বাদশ্বাহ বেগম

বাদশ্বাহ বেগম (প্ৰায় ১৭০৩ – ১৪ ডিচেম্বৰ ১৭৮৯) আছিল মোগল সম্ৰাট মহম্মদ শ্বাহৰ প্ৰথম পত্নী আৰু মুখ্য পত্নী।^১ তেওঁক জনপ্ৰিয়ভাৱে মালিকা-উজ-জামানী ("যুগৰ ৰাণী") উপাধিৰে জনা যায় যিটো তেওঁৰ স্বামীয়ে তেওঁলোকৰ বিয়াৰ ঠিক পিছতেই তেওঁক প্ৰদান কৰিছিল।^২

বাদশ্বাহ বেগম স্বামীৰ দ্বিতীয় খুলশালীয়েক আৰু জন্মৰপৰা মোগল ৰাজকুমাৰী আছিল। মোগল সম্ৰাট ফাৰুখছিয়াৰ আৰু তেওঁৰ প্ৰথম পত্নী গৌহৰ-উন-নিছা বেগমৰ কন্যা। স্বামীৰ ৰাজত্বকালত মোগল দৰবাৰত ডাঙৰ ৰাজনৈতিক প্ৰভাৱ পেলাইছিল আৰু তেওঁৰ আটাইতকৈ প্ৰভাৱশালী পত্নী আছিল। তেওঁৰ এই প্ৰচেষ্টাৰ ফলতেই তেওঁৰ সতীয়া পুত্ৰ আহমদ শ্বাহ বাহাদুৰে মোগলৰ সিংহাসনত আৰোহণ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল।^৩

পৰিয়াল আৰু বংশ

বাদশ্বাহ বেগমৰ জন্ম হৈছিল প্ৰায় ১৭০৩ চনত, তেওঁৰ প্ৰপৌত্ৰ ঔৰংজেবৰ ৰাজত্বকালত।^৪ পিছৰ মোগল সম্ৰাট ফাৰুখছিয়াৰ^৫৬ আৰু তেওঁৰ প্ৰথম পত্নী গৌহৰ-উন-নিছা বেগমৰ কন্যা আছিল। ফাৰুখছিয়াৰ আছিল ৰাজকুমাৰ আজিম-উছ-শ্বান^৭ৰ দ্বিতীয় পুত্ৰ যি তেওঁৰ পত্নী চাহিবা নিছৱান বেগমৰ ঘৰত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।^৮ আজিম-উছ-শ্বান নিজেই সপ্তম মোগল সম্ৰাট প্ৰথম বাহাদূৰ শ্বাহৰ দ্বিতীয় পুত্ৰ আছিল।^৯

বাদশ্বাহ বেগমৰ মাতৃ গৌহৰ-উন-নিছা বেগম (ফখৰ-উন-নিছা বেগম বুলিও জনা যায়) আছিল তুৰ্কী মূলৰ মোগল সম্ভ্ৰান্ত সাদাত খানৰ কন্যা,^১০ যি ফাৰুখছিয়াৰৰ অধীনত মিৰ আতিছ (আৰ্টিলাৰৰ মুৰব্বী^১১) আছিল।^১ মোগল ৰাজকুমাৰী হোৱাৰ বাবে বাদশ্বাহ বেগম আছিল সুশিক্ষিত, বুদ্ধিমান আৰু শাসন আৰু কূটনীতিৰ সূক্ষ্মতাসমূহৰ বিষয়ে শিক্ষিত আছিল।

বিবাহ

১৭১৯ চনত মহম্মদ শ্বাহে সিংহাসনত অধিষ্ঠিত হয় আৰু সম্ৰাট বাহাদুৰ শ্বাহ প্ৰথম।^১২শ্বাহৰ কনিষ্ঠ পুত্ৰ ৰাজকুমাৰ জাহান শ্বাহৰ পুত্ৰ আৰু সম্ৰাট ফাৰুখছিয়াৰৰ পিতৃ ৰাজকুমাৰ আজিম-উছ-শ্বানৰ কনিষ্ঠ সতীয়া ভাতৃ। শ্ৱাহ বেগমে পিতৃৰ জৰিয়তে স্বামীৰ দ্বিতীয় ভতিজাক আছিল। ১৭২১ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত^১৩ দিল্লীত মহম্মদ শ্বাহৰ সৈতে তেওঁৰ বিবাহ হয়। এই বিবাহৰ উদ্‌যাপন অতি ভয়ংকৰভাৱে কৰা হৈছিল। সেই অনুসৰি বহু বিষয়াই লাখ লাখ টকা উপহাৰ দিছিল আৰু সকলোৱে সন্মানৰ সাজ-পোছাক, মণি-মুকুতা আৰু দৰমহা বৃদ্ধি পাইছিল।^১৪ বিবাহৰ পিছত বাদশ্বাহ বেগমক মালিকা-উজ-জামানী ("যুগৰ ৰাণী")^১৫ উপাধি দিয়া হয় যাৰদ্বাৰা তেওঁক জনপ্ৰিয়ভাৱে জনা যায় আৰু ইয়াৰ উপৰি পদশাহ বেগমৰ উচ্চ উপাধি দিয়া হয়। বাদশ্বাহ বেগমৰ স্বামীৰ প্ৰথম পুত্ৰ শ্বাহৰিয়াৰ শ্বাহ বাহাদূৰৰ জন্ম হয় আৰু তেওঁৰ শৈশৱতে মৃত্যু হয়। ইয়াৰ পিছত তেওঁ নিঃসন্তান হৈ পৰিল।^২

ৰাণী পত্নী

বাদশ্বাহ বেগমে ৰাজ্য আৰু শাসন-ব্যৱস্থাৰ কেইবাটাও দিশত আগ্ৰহ প্ৰকাশ কৰি গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়ত সক্ৰিয় ভূমিকা পালন কৰিছিল। সম্ৰাটৰ মুখ্য পত্নী হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ সকলো পত্নীৰ ভিতৰত তেওঁ আটাইতকৈ প্ৰভাৱশালী আছিল আৰু তেওঁৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পেলাইছিল। পিছলৈ মহম্মদ শ্বাহে কোনো পৰিশোধনহীন মহিলা উধাম বাই নামৰ এগৰাকী নৃত্যশিল্পী ছোৱালীৰ প্ৰতি আকৰ্ষণ গঢ়ি তুলিছিল আৰু তেওঁক তেওঁৰ পত্নী কৰি তুলিছিল যদিও বাদশ্বাহ বেগম তেওঁৰ প্ৰিয় হৈয়েই আছিল। উধাম বাইৰ সৈতে হোৱা বিবাহৰ ফলত আহমদ শ্বাহ বাহাদূৰ নামৰ এজন পুত্ৰৰ জন্ম হয়। এই পুত্ৰক বাদশ্বাহ বেগমে নিজৰ পুত্ৰৰ দৰে ডাঙৰ-দীঘল কৰিছিল। তাই তেওঁক বহুত ভাল পাইছিল আৰু তাইৰ প্ৰচেষ্টাৰ বাবে তেওঁ ডাঙৰ হৈ সিংহাসনত আৰোহণ কৰিছিল।^১১৬ পিছলৈ বাদশ্বাহ বেগমে আহমদ শ্বাহৰ কন্যা মুহতাৰম-উন-নিছাকো ডাঙৰ-দীঘল কৰে।^১৭

বাদশ্বাহ বেগমে জম্মুত মাৰ্জিত অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ দায়িত্ব দিছিল আৰু সাধাৰণ মোগল শৈলীত তাৱী নদীৰ পাৰত আনন্দৰ উদ্যানৰ ভেটি স্থাপন কৰিছিল।^১৮