পৰঞ্জা (বস্ত্ৰ)

পৰঞ্জা মধ্য এছিয়াৰ মহিলা আৰু ছোৱালীসকলে পিন্ধা এটা পৰম্পৰাগত চোলা, যিয়ে মূৰ আৰু শৰীৰ ঢাকি ৰাখে।^১২ আৰবী ভাষাত ইয়াক "বুৰ্খা" বুলিও জনা যায়। ইয়াৰ মৌলিক শৈলী আৰু কাৰ্য্য অন্যান্য আঞ্চলিক শৈলী যেনে আফগান চাদাৰীৰ সৈতে একে। মুখখন ঢাকি ৰখা অংশ, যাক চাচভান বা চাচম্বাণ্ড বুলি জনা যায়, সেই অংশটো ওজনত গধুৰ আৰু ঘোঁৰাৰ চুলিৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা হৈছিল। বিশেষকৈ নগৰীয়া উজবেক আৰু তাজিকসকলৰ মাজত ই প্ৰচলিত আছিল,^৩১ কিন্তু তাজিকিস্তানৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলৰ লোকে ইয়াক সাধাৰণতে পিন্ধা নাছিল।^৪৫ শ্বেবানিদসকলৰ শাসনৰ সময়তো ইয়াক পৰিধান কৰা হৈছিল (আনুমানিক ১৫১০-১৬০০)।^৬

১৮০০ চনত তাজিক আৰু উজবেকিস্তান মুছলমান মহিলাসকলে ঘৰৰ বাহিৰত থাকিলে পৰঞ্জা পিন্ধিব লাগিছিল।^৭ ১৯১৭ চনৰ ভিতৰত দক্ষিণ নদী অৱবাহিকাৰ নগৰীয়া উজবেকিস্তান মহিলাসকলৰ মাজত পৰঞ্জি আৰু চাচভন সাধাৰণ হৈ পৰিছিল। এইটো গ্ৰাম্য অঞ্চলত কমকৈ পিন্ধা হৈছিল আৰু যাযাবৰী অৱস্থাত একেবাৰেই পিন্ধা নাছিল।^৮

পৰঞ্জাৰ এটা ঐতিহাসিক বিৱৰণ ১৮৮৬ চনত বুখাৰালৈ যোৱা লৰ্ড কাৰ্জনৰ পৰা পোৱা গৈছে।^৯ তাত থকা সময়ছোৱাত তেওঁ কেতিয়াও ১০ৰ পৰা ৫০ বছৰৰ ভিতৰৰ কোনো মহিলা দেখা নাছিল, কাৰণ তেওঁলোক সকলোকে লুকুৱাই ৰখা হৈছিল। গধুৰ ক'লা ঘোঁৰাৰ চুলিৰ ওৰণিবোৰ "এজন চেইভৰ বাবে অতি বেয়া আৰু মোটা" আছিল, খালী হাতৰ আঁচল পিন মাৰি ঢিলাকৈ মেৰিয়াই থোৱা নীলা গাউন পিন্ধি খোজ কাঢ়ি যোৱা মহিলাসকলক "এযোৰ বস্ত্ৰ ঘূৰি ফুৰা বুলি ভুল হ'ব পাৰিলেহেঁতেন", আৰু ডাঙৰ ডাঙৰ চামৰাৰ বুটে তেওঁলোকৰ ভৰি ঢাকি ৰাখিছিল।^{১০১১১২১৩১৪} কাৰ্জনে লক্ষ্য কৰিছিল যে "ৰেংক আৰু ভাল চৰিত্ৰৰ মহিলাসকলে কেতিয়াও কোনো ৰাজহুৱা স্থান বা বজাৰত নিজকে দেখুৱাবলৈ সাহস নকৰে।" তেওঁ ইয়াক এক প্ৰকাৰৰ অত্যাচাৰ বুলি গৰিহণা দিছিল, যিটো নৈতিকতাৰ এক অতিৰঞ্জিত আৰু ভুল ধাৰণা পূবৰ সকলো ঠাইতে পোৱা যায়, কিন্তু বুখাৰাৰ দৰে ক'তো ইমান আকৰ্ষণীয় নহয়।^১৫১৬

লেনিনৰ নেতৃত্বত ছোভিয়েট ইউনিয়নৰ আৰম্ভণিতে ৰাছিয়াৰ অক্টোবৰ বিপ্লৱৰ পিছত যিয়ে ৰাষ্ট্ৰ নাস্তিকতা আনিছিল, ছোভিয়েট বিষয়াসকলে আবৃত মহিলাসকলক গ্ৰহণ কৰিছিল কাৰণ মুছলমানসকলক পুৰণি শাসন ব্যৱস্থা আৰু ৰাছিয়াৰ অৰ্থডক্স গীৰ্জাৰ বিৰুদ্ধে ৰাছিয়াৰ আদিম কমিউনিষ্টসকলৰ সৈতে মিত্ৰ হিচাপে দেখা গৈছিল। পিছলৈ ষ্টেলিনৰ অধীনত অৱশ্যে ছোভিয়েটসকলে ওৰণি আৰু পৰঞ্জাক নিৰুৎসাহিত বা নিষিদ্ধ কৰিব বিচাৰিছিল।^১৭১৮ ছোভিয়েটসকলে এই উন্মোচনক উজবেকিস্তান ছোভিয়েট সমাজবাদী গণৰাজ্য (SSR)ত হুজুম বুলি কোৱা হৈছিল।^১৯ ছোভিয়েট কমিউনিষ্টসকলে মধ্য এছিয়াৰ ওপৰত নিজৰ নিয়ন্ত্ৰণ নিশ্চিত কৰাৰ লগে লগে চাচভান আৰু পৰঞ্জা পৰিধান নিষিদ্ধ কৰা হয়।^২০২১ মাৰ্ক্সবাদী-লেনিনবাদী নাস্তিকতাবাদৰ মতবাদক সমৰ্থন কৰা কমিউনিষ্টসকলৰ নিৰ্দেশত পৰঞ্জাসমূহ জ্বলাই দিয়া হৈছিল।^২২ ১৯২০ চনত চৰকাৰে "মধ্য এছিয়ালৈ উগ্ৰপন্থী যুৱ নাস্তিকৰ দল আনিছিল, যিয়ে মহিলাক শাৰীৰিকভাৱে আক্ৰমণ কৰিছিল, প্ৰায়ে তাছকেন্দ, সমৰকন্দ আৰু অন্যান্য চহৰৰ ৰাজপথত তেওঁলোকৰ মুখৰ পৰা ওৰণি ফালি পেলাইছিল।"^২৩ কিন্তু কিছুমান ওৰণি পিন্ধা মুছলমান মহিলাই ইয়াৰ উত্তৰত ওৰণি খুলিবলৈ পঠোৱা মহিলাসকলক হত্যা কৰিছিল।^২৪ কিছুমান উজবেকে ছোভিয়েট ইউনিয়নে আৰম্ভ কৰা পৰঞ্জা বিৰোধী, বাল্য বিবাহ বিৰোধী আৰু বহুবিবাহ বিৰোধী অভিযানৰ হিংসাত্মক বিৰোধিতা কৰিছিল।^২৫

ছোভিয়েট ইউনিয়ন ভংগ হোৱাৰ পিছৰে পৰা তাজিকিস্তানৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ইমোমালিয়ে দাবী কৰিছিল যে ওৰণি তাজিক সংস্কৃতিৰ অংশ নাছিল।^২৬ কিৰ্গিজ ৰাষ্ট্ৰপতি আলমাজবেক আটাম্বায়েভৰ চৰকাৰে এই ওৰণিখনৰ ওপৰত আক্ৰমণ চলায়।^{২৭২৮২৯} মধ্য এছিয়াত এতিয়া এইবোৰ খুব কমেইহে পিন্ধা হয় আনহাতে বেছিভাগ ধৰ্মীয় মুছলমান মহিলাই হিজাব বা মূৰত গামোচা পছন্দ কৰে।