতাসকলৰ চিন্তা আৰু প্ৰভাৱ আলোচনা তথা বিশ্লেষণ কৰিছে। তেওঁ বাঙালী মুছলমানসকলৰ সাংস্কৃতিক আৰু সামাজিক উন্নতিৰ সন্ধান কৰিছে আৰু হিন্দু-মুছলমান সম্পৰ্কৰ পুনৰ মূল্যায়ন কৰিছে।১৭
পটভূমি আৰু সাহিত্যিক প্ৰভাৱ
শাশ্বত বঙ্গত মূলতঃ ২০ শতিকাৰ বাঙালী সমাজ আৰু সংস্কৃতি বিশ্লেষণ কৰা প্ৰবন্ধ আছে। কাজী আব্দুল ওদুদ ১৯২০ চনৰ দশকত ঢাকাৰ ‘মুছলিম সাহিত্য-সমাজ’ৰ অধীনত আৰম্ভ হোৱা ‘বুদ্ধিৰ মুক্তি আন্দোলন’ৰ সৈতে জড়িত আছিল। এই আন্দোলনৰ লক্ষ্য আছিল বাঙালী মুছলমান সম্পৰ্কীয় সমাজত বৌদ্ধিক চৰ্চা আৰু চিন্তাৰ স্বাধীনতা জাগ্ৰত কৰা। এই গ্ৰন্থখনৰ প্ৰবন্ধসমূহত সেই আন্দোলনৰ ধাৰণাসমূহ প্ৰতিফলিত হয়।১
গ্ৰন্থখন বংগীয় নৱ-জাগৰণ আৰু বাঙালী সমাজৰ সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰেক্ষাপটত লিখা হৈছে। ইয়াত নৱ-জাগৰণৰ প্ৰভাৱ আৰু ১৯ শতিকাত ৰামমোহন ৰয়ে আৰম্ভ কৰা সংস্কাৰবাদী আন্দোলনসমূহৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে। ইয়াৰ উপৰি কাজী আব্দুল ওদুদে মুছলমান সমাজৰ ভিতৰত হোৱা সংস্কাৰ আৰু সামাজিক পৰিৱৰ্তনসমূহ বিশ্লেষণ কৰিছে।১৬
গ্ৰন্থখনে কেৱল হিন্দু-মুছলমানৰ সম্পৰ্কই নহয়, সমগ্ৰ সমাজৰ চিন্তা আৰু উন্নতিৰ দিশসমূহো সামৰি লৈছে। ইয়াত ভাৰতীয় সমাজৰ পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক চিন্তাৰ মিলন দেখা পোৱা যায়।১২৬
তথ্যসূত্ৰ
- ↑ Shashwata Banga - Banglapedia. Banglapedia
- ↑ Satkhira, Daily. (2018-06-06). Kazi Abdul Odud's 'Shashwata Banga' - Kabir Rayhan. Daily Satkhira
- ↑ (2021-12-07). Various Opinions on the Arrival of Muslims in Ancient Bengal. banglanews24.com
- ↑ Discussion on Kazi Abdul Odud held on Department of Bengali, Govt. Rajendra College, Faridpur. Date: 10-3-2013
- ↑ Shashwata Banga. www.prothoma.com
- ↑ Azadi, Dainik. (2021-05-18). Kazi Abdul Odud: A Pioneer of Free Thinking and Cultural Liberation. Dainik Azadi
- ↑ Das, Shishir Kumar. (2019). Sansad Bangla Sahitya Sangi. Sahitya Sansad, Kolkata. পৃ. 22. ISBN 978-81-7955-007-9
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “শাশ্বত বঙ্গ” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৬৩৫৬০১ (১৪ ছেপ্তেম্বৰ ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।