তৃতীয় লিংগ (third gender) হৈছে এনে এক ধাৰণা য’ত ব্যক্তিক নিজৰ দ্বাৰা বা সমাজৰ দ্বাৰা পুৰুষ বা নাৰী বুলি শ্ৰেণীভুক্ত কৰা নহয়। তিনিটা বা তাতকৈ অধিক লিংগক স্বীকৃতি দিয়া সমাজত ই এক সামাজিক শ্ৰেণী। তৃতীয় শব্দটোৰ অৰ্থ সাধাৰণতে "অন্য" বুলি বুজা যায় যদিও কিছুমান নৃতত্ত্ববিদ আৰু সমাজবিজ্ঞানীয়ে চতুৰ্থ১ আৰু পঞ্চম২ লিংগৰ বৰ্ণনা কৰিছে।
ব্যক্তিগতভাৱে পুৰুষ, মহিলা বা আন হিচাপে চিনাক্ত কৰা বা সমাজে চিনাক্ত হোৱাৰ অৱস্থাটো সাধাৰণতে ব্যক্তিজনে বাস কৰা বিশেষ সংস্কৃতিত লিংগ পৰিচয় আৰু লিংগ ভূমিকাৰ দ্বাৰাও সংজ্ঞায়িত হয়।
বেছিভাগ সংস্কৃতিতে লিংগ বাইনাৰী ব্যৱহাৰ কৰা হয়, য'ত দুটা লিংগ (ল'ৰা/পুৰুষ আৰু ছোৱালী/মহিলা) থাকে।৩৪৫ তৃতীয় বা চতুৰ্থ লিংগ থকা সংস্কৃতিত এই লিংগবোৰে ভিন্ন কথাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিব পাৰে। স্থানীয় হাৱাই আৰু টাহিটিয়ানসকলৰ বাবে মাহু হৈছে পুৰুষ আৰু মহিলাৰ মাজৰ এটা মধ্যৱৰ্তী অৱস্থা বা "অনিৰ্দিষ্ট লিংগৰ ব্যক্তি।" ৬ দক্ষিণ-পশ্চিম আমেৰিকাৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত ডাইনে নেটিভ আমেৰিকান লোকে চাৰিটা লিংগৰ বৰ্ণালী স্বীকাৰ কৰে: নাৰী, পুৰুষসুলভ নাৰী, নাৰীসুলভ পুৰুষ আৰু পুৰুষ।৭ "তৃতীয় লিংগ" শব্দটোৰ দ্বাৰা ভাৰতৰ হিজিৰা৮ সকলে আইনী পৰিচয় লাভ কৰিছে। পলিনেছিয়াৰ ফা'ফাফিন আৰু বলকান শপত গ্ৰহণ কৰা কুমাৰী সকলক বুজাবলৈও ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।৯ তৃতীয় লিংগক স্বীকৃতি দিয়া সংস্কৃতিৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে তেওঁলোকক সেই সংস্কৃতিৰ দ্বাৰা মূল্য দিয়া হৈছিল বা সেই সংস্কৃতিৰ নাৰীৰ সামাজিক গুৰুত্বক স্বীকাৰ কৰা নহৈছিল।১০
কেইবাটাও অ-পশ্চিমীয়া সংস্কৃতিত পোৱা যায় যদিও "তৃতীয়", "চতুৰ্থ", আৰু "কিছুমান" লিংগ ভূমিকাৰ ধাৰণাসমূহ এতিয়াও পশ্চিমীয়া সংস্কৃতি আৰু ধাৰণাগত চিন্তাধাৰাৰ মূলসুঁতিৰ বাবে কিছু নতুন।১১ এই ধাৰণাটো আধুনিক এলজিবিটি বা কুইয়াৰ উপসংস্কৃতিত আঁকোৱালি লোৱাৰ সম্ভাৱনা বেছি। আনহাতে মূলসুঁতিৰ পশ্চিমীয়া পণ্ডিতসকল—বিশেষকৈ দক্ষিণ এছিয়াৰ হিজৰা বা আমেৰিকাৰ থলুৱা "লিংগ ভিন্নতা" আৰু দুটা আত্মাৰ লোকৰ বিষয়ে লিখিবলৈ চেষ্টা কৰা নৃতত্ত্ববিদসকল —প্ৰায়ে "তৃতীয় লিংগ" শব্দটো কেৱল আধুনিক এলজিবিটি সম্প্ৰদায়ৰ ভাষাত বুজিবলৈ চেষ্টা কৰিছে, আন পণ্ডিতসকলে—বিশেষকৈ খিলঞ্জীয়া পণ্ডিতসকলে—এই কথাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে যে মূলসুঁতিৰ পণ্ডিতসকলৰ সাংস্কৃতিক বুজাবুজি আৰু প্ৰসংগৰ অভাৱৰ ফলত এই পণ্ডিতসকলে তৃতীয় লিংগৰ লোকসকলৰ বিষয়ে ব্যাপকভাৱে ভুল বৰ্ণনা কৰিছে, লগতে প্ৰশ্ন কৰা সংস্কৃতিসমূহৰ ভুল উপস্থাপন, য'ত এই ধাৰণাটো প্ৰকৃততে এই সংস্কৃতিসমূহৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰযোজ্য হয়নে নহয় আদিও অন্তৰ্ভুক্ত।১২১৩১৪১৫
তথ্যসূত্ৰ
- ↑ Trumbach, Randolph (1994). London's Sapphists: From Three Sexes to Four Genders in the Making of Modern Culture. In Third Sex, Third Gender: Beyond Sexual Dimorphism in Culture and History, edited by Gilbert Herdt, 111-36. New York: Zone (MIT)
- ↑ Graham, Sharyn (2001), Sulawesi's fifth gender, Inside Indonesia, April–June 2001
- ↑ Kevin L. Nadal, The SAGE Encyclopedia of Psychology and Gender (2017, ), page 401: "Most cultures currently construct their societies based on the understanding of gender binary—the two gender categorizations (male and female). Such societies divide their population based on biological sex assigned to individuals at birth to begin the process of gender socialization."
- ↑ Sigelman, Carol K.; Rider, Elizabeth A. (14 March 2017). Life-Span Human Development. Cengage Learning. পৃ. 385. ISBN 978-1-337-51606-8
- ↑ Maddux, James E.; Winstead, Barbara A. (11 July 2019). Psychopathology: Foundations for a Contemporary Understanding. Routledge. ISBN 978-0-429-64787-1
- ↑ Llosa, Mario Vargas. The men-women of the Pacific. tate.org.uk. Tate Britain
- ↑ Estrada, Gabriel S. (2011). Two Spirits, Nádleeh, and LGBTQ2 Navajo Gaze. American Indian Culture and Research Journal. পৃ. 167–190
- ↑ Agrawal, A. (1997). Gendered Bodies: The Case of the 'Third Gender' in India. Contributions to Indian Sociology. পৃ. 273–297
- ↑ Young, Antonia (2000). Women Who Become Men: Albanian Sworn Virgins.
- ↑ Holmes, Morgan. (July 2004). Locating Third Sexes. Transformations Journal
- ↑ McGee, R. Jon and Richard L. Warms 2011 Anthropological Theory: An Introductory History. New York, McGraw Hill
- ↑ Asia and the Pacific – ANU
- ↑ Pember, Mary Annette. (13 October 2016). 'Two Spirit' Tradition Far From Ubiquitous Among Tribes. Rewire
- ↑ de Vries, Kylan Mattias. (2009). Encyclopedia of gender and society. SAGE. পৃ. 64. ISBN 9781412909167
- ↑ Kehoe, Alice B. (2002). Appropriate Terms. SAA Bulletin. Society for American Archaeology 16(2), UC-Santa Barbara
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “তৃতীয় লিংগ” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৬২৪৮৯৭ (৭ আগষ্ট ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।