শান তাও (Shan Tao(২০৫ – ২৮৩ খ্ৰীষ্টাব্দ) আছিল চীনা দাৰ্শনিক, ৰাজনীতিবিদ আৰু সাহিত্যিক। শান তাও, যাৰ সৌজন্যমূলক নাম আছিল জুয়েনলুন (Juxian), আছিল চীনৰ তিনিখন ৰাজ্যৰ যুগ আৰু জিন বংশৰ এগৰাকী প্ৰভাৱশালী আমোলা, ৰাজনীতিবিদ আৰু দাৰ্শনিক। তেওঁ বাঁহৰ হাবিত থকা সাতজন ঋষি (Seven Sages of the Bamboo Grove)-ৰ ভিতৰত আটাইতকৈ জ্যেষ্ঠ সদস্য আছিল। বাঁহৰ হাবিখনৰ সাতজন ঋষি (Seven Sages of the Bamboo Grove)ৰ অন্যতম সদস্য আছিল।১
জীৱন আৰু কৰ্ম
তেওঁৰ জীৱনধাৰা আৰু চিন্তাধাৰা Seven Sages of the Bamboo Groveৰ মুক্ত চিন্তাধাৰাৰ সৈতে মিল খাইছিল।
শান তাওক সমসাময়িকসকলে সততা, নৈতিকতা আৰু ন্যায়বোধৰ বাবে বিশেষভাৱে সন্মান কৰিছিল।২
শান তাওয়ে তাওবাদী চিন্তাধাৰাৰ প্ৰভাৱত ব্যক্তিগত স্বাধীনতা আৰু প্ৰকৃতিৰ সৈতে মিলৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। তেওঁ Jin dynasty-ত ৰাজনৈতিক পদত নিযুক্ত হৈছিল আৰু উচ্চ পদত কৰ্ম কৰিছিল।৩৪
তেওঁৰ জীৱন আৰু অৱদানৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:
- ৰাজনৈতিক সংযোগ সেতু: গোটটোৰ অন্যান্য ঋষিসকল (যেনে জি কাং আৰু ৰুয়ান জি) ৰাজনীতিৰপৰা একেবাৰে আঁতৰি আছিল বা চৰকাৰৰ বিৰোধী আছিল। কিন্তু শান তাওৱে চৰকাৰী পদ গ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁ চিমা পৰিয়ালৰ জিন বংশৰ অধীনত উচ্চ অসামৰিক পদত অধিষ্ঠিত হৈছিল। তেওঁ এই অগতানুগতিক ঋষিসকল আৰু শাসন-ব্যৱস্থাৰ মাজত এক সংযোগ সেতু হিচাপে কাম কৰিছিল।
- জি কাঙৰ সৈতে সম্পৰ্ক আৰু বিবাদ: শান তাওৱে এবাৰ চৰকাৰী চাকৰিৰপৰা অৱসৰ লওঁতে তেওঁৰ খালী পদটো পূৰণ কৰিবলৈ তেওঁৰ বন্ধু জী কাঙৰ নাম প্ৰস্তাৱ কৰিছিল। কিন্তু চৰকাৰী কামক তীব্ৰ ঘৃণা কৰা জি কাঙে ইয়াৰ উত্তৰত এক বিখ্যাত পত্ৰ লিখিছিল— "শান তাওৰ সৈতে বন্ধুত্ব ছেদৰ পত্ৰ" (Letter to Shan Tao on Breaking Off Friendship)। এই পত্ৰখন চীনা সাহিত্যৰ এক অমৰ কৃতি। অৱশ্যে এই কন্দল সত্ত্বেও তেওঁলোকৰ মাজত আন্তৰিকতা অটুট আছিল।
- জি কাঙৰ সন্তানৰ অভিভাৱকত্ব: যেতিয়া জি কাঙক মৃত্যুদণ্ড দিয়া হয়, তেতিয়া তেওঁ নিজৰ সন্তানক চিমা চৰকাৰৰ উচ্চ বিষয়া শান তাওৰ হাতত গতাই দি কৈছিল, "যিহেতু শান তাও জীয়াই আছে, তুমি অনাথ নোহোৱা।" শান তাওৱে জী কাঙৰ পুত্ৰক অতি আদৰেৰে ডাঙৰ-দীঘল কৰিছিল আৰু পিছত চৰকাৰী চাকৰিত মকৰল কৰাইছিল।
কৃতিত্ব
- শান তাওৰ চিন্তাধাৰা তাওবাদ আৰু ব্যক্তিগত স্বাধীনতাৰ ওপৰত কেন্দ্ৰিত আছিল।
- তেওঁ সাহিত্য আৰু দাৰ্শনিক আলোচনাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, যদিও তেওঁৰ লিখিত ৰচনা সীমিতভাৱে সংৰক্ষিত হৈছে।
- তেওঁৰ নাম চীনা ইতিহাসত নৈতিক দাৰ্শনিক আৰু মুক্ত চিন্তাধাৰাৰ প্ৰতিনিধি হিচাপে সন্মানিত।
সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱ
শান তাওৰ চিন্তাধাৰা আৰু জীৱনধাৰা Seven Sages of the Bamboo Groveৰ অন্য সদস্যসকলৰ সৈতে মিল খাইছিল।
মৃত্যু
শান তাও ২৮৩ খ্ৰীষ্টাব্দত মৃত্যুবৰণ কৰে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছতো তেওঁক চীনা দাৰ্শনিক ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ ব্যক্তিত্ব হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
তেওঁক চীনা সাহিত্য আৰু দাৰ্শনিক ইতিহাসত বুদ্ধিজীৱীৰ স্বাধীনতা আৰু ৰাজনৈতিক নিপীড়নৰ বিপৰীতে প্ৰতীক হিচাপে ধৰা হয়।
তথ্যসূত্ৰ
- ↑ ([太康]四年春正月....戊午,司徒山涛薨。) Jin Shu, vol.03; vol.81 of Zizhi Tongjian also recorded the same date of death. (...太康四年薨,时年七十九,...) Jin Shu, vol.43
- ↑ (与石鉴共宿,涛夜起蹴鉴曰:“今为何等时而眠邪!知太傅卧何意?”鉴曰:“宰相三不朝,与尺一令归第,卿何虑也!”涛曰:“咄!石生无事马蹄间邪!”投传而去。未二年,果有曹爽之事,遂隐身不交世务。) Jin Shu, vol.43
- ↑ (涛年四十,始为郡主簿、功曹、上计掾。举孝廉,州辟部河南从事。) Jin Shu, vol.43
- ↑ (泰始初,....,进爵新遝伯。) Jin Shu, vol.43. Note the different character used for "ta" as compared to the record in Zizhi Tongjian
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “শান তাও” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৬৪০৬৩৮ (১ অক্টোবৰ ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।