মৃকান্দ

মৃকান্দ বা মৃকাণ্ড হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীৰ এজন ঋষি। তেওঁ মনস্বিনীৰ^১ স্বামী আৰু মাৰ্কণ্ডেয়ৰ পিতৃ।^২

কিম্বদন্তি

বিষ্ণু পুৰাণত মৃকান্দক ভৃগু আৰু মেৰুৰ দুই কন্যা খ্যাতি আৰু নিয়তিৰ ভিতৰৰ যিকোনো এগৰাকীৰ পুত্ৰ বিধাত্ৰীৰ বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে।^৩ মৃকান্দই মাৰ্কণ্ডেয় ঋষিৰ পিতৃ হয়।^৪ মাৰ্কণ্ডেয় পুৰাণত মানস্বিনীক মৃকান্দৰ পত্নী বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।^৫

মৃকান্দক বয়নৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে পূজন কৰা হয় আৰু দেৱতাৰ কৃতজ্ঞতাৰ ফলত তেওঁক দুটা বৰদান দিয়া হয়--এটা বাঘ আৰু এটা দৈত্য। দৈত্যটোৱে মৃকান্দৰ আদেশ অমান্য কৰা বাবে তাক বধ কৰা হয়, কিন্তু বাঘটাে আজ্ঞাকাৰী আছিল আৰু সেয়ে জীয়াই আছিল। আধুনিক কালৰ লোককথা অনুসৰি জংঘলত বাঘৰ সম্মুখীন হ’লে কেৱল মৃকান্দৰ নাম কোৱাটোৱেই যথেষ্ট যাতে নিজকে ইয়াৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰক্ষা কৰিব পৰা যায়। মৃকান্দক এতিয়াও লোককথাত এজন সতৰ্ক আৰু সুৰক্ষাৰ শক্তিধৰ ব্যক্তি হিচাপে দেখা যায়।^৬

আধুনিক বয়নৰ পিতৃ হোৱাৰ উপৰিও তেওঁক মাৰ্কণ্ডেয় পুৰাণত বিস্তৃতভাৱে উল্লেখ কৰা ঋষি (ঋষি) মাৰ্কণ্ডেয়ৰ পিতৃ হিচাপেও পূজন কৰা হয়।^৭৮ কিম্বদন্তি অনুসৰি মৃকান্দ আৰু তেওঁৰ পত্নী মৰুদমতী শিৱক পূজা কৰি পুত্ৰ জন্ম দিয়াৰ বৰ বিচাৰিছিল। ফলত তেওঁক হয় অল্পায়ু ধাৰ্মিক পুত্ৰ, নহয় নিম্ন বুদ্ধিমত্তাৰ কিন্তু দীৰ্ঘায়ু সন্তানৰ ভিতৰত এটা বাছি ল’বলৈ দিয়া হ’ল। মৃকান্দই প্ৰথমটোক বাছি লৈছিল আৰু মাৰ্কণ্ডেয় নামৰ এজন আদৰ্শ পুত্ৰৰ জন্ম দি ধন্য হৈছিল, যদিও তেওঁৰ ১৬ বছৰ বয়সত মৃত্যু হ’ব বুলি নিয়তিৰ বিধান আছিল।