নীলগিৰি মাৰ্টেন

নীলগিৰি মাৰ্টেন (Nilgiri marten; বৈ‍জ্ঞানিক নামঃ Martes gwatkinsii) হৈছে দক্ষিণ ভাৰতৰ স্থানীয় একমাত্ৰ মাৰ্টেন প্ৰজাতি। ই নীলগিৰিৰ পাহাৰ আৰু পশ্চিম ঘাটৰ কিছু অংশত বাস কৰে। সংখ্যাত ই মাত্ৰ প্ৰায় এক হাজাৰমান বৰ্তি‍ থকাৰ বাবে ইয়াক আই ইউ চি এনৰ ৰঙা তালিকাত অসুৰ‍ক্ষিত প্ৰজাতি‍ হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে।^১

শ্ৰেণীবিভাজন

ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ সংগ্ৰহালয়ত থকা এটা ছালৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি থমাছ হৰ্চফিল্ডে নীলগিৰি মাৰ্টেনৰ বৰ্ণনা কৰিছিল; সংগ্ৰাহক ৰেইনল্ডছ গ্ৱাটকিন্স (Reynolds Gwatkins)ৰ নামেৰে ইয়াৰ নামকৰণ কৰা হৈছে।^২

বৈশিষ্ট্য

নীলগিৰি মাৰ্টেনৰ ৰং মূৰৰ পৰা তপিনালৈকে গাঢ় মুগা, সমুখৰ দুভৰি আৰু কান্ধ প্ৰায় ৰঙা ৰঙৰ, ডিঙি উজ্জ্বল হালধীয়াৰ পৰা কমলা ৰঙৰ৷ ইয়াৰ সন্মুখৰ অৱতল অংশ বিশিষ্ট আৰু ই হালধীয়া ডিঙিৰ মাৰ্টেনতকৈ ডাঙৰ।^৩ ই মূৰৰ পৰা পায়ুলৈকে প্ৰায় ৫৫–৬৫ চে.মি.(২২–২৬ ইঞ্চি) দীঘল, আৰু নেজডাল ৪০–৪৫ চে.মি. (১৬–১৮ ইঞ্চি) হয়। ইয়াৰ ওজন প্ৰায় ২.১ কিলোগ্ৰাম (৪.৬ পাউণ্ড)।^৪ নীলগিৰি মাৰ্টেনৰ ভৰি চুটি আৰু আংশিকভাৱে পিছুৱাই যাব পৰা নখ থাকে।^৫

বিতৰণ আৰু বাসস্থান

নীলগিৰি মাৰ্টেন মূলতঃ শ্বোলা ঘাঁহনি আৰু দক্ষিণ-পশ্চিম ঘাটৰ পাহাৰীয়া বৰ্ষাৰণ্যত বাস কৰে, আৰু মাজে মাজে কাষৰীয়া দক্ষিণ-পশ্চিম ঘাটৰ আৰ্দ্ৰ পৰ্ণপাতী অৰণ্য আৰু বাণিজ্যিক বাগিচাত পোৱা যায় যি দক্ষিণ ভাৰতৰ কৰ্ণাটক, কেৰালা আৰু তামিলনাডু ৰাজ্যৰ পশ্চিম ঘাটসমূহক সামৰি লৈছে৷ নীলগিৰি পাহাৰ ইয়াৰ পৰিসৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু, কিন্তু চৰমাদি ঘাট আৰু নেয়াৰ আৰু পেপ্পাৰা বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্যতো দেখা পোৱাৰ তথ্য পোৱা গৈছে।^{৬৭৮৯১০১১}

আচৰণ আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞান

নীলগিৰি মাৰ্টেন দিবাচৰ। ই প্ৰধানকৈ বৃক্ষবাসী, কিন্তু মাজে মাজে মাটিলৈ নামি যায়। ই সৰ্বভোজী আৰু চৰাই, সৰু স্তন্যপায়ী প্ৰাণী (মালাবাৰ বৰ কেৰ্কেটুৱাকে‍ ধৰি) আৰু জিলীৰ দৰে পতঙ্গ চিকাৰ কৰে।^১২৩ ইয়াৰ উপৰিও ইয়াক বিভিন্ন ধৰণৰ ফল-মূল আৰু বীজ খোৱাও দেখা গৈছে।^১৩

সংৰক্ষণৰ সমস্যা

ব্লেক ৱাটল একেচিয়া মেয়াৰ্নচি ৰোপণে ইয়াৰ বাসস্থানৰ গুণাগুণত প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে বুলি ধাৰণা কৰা হৈছে।^১৪ পথ, ক্ৰমৱৰ্ধমান পৰ্যটন আদিয়েও নীলগিৰি মাৰ্টেনৰ লগতে আন আন জীৱকুলৰ বাবে বিপদ আনিব পাৰে।