থুপৰামায়া হৈছে শ্ৰীলংকাৰ আটাইতকৈ পুৰণি নথিভুক্ত বৌদ্ধ মন্দিৰ। ইয়াৰ নিৰ্মাণ মহিন্দ থেৰা (মহিন্দগমনয়) কাল আৰু দ্বীপটোত বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰৱৰ্তনৰ পৰাই আৰম্ভ হয়।
মহামিউনা উদ্যানৰ পবিত্ৰ চৌহদৰ ভিতৰত অৱস্থিত থুপৰামায়া স্তুপ হৈছে দ্বীপটোত নিৰ্মিত আটাইতকৈ প্ৰাচীন ডাগোবা, ৰজা দেৱানম্পিয়া টিছাৰ (খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২৪৭-২০৭) ৰাজত্বকালৰ।১ এই মন্দিৰটোক চৰকাৰে স্বীকৃতি দিছে আৰু শ্ৰীলংকাৰ সংৰক্ষিত প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থান হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছে।২
ইতিহাস

থুপৰামায়া ৰজা অশোকে শ্ৰীলংকালৈ পঠোৱা দূত মহিন্দ থেৰাৰ সৈতে ওতঃপ্ৰোতভাৱে জড়িত, যিয়ে এই দ্বীপলৈ থেৰাবাদ বৌদ্ধ ধৰ্ম আৰু চৈত্য পূজা আনিছিল। মহিন্দৰ অনুৰোধত ৰজা দেৱানম্পিয়া তিছাই বুদ্ধৰ সোঁ কলাৰ হাড়ক স্থান দিবলৈ থুপৰামায়া নিৰ্মাণ কৰিছিল,৩৪ এইদৰে শ্ৰীলংকাত নিৰ্মিত প্ৰথম স্তুপ বুলি দাবী কৰা হয়। ইয়াৰ উপৰিও বৌদ্ধ ধৰ্মৰ আনুষ্ঠানিক আগমন ঘটে। থুপৰামায়া নামটো "স্তুপ" আৰু "আৰামায়"ৰ পৰা আহিছে যিটো সন্ন্যাসীসকলৰ আৱাসিক কমপ্লেক্স।
পালুমেকিচ্চাৱা শিলালিপি অনুসৰি উপালা বিবাজাকা অঞ্চলত মাদমনক (পালুমেকিচ্চাৱা ৱেৱা) নামৰ টেংকটো ৫০০০ কহাৱনু ব্যয় কৰি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল আৰু থুপৰামায়া মন্দিৰত বাস কৰা সন্ন্যাসীসকলৰ হৈ দান কৰা হৈছিল। ইয়াত আৰু কোৱা হৈছে যে পুখুৰীটোক আগুৰি থকা ধাননি পথাৰবোৰৰ পৰা পোৱা শস্য মন্দিৰত সন্ন্যাসীসকলক উপহাৰ দিয়া হৈছিল। এই শিলালিপি হৈছে আটাইতকৈ প্ৰাচীন চেলেং কৰা শিলৰ শিলালিপি য'ত থুপৰামা মন্দিৰৰ নাম লিখা আছে আৰু গজাবাহু ৰজাৰ (১১৪-১৩৬ খ্ৰীষ্টাব্দ) ৰাজত্বকালৰ বুলি কোৱা হয়।৫
স্তুপ
থুপৰামায়া ডাগোবা ঘণ্টাৰ আকৃতিত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এই ডাগোবা সময়ে সময়ে ধ্বংস হৈ গৈছিল। দ্বিতীয় অগবোধি ৰজাৰ ৰাজত্বকালত এই স্থান ধ্বংসস্তূপ হৈ পৰিছিল আৰু ৰাজকীয় আদেশৰ দ্বাৰা সম্পূৰ্ণৰূপে পুনৰুদ্ধাৰ কৰা হৈছিল। বৰ্তমানৰ ডাগোবাৰ নিৰ্মাণ ১৮৪২ চনৰ পুনৰ নিৰ্মাণৰ তাৰিখ।৬ শতিকাজুৰি বাৰে বাৰে সংস্কাৰৰ পিছত একবিংশ শতিকাৰ হিচাপত এই স্মৃতিসৌধটোৰ গুৰিৰ ব্যাস ৫৯ ফুট (১৮ মিটাৰ)। গম্বুজটো মাটিৰ পৰা ১১ ফুট ৪ ইঞ্চি (৩.৪৫ মিটাৰ) দূৰত্বত এটা মঞ্চত (প্লিন্থত) ওপৰলৈ তুলি লোৱা হয় আৰু সমগ্ৰ গঠনটোৰ ব্যাসৰ ১৬৪+১⁄২ ফুট (৫০.১ মিটাৰ)। চৌহদটো গ্ৰেনাইটেৰে পকী কৰা হৈছে আৰু ডাগোবাৰ আঙঠিত দুটা শাৰী শিলৰ খুঁটা আছে। এইবোৰ থুপৰামায়াৰ ওপৰত এসময়ত নিৰ্মিত ছাদযুক্ত ৱাটাদাগেৰ অৱশিষ্ট।
লগতে চাওক
তথ্যসূত্ৰ
- ↑ Gunawardena, C. A. (2003). Encyclopedia of Sri Lanka. Sterlin Publishers Pvt. Ltd., New Delhi-110020. পৃ. 290. ISBN 81-207-2536-0
- ↑ Archaeological Sites (Map). Department of Archaeology
- ↑ De Thabrew, W. Vivian. (2013). Monuments and Temples of Orthodox Buddhism in India and Sri Lanka. AuthorHouse. পৃ. 59. ISBN 9781481795517
- ↑ Royal Asiatic Society of Sri Lanka, Royal Asiatic Society of Great Britain and Ireland. Sri Lanka Branch. (1990). Journal of the Royal Asiatic Society of Sri Lanka, Volume 33. Royal Asiatic Society of Sri Lanka. পৃ. 10
- ↑ (11 September 2017). To protect oldest stone inscription Irrigation Dept constructs wall. Ceylon Today. Ceylon Newspapers (Private) Limited
- ↑ (16 September 2017). සෙල්ලිපියට කොන්ක්රීට් දැමූ පින්වතුන්! (In Sinhala). Deshaya. Wijeya Newspapers
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “থুপৰামায়া” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৬১১৭৩৫ (১১ জুন ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।