ৰীতা গৰ্গনোৱা

ৰীতা গৰ্গনোৱা (প্ৰকৃত নাম এমিলিয়া মাৰ্জেৰিটা গৰ্গন, জন্ম ইলিক; ৭ মাৰ্চ ১৯০১ – ৩ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৩৯ৰ পিছত) তেখেত আছিল এগৰাকী গভৰ্ণৰ, আৰু দ্বিতীয় পোলেণ্ড গণৰাজ্যৰ অন্যতম কুখ্যাত অপৰাধ কাহিনীৰ মূল চৰিত্ৰ। ল’ভ’ৰ এজন স্থপতি হেনৰিক জাৰেম্বাৰ কন্যা এল’বিয়েটা জাৰেম্বাক হত্যা কৰাৰ অপৰাধত দোষী সাব্যস্ত কৰা হয়। ১৯৩১ চনৰ ৩০ ডিচেম্বৰত সংঘটিত হোৱা এই হত্যাকাণ্ড^১ আৰু তাৰ পিছৰ বিচাৰক সেই সময়ৰ পোলেণ্ডৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ অপৰাধৰ কাহিনী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। এজন পুত্ৰ আৰু দুগৰাকী কন্যা সন্তান থকা গৰ্গন’ৱাৰ মৃত্যু হয় অজ্ঞাত পৰিস্থিতিত: ১৯৩৯ চনৰ পিছৰ কেতিয়া জনা হোৱা নাই।

প্ৰাথমিক জীৱন

১৯০১ চনৰ ৭ মাৰ্চত অষ্ট্ৰিয়া-হাংগেৰীৰ ডালমেটিয়াৰ নিনত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল এমিলিয়া মাৰ্জেৰিটা ইলিচৰ। তেওঁ হয় ছাৰ্বিয়ান বা ক্ৰ’ৱেচিয়ান মূলৰ আছিল। তেওঁৰ দেউতাক আছিল এজন চিকিৎসক, তেওঁৰ তিনি বছৰ বয়সত মৃত্যু হৈছিল। পিছত তেওঁৰ মাকে পুনৰ বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।

১৫ বছৰ বয়সত মাৰ্জেৰিটাই অষ্ট্ৰিয়া-হাংগেৰী সেনাৰ কৰ্ণেল আৰউইন গৰ্গনৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়। সম্ভৱতঃ ১৯১৮ চনত তেওঁ এজন পুত্ৰ সন্তান জন্ম দিয়ে আৰু স্বামীৰ পৰিয়ালৰ সৈতে ল’ৱত বসতি স্থাপন কৰে। ১৯২১ চনত আৰউইন গৰ্গনে পোলেণ্ড এৰি কামৰ সন্ধানত আমেৰিকালৈ প্ৰব্ৰজন কৰে। ইয়াৰ পিছত অলপ সময়ৰ ভিতৰতে শহুৰেকে ৰীতাক নিজৰ ঘৰৰপৰা ওলাই যাবলৈ বাধ্য কৰালে, কিয়নো তেওঁলোকে তেওঁৰ ওপৰত অনৈতিক আচৰণৰ মিছা অভিযোগ উত্থাপন কৰিছিল। অতি আকৰ্ষণীয় মহিলা হিচাপে গণ্য কৰা গৰ্গনোৱাই পুত্ৰক শহুৰেকৰ ওচৰত এৰি গভৰ্ণৰ হিচাপে কাম কৰি নিজৰ জীৱন-নিৰ্বাহ কৰিছিল।

জাৰেম্বা পৰিয়ালৰ সৈতে কাম

১৯২৪ চনত গৰ্গনোৱা ৪১বছৰীয়া স্থপতি হেনৰিক জাৰেম্বাৰ ঘৰত গভৰ্ণৰ হয়। ল’ভ’ৰপৰা ৭ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত অৱস্থিত ব্ৰুচ'ভিচত তেওঁৰ ভিলাত তেওঁ কাম কৰিছিল। গৰ্গনোৱাক নিযুক্তি দিয়াৰ পূৰ্বে জাৰেম্বাই তেওঁৰ পত্নীৰপৰা পৃথক হৈছিল, যিগৰাকীয়ে মানসিক সমস্যাত ভুগি থকাৰ বাবে আশ্ৰয় শিবিৰত আবদ্ধ হৈ আছিল। জাৰেম্বা আৰু তেওঁৰ প্ৰাক্তন পত্নীৰ দুটা সন্তান আছিল: ১৯১৪ চনত জন্মগ্ৰহণ কৰা এগৰাকী কন্যা এলজবিয়েটা (লুচিয়া) আৰু ১৯১৭ চনত জন্মগ্ৰহণ কৰা এজন পুত্ৰ ষ্টেনিছল।

গৱৰ্ণৰ কৰ্তব্যৰ উপৰি গৰ্গনোৱাই ঘৰটো চলাইছিল। প্ৰায় এবছৰৰ পাছত গৰ্গনোৱা আৰু জাৰেম্বাৰ মাজত প্ৰেমৰ সম্পৰ্ক আৰম্ভ হয় আৰু অৱশেষত ১৯২৮ চনত কন্যা ৰোমানাৰ জন্ম হয়। পিছত গৰ্গনোৱাই দাবী কৰে যে তেওঁ ধনী স্থপতিজনক বিয়া কৰাব বুলি আশা কৰিছিল। ইফালে পিতৃ আৰু গৱৰ্ণৰৰ মাজৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কটো লক্ষ্য কৰিছিল কিশোৰী লুচিয়াই, যিয়ে প্ৰায়ে দেউতাকৰ সৈতে এই বিষয়ে তৰ্ক কৰিছিল।

হত্যা

১৯৩১ চনৰ ৩০–৩১ ডিচেম্বৰৰ নিশা বিছনাত শুই থকা এলজবিয়েটা (লুচিয়া)ৰ মূৰত এটা টান বস্তুত খুন্দা মাৰি থিতাতে মৃত্যুবৰণ কৰে। কুকুৰে জগাই তোলা ষ্টেনিছলা জাৰেম্বাই এই হত্যাকাণ্ডৰ কথা আৱিষ্কাৰ কৰি ঘৰৰ বাসিন্দাসকলক আতংকিত কৰি তুলিছিল। ডাক্টৰ লুডৱিক ছালাক মাতি অনা হৈছিল, এজন আৰক্ষী বিষয়াৰ সৈতে, যিয়ে কোঠাটো স্কেন কৰিছিল।

যিহেতু পৰিস্থিতিগত প্ৰমাণে গৰ্গনোৱাৰফালে আঙুলিয়াই দিছিল, সেয়েহে লগে লগে তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছিল। লগতে হত্যাকাৰীৰ সৈতে সহযোগিতা কৰাৰ সন্দেহত হেনৰিক জাৰেম্বাক ছয় সপ্তাহৰ বাবে জিম্মাত ৰখা হৈছিল। তদুপৰি আৰক্ষীৰ গুচৰীয়াই লুচিয়াৰ সৈতে গোপনে প্ৰেমত পৰা ব্ৰজুচ’ভিচৰ এজন মালিক আৰু কিশোৰ ল’ৰাৰ সাক্ষাৎকাৰ লয়।

জেৰাৰ সময়ত গৰ্গন’ৱাই নিজৰ নিৰ্দোষতা বজাই ৰাখিছিল। আৰক্ষী বিশেষজ্ঞসকলে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয়, যে হত্যাকাণ্ডটো ঘৰটোৰ এজন বাসিন্দাই সংঘটিত কৰিছিল, কিয়নো খিৰিকীৰ কাষত আৰু অট্টালিকাৰ চাৰিওফালে থকা বৰফত কোনো খোজ নাছিল। তদুপৰি ব্ৰেক-ইনৰ কোনো লেখ-জোখ পোৱা নগ’ল আৰু পৰিয়ালৰ কুকুৰ লাক্সে সেই নিশা ভুকুৱাব পৰা নাছিল। আৰক্ষীৰ চৰকাৰী প্ৰতিৱেদন অনুসৰি গৰ্গনোৱাই নিজৰ কোঠাৰপৰা কৰিড’ৰ পাৰ হৈ লুছিয়াৰ কোঠালৈ গৈ ছোৱালীজনীক হত্যা কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ খিৰিকীখন খুলিলে, আৰু তেওঁ ভুক্তভোগীৰ যোনিৰে আঙুলি সুমুৱাই দিলে, ধৰ্ষণৰ দৰে দেখাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। লুছিয়াৰ কোঠাৰপৰা ওলাই অহাৰ লগে লগে গৰ্গনোৱাই লাক্সৰ কুকুৰটোক লক্ষ্য কৰিলে, যাৰ মূৰত তেওঁ খুন্দা মাৰিলে। ডাইনিং ৰুমত শুই থকা ষ্টাছ জাৰেম্বাক জগাই দি কেনিনে কান্দিলে। ল’ৰাটোৱে কৰিডৰত প্ৰৱেশ কৰিলে, লক্ষ্য কৰিলে ভেড়াৰ চামৰা পিন্ধা এজন ব্যক্তি, বৰদিনৰ গছ এজোপাৰ কাষত থিয় হৈ আছে। পিছত ষ্টাছে দাবী কৰিছিল যে সেইজনী ৰীতা।

শোৱনি-কোঠালৈ উভতি যাব নোৱাৰি গৰ্গনোৱাই সম্মুখৰ দুৱাৰেদি দৌৰি ওলাই আহিল। শোৱনি-কোঠাত প্ৰৱেশ কৰি থাকোঁতে তাই আঙুলি কাটি সৰু খিৰিকী এখন ভাঙি পেলালে। তাৰ পিছত তাই নাইটড্ৰেছ সলনি কৰি ষ্টাছৰদ্বাৰা আতংকিত হোৱা ঘৰৰ আন বাসিন্দাসকলৰ লগত যোগ দিলে। ৩১ ডিচেম্বৰত গৰ্গনোৱাই বৰফৰ পিকটো এটা পুলত পেলাই দিছিল, যাৰ ফলত এটা মমবাতি হেৰুৱাইছিল। পিছত তেজৰ দাগ পৰা ৰুমাল এখন পোৱা গ’ল, লগতে ৰীতাৰ ভেড়াৰ ছালত তেজৰ লেখ-জোখ পোৱা গ’ল। ৰুমাল আৰু ভেড়াৰ চামৰাৰ তেজৰ গ্ৰুপ A, আনহাতে গৰ্গনোৱাৰ তেজ গ্ৰুপ o। তথাপি আৰক্ষীক বিশেষজ্ঞ বিজ্ঞানী লুডৱিক হিৰ্চফেল্ডৰ তথ্যই ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰিছিল।

পৰীক্ষণ

১৯৩২ চনৰ ১৪ মে’ত চমু বিচাৰৰ অন্তত ল’ৱ’ৰ জিলা আদালতে ৰীতা গৰ্গ’নোৱাক মৃত্যুদণ্ড দিয়ে। কেইবাটাও আইনী ভুল আৰু তেওঁৰ প্ৰতিৰক্ষাৰ আবেদনৰ বাবে (ৱাৰ্ছৰ মিচিছলাভ এটিংগাৰ, ক্ৰাকোৰ জোজেফ ৱ’জনিয়াকোভস্কি আৰু ল’ভ’ৰ মৌৰিচি এক্সাৰ) পিছলৈ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে ৰায়দান সলনি কৰে। কাৰাগাৰত থকাৰ সময়তে মাৰ্জেৰিটাই কন্যা ইৱাক জন্ম দিয়ে, ১৯৩২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত। ইয়াৰ মাজতে তেওঁৰ গোচৰটো ক্ৰাকোভৰ জিলা আদালতলৈ নিয়া হয় আৰু ১৯৩৩ চনৰ ২৯ এপ্ৰিলত ৰীতাক আঠ বছৰৰ কাৰাদণ্ড বিহা হয়। ১৯৪০ চনৰ ২৪ মে'ত গৰ্গনোৱাক মুকলি কৰি দিয়া হ'ব আছিল যদিও পোলেণ্ডত জাৰ্মান আক্ৰমণৰ বাবে ১৯৩৯ চনৰ ৩ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁক মুকলি কৰি দিয়া হয়।

ৰীতা গৰ্গনোৱাৰ পৰৱৰ্তী ভাগ্য জানিব পৰা হোৱা নাই। তেওঁৰ কন্যাসকলে দাবী কৰে যে তেওঁ দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰপৰা ৰক্ষা পৰিছিল। কিছুমান সূত্ৰৰ মতে, তাই চিলেচিয়ালৈ গুচি যায় বা অপ’লেত বাতৰি কাকতৰ ষ্টেণ্ড চলাইছিল। আন আন সূত্ৰই দাবী কৰিছে যে তাই পোলেণ্ড এৰি দক্ষিণ আমেৰিকাত বসতি স্থাপন কৰিছিল।

১৯৭৭ চনত পৰিচালক জানুছ মাজেভস্কিয়ে এখন বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ ছবি দ্য কেছ অৱ গৰ্গন’ৱা নিৰ্মাণ কৰে, য’ত ইৱা ডালকোভস্কাই ৰীতাৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰে। ২০১৪ চনত ৰীতাৰ কন্যা ইৱা আৰু নাতিনীয়েক মাৰ্গাৰিটা ইলিচ-লিছ’ভস্কাই বিচাৰ পুনৰ মুকলি কৰাৰ লগতে ৰায় সলনি কৰাৰ উদ্দেশ্য ঘোষণা কৰে।

উৎস

• Edmund Żurek: "Gorgonowa i inni", KiW, Warszawa 1973
• Stanisław Milewski "Ciemne sprawy międzywojnia", Wydawnictwo Iskry: Warszawa, 2002 / rec. Józef Gurgul - Problemy kryminalistyki 250/2005