অসমীয়া বিশ্বকোষঅসম আৰু অসমীয়া ভাষাৰ জ্ঞানকোষ
ইতিহাস

হুন হুনাহপু

হুন হুনাহপু "এজন হুনাহপু" হৈছে লেট উত্তৰ ধ্ৰুপদী মায়া পৌৰাণিক কাহিনীৰ এক ব্যক্তিত্ব, যাৰ নামে তেওঁক দিনৰ গণনাৰ XX দিন হুনাহপু (ক্লাছিক আহাউ "প্ৰভু"ৰ সৈতে মিল থকা)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। তেওঁৰ কাহিনীটো আৰম্ভণিৰ ঔপনিৱেশিক "প'পল ৱুহ" পাণ্ডুলিপিৰ অংশ।

হালনাগাদ: ১৫ জানুৱাৰী ২০২৬ ৩০৫ শব্দ · ২ মিনিট সংগৃহীত ৬৯
সংশোধনৰ পৰামৰ্শ

হুন হুনাহপু "এজন হুনাহপু" হৈছে লেট উত্তৰ ধ্ৰুপদী মায়া পৌৰাণিক কাহিনীৰ এক ব্যক্তিত্ব, যাৰ নামে তেওঁক দিনৰ গণনাৰ XX দিন হুনাহপু (ক্লাছিক আহাউ "প্ৰভু"ৰ সৈতে মিল থকা)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। তেওঁৰ কাহিনীটো আৰম্ভণিৰ ঔপনিৱেশিক "প'পল ৱুহ" পাণ্ডুলিপিৰ অংশ।১ এই সূত্ৰ অনুসৰি হুন হুনাহপু মায়া হিৰো টুইনছ হুনাহপু আৰু এক্সবালাংকেৰ পিতৃ। ইয়াৰ উপৰিও তেওঁ যমজ সন্তান দুটাৰ সতীয়া ভাতৃ, শিল্পী আৰু লেখক হুন-চ’ৱেন আৰু হুন-বাটজৰ পৃষ্ঠপোষক। হুন হুনাহপু তেওঁৰ ভাতৃ ৱুকুব-হুনাহপু "সাত হুনাহপু"ৰ সৈতে যোৰ কৰা হৈছে। নায়ক যমজ সন্তানৰ আগৰ প্ৰজন্মৰ এই দুজন ভাতৃক পাতালৰ প্ৰভুসকলে (Xibalba) ঠগ খাই ডাৰ্ক হাউচত সোমাই বলি দিছিল। হুন হুনাহপুৰ মূৰটো ট্ৰফী গছত ওলোমাই থোৱা হৈছিল আৰু কেলাছলৈ সলনি হৈছিল। ইয়াৰ লালা (অৰ্থাৎ কেলাবছৰ ৰসে) জিবালবাৰ এজন প্ৰভুৰ কন্যা এক্সকুইকক গৰ্ভধাৰণ কৰিছিল। তাই পাতালৰ পৰা পলায়ন কৰি যমজ সন্তানৰ গৰ্ভধাৰণ কৰে। পাতালৰ প্ৰভুসকলক পৰাস্ত কৰাৰ পিছত যমজ সন্তান দুটাই পিতৃ আৰু পিতৃৰ ভাতৃৰ অৱশিষ্ট উদ্ধাৰ কৰে যদিও তেওঁলোকক পুনৰুজ্জীৱিত কৰিব নোৱাৰিলে।

মেইজ দেৱতাৰ শেষৰ ক্লাছিক মায়া প্ৰতিনিধিত্ব, কোপানৰ ৭১৫ খ্ৰীষ্টাব্দৰ এটা মন্দিৰত পোৱা মূৰ্তিৰ কাষ্ট
মেইজ দেৱতাৰ শেষৰ ক্লাছিক মায়া প্ৰতিনিধিত্ব, কোপানৰ ৭১৫ খ্ৰীষ্টাব্দৰ এটা মন্দিৰত পোৱা মূৰ্তিৰ কাষ্টছবি: Geni · CC BY-SA 4.0

হুন হুনাহপু আৰু মেইজ দেৱতা

যুক্তি দিয়া হৈছে যে উত্তৰ-ধ্ৰুপদী যুগৰ শেষৰ ফালে কুইচে মায়াৰ দৰে নহয়, ধ্ৰুপদী যুগৰ মায়াসকলে পিতৃত্বৰ ব্যক্তিত্বক মাকৈ হিচাপে পুনৰ জন্ম লোৱা বুলি বিশ্বাস কৰিছিল।২ এই তত্ত্বত কচ্ছপৰ চলঙৰ পৰা উঠি অহা টনছুৰেড মাইজ গডক হুন হুনাহপুক পুনৰুত্থান কৰা হয়, আনহাতে ফ্লেংকিং হিৰো টুইনছক তেওঁৰ সমযুগীয় লোকৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁৰ পুত্ৰ হিচাপে দেখা যায়। সেয়েহে হুন হুনাহপুক প্ৰায়ে 'মাকৈৰ দেৱতা' আৰু মাকৈৰ দেৱতাক 'প্ৰথম পিতৃ' বুলি কোৱা হয়।৩ মাকৈৰ দেৱতা তত্ত্বৰ সমৰ্থনত প্ৰায়ে মৃৎশিল্পৰ দৃশ্য এটাৰ উল্লেখ কৰা হয় য’ত দেখা যায় যে এটা কেক’ গছৰ এটা ডালত ওলমি থকা মাকৈৰ (আৰু কেক’ও) দেৱতাৰ মূৰ এটাই গুটিবোৰৰ এটাৰ ঠাই লয়। এই মূৰব্বীক হুন হুনাহপুৰ ট্ৰফী মুৰব্বী বুলি ধাৰণা কৰা হয়।৪ যদিও ক্লাছিক মায়া মাকৈৰ দেৱতাৰ সৈতে হুন হুনাহপুক চিনাক্তকৰণ জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে, আপত্তি এতিয়াও আছে। এইদৰে টনছুৰেড মেইজ গড হাইৰ’গ্লিফিক নাম (হুন-)হুনাহপুৰ প্ৰতিকৃতি গ্লিফৰ পৰা পৃথক আৰু ওলমি থকা ট্ৰফী মূৰ থকা গছজোপা কালাবছ গছৰ পৰিৱৰ্তে ব্যক্তিগতকৃত কেক’ গছ। এনে অসদৃশ ফলৰ মায়াৰ বাবে একে সঙ্গতি থকাৰ সম্ভাৱনা নাই।

তথ্যসূত্ৰ

  1. ↑ Tedlock 1996: 91-99
  2. ↑ Taube 1993: 63-67
  3. ↑ Freidel, Schele, Parker 1993: 530-531
  4. ↑ Taube 1985: 175-176

সম্পৰ্কিত শ্ৰেণী

মায়া সভ্যতাদেৱ-দেৱী

উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ

উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “হুন হুনাহপু” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৫৭০০৫০ (১৫ জানুৱাৰী ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।