মেৰাপি

মাউণ্ট মেৰাপি হৈছে ইণ্ডোনেছিয়াৰ মধ্য জাভা প্ৰদেশ আৰু যোগ্যকাৰ্টা বিশেষ অঞ্চলৰ সীমান্তত অৱস্থিত এটা সক্ৰিয় স্তৰ আগ্নেয়গিৰি। ই ইণ্ডোনেছিয়াৰ আটাইতকৈ সক্ৰিয় আগ্নেয়গিৰি আৰু ১৫৪৮ চনৰপৰা নিয়মিতভাৱে বিস্ফোৰণ ঘটি আছে। ২৪ লাখ জনসংখ্যা থকা যোগ্যকাৰ্টা চহৰৰপৰা প্ৰায় ২৮ কিলোমিটাৰ (১৭ মাইল) উত্তৰত অৱস্থিত। আগ্নেয়গিৰিৰ কাষত হাজাৰ হাজাৰ লোক বাস কৰে, সমুদ্ৰপৃষ্ঠৰপৰা ১৭০০ মিটাৰ (৫,৫৭৭ ফুট) উচ্চতালৈকে গাঁও আছে।

প্ৰায়ে পাহাৰৰ শিখৰৰপৰা ধোঁৱা ওলোৱা দেখা যায়, আৰু উদ্গীৰণৰ ফলত কেইবাজনৰো মৃত্যু হৈছে। ১৯৯৪ চনৰ ২২ নৱেম্বৰত বৃহৎ উদ্গীৰণৰপৰা হোৱা পাইৰ'ক্লাষ্টিক প্ৰৱাহৰ ফলত ২৭ জন লোকৰ মৃত্যু হয়, বেছিভাগেই আগ্নেয়গিৰিৰ পশ্চিমে থকা মুণ্টিলান চহৰত।^১ যোগ্যকাৰ্টা ভূমিকম্পৰ কিছুসময়ৰ আগতে ২০০৬ চনত আন এক বৃহৎ বিস্ফোৰণ সংঘটিত হয়। জনবসতিপূৰ্ণ অঞ্চলসমূহৰ বাবে মেৰাপিয়ে সৃষ্টি কৰা বিপদৰ মাত্ৰাত ইয়াক দশকৰ আগ্নেয়গিৰিসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল, যিবোৰ বৃহৎ, ধ্বংসাত্মক বিস্ফোৰণৰ ইতিহাস আৰু ঘন জনবসতিপূৰ্ণ অঞ্চলৰ ওচৰত থকাৰ পোহৰত বিশেষ অধ্যয়নৰ যোগ্য বুলি গণ্য কৰা হয়।

২০১০ চনৰ ২৫ অক্টোবৰৰ বিয়লি মেৰাপিৰ দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব ঢালত উদ্গীৰণ ঘটে। পিছৰ এমাহত মুঠ ৩৫৩ জন লোকৰ মৃত্যু হয়, আনহাতে ৩ লাখ ৫০ হাজাৰ লোকে ঘৰ এৰি পলায়ন কৰিবলগীয়া হয়;^২ বেছিভাগ ক্ষতি পাইৰ'ক্লাষ্টিক প্ৰৱাহৰ ফলত হয়, আনহাতে ৪ নৱেম্বৰত হোৱা প্ৰচণ্ড বৰষুণে গলিত লাভা বোৱাই লহৰৰ সৃষ্টি কৰে যিয়ে অধিক ক্ষতি কৰে। ৩০ নৱেম্বৰৰ ভিতৰত বেছিভাগ মুখৰ উদ্গীৰণ বন্ধ হৈ গৈছিল আৰু চাৰিদিন পাছত চৰকাৰীমতে ভাবুকিৰ মাত্ৰা হ্ৰাস হৈছিল।^৩উদ্গীৰণৰ সময়ত মেৰাপিৰ বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ আকৃতি সলনি হৈছিল আৰু ইয়াৰ উচ্চতা ৩৮ মিটাৰ (১২৫ ফুট)ৰপৰা ২,৯৩০ মিটাৰ (৯,৬১৩ ফুট)লৈ হ্ৰাস পাইছিল।^৪

২০১০ চনৰ পৰা মেৰাপিত কেইবাটাও সৰু সৰু উদ্গীৰণ ঘটিছিল, আটাইতকৈ লক্ষণীয়ভাৱে দুটা ফ্ৰেটিক উদ্গীৰণ, যিবোৰ ২০১৩ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰ আৰু ২০১৮ চনৰ ১১ মে'ত সংঘটিত হৈছিল। ইয়াৰে প্ৰথম আৰু ডাঙৰটোত বৰষুণ আৰু আভ্যন্তৰীণ কাৰ্যকলাপৰ সংমিশ্ৰণৰ ফলত ২০০০ মিটাৰ (৬,৫৬২ ফুট) উচ্চতালৈকে ধোঁৱা ওলাইছিল।^৫ ২০২০ চনৰ আৰম্ভণিৰ পৰা কেইবাটাও সৰু সৰু উদ্গীৰণ ঘটিছে,এতিয়ালৈকে আটাইতকৈ শেহতীয়া বিস্ফোৰণ হৈছে ২০২০ চনৰ ৩ মাৰ্চত^৬ ২৭ মাৰ্চ ২০২০,^৭ ৭ জানুৱাৰী ২০২১,^৮ ৮ আগষ্ট ২০২১ আৰু ১৬ আগষ্ট ২০২১,^৯যিবোৰ আগ্নেয়গিৰি বিজ্ঞানীসকলৰ বাবে অতি আগ্ৰহৰ বিষয়।

ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান

মেৰাপি নামটো সংস্কৃত মেৰু যাৰ অৰ্থ "পৰ্বত"^১০ আৰু জাভানীজ api যাৰ অৰ্থ "জুই"। এইদৰে মেৰাপিক শিথিলভাৱে "অগ্নিৰ পৰ্বত" বা "অগ্নি পৰ্বত" বুলি অনুবাদ কৰিব পাৰি।

মাহদি (২০০৫)ৰ মতে, আগ্নেয়গিৰিৰ নাম "মেৰাপি" পুৰণি মালয় শব্দ api (জুই) ৰ এটা পুৰণি মালয় সংলগ্নতাৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে, যাৰ উপসৰ্গ, mər- যিটো আধুনিক মালয় আৰু ইণ্ডোনেছিয়ান ভাষাৰ ber- উপসৰ্গৰ পূৰ্বপুৰুষ বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। তেওঁৰ মতে আগ্নেয়গিৰিটোৰ নাম পশ্চিম সুমাত্ৰাৰ মাউণ্ট মাৰাপিৰ ক্ষেত্ৰতো একেই কথা প্ৰযোজ্য।^১১ যদি mər- সঁচাকৈয়ে আধুনিক মালয় আৰু ইণ্ডোনেছিয়ান ber- ৰ পূৰ্বপুৰুষ হয়, তেন্তে সেইটোৱে আগ্নেয়গিৰিটোৰ নামটো মালয় আৰু ইণ্ডোনেছিয়ান শব্দ berapi (জুই উলিওৱা)ৰ সৈতে ৰূপগতভাৱে একে কৰি তুলিব যিটো শব্দ, পৰ্বত(gunung)ৰ সৈতে মিলি আধুনিক মালয় আৰু ইণ্ডোনেছিয়ান শব্দ "আগ্নেয়গিৰি" গুনুং বেৰাপি (gunung berapi) গঠন কৰিব।^১২১৩