মহাম আংগা

মহাম আংগা (মৃত্যু ২৫ জুন ১৫৬২) আছিল মোগল সম্ৰাট আকবৰৰ ধাই মাতৃ আৰু মুখ্য পৰিচাৰিকা। ১৫৬০ চনৰ পৰা ১৫৬২ চনলৈকে তেওঁ কিশোৰ সম্ৰাটৰ ৰাজনৈতিক উপদেষ্টা আৰু মোগল সাম্ৰাজ্যৰ বাস্তৱিক উপদেষ্টা আছিল।.^১

জীৱনী

১৫৫৬ চনত তেৰ বছৰ বয়সত মোগল সম্ৰাট হিচাপে আকবৰৰ সিংহাসনত বহাৰ পূৰ্বে মহাম আংগা আছিল মুখ্য পৰিচাৰিকা। আকবৰৰ পালিত ভাতৃ হিচাপে মহাম আংগাৰ পুত্ৰ আধম খানক^২ প্ৰায় সাম্ৰাজ্যবাদী পৰিয়ালৰ এজন বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। চতুৰ আৰু অভিলাষী বুলি বিশ্বাস কৰা, ঘৰ-বাৰী আৰু হাৰেমৰ অতি দায়িত্বত থকা মহাম আংগাই নিজৰ আৰু পুত্ৰৰ কৰ্তৃত্বক আগুৱাই নিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। ১৫৪০ চনত দুয়োজনে আকবৰক প্ৰতাৰণা কৰি তেওঁৰ ৰিজেণ্ট আৰু অভিভাৱক বৈৰাম খান অবিহনে ভাৰতলৈ আহিছিল আৰু আকবৰক পতিয়ন নিয়াবলৈ সক্ষম হৈছিল যে এতিয়া তেওঁৰ বয়স সোতৰ বছৰ হোৱাৰ বাবে তেওঁক বৈৰামৰ প্ৰয়োজন নাই। আকবৰে তেওঁৰ উপদেষ্টা বৈৰামক চাকৰিৰ পৰা বৰ্খাস্ত কৰি মক্কালৈ তীৰ্থযাত্ৰালৈ পঠিয়াই দিলে। মাহৰ পিছত বৈৰামক এজন আফগান লোকে হত্যা কৰে আৰু বৈৰামৰ বহু ক্ষমতা মহাম আংগাৰ হাতলৈ যায়।

মৃত্যু

১৫৬২ চনৰ মে’ মাহত আকবৰৰ প্ৰিয় সেনাপতি ছামছ-উদ-দিন আতাগা খানক নিজেই যুৱ সম্ৰাটৰ হাতত হত্যা কৰাৰ বাবে আধম খানক হিংসাত্মক মৃত্যুদণ্ড দিয়াটোৱে তেওঁক গভীৰভাৱে প্ৰভাৱিত কৰিছিল। মহাম আংগাৰ আকবৰক উদ্দেশ্যি বিখ্যাত মন্তব্য “তুমি ভাল কৰিলা’’ যেতিয়া তেওঁ তাইক পুত্ৰৰ মৃত্যুদণ্ডৰ খবৰটো দিছিল আৰু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মৃত্যু হৈছিল।

তেওঁৰ আৰু তেওঁৰ পুত্ৰৰ সমাধিস্থল, যিটো আধম খানৰ সমাধি বুলি জনা যায়, আকবৰে নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ গঠনত লেবিৰিন্থৰ বাবে জনপ্ৰিয়ভাৱে ভুল-বুলাইয়া নামেৰে নামাকৰণ কৰা হৈছিল, মেহৰৌলিৰ কুতুব মিনাৰৰ উত্তৰত অৱস্থিত।

খাইৰুল মঞ্জিল

১৫৬১ খ্ৰীষ্টাব্দত মোগল স্থাপত্যৰ আৰ্হিৰে খাইৰুল মঞ্জিল নামৰ এটা মছজিদো নিৰ্মাণ কৰিছিল। পিছলৈ ই মাদ্ৰাছা হিচাপে কাম কৰিছিল, আৰু এতিয়া ই দিল্লীৰ পুৰাণ কিলাৰ বিপৰীতে মথুৰা ৰোডত, দক্ষিণ-পূবে শ্বেৰ শ্বাহ গেটলৈকে থিয় হৈ আছে।^৩৪

মহাম আংগাৰ দাসেই আকবৰক হত্যা কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল, চিকাৰৰ পৰা উভতি আহি নিজামুদ্দিন দৰগাহৰ ফালে যোৱাৰ পিছত, কিন্তু কাঁড়ডালে তাৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁৰ দলৰ এজন সৈনিকক আঘাত কৰিছিল, যিজন কম পৰিমাণে আঘাতপ্ৰাপ্ত হৈছিল, আৰু তেওঁৰ গধুৰ আঘাত হোৱা নাছিল।^৫