ভোজন মন্ত্ৰ

ভোজন মন্ত্ৰ হ'ল ভোজন কৰাৰ পূৰ্বে গোৱা এটা মন্ত্ৰ।^১২ ই প্ৰাচীন ভাৰতীয় পৰম্পৰা অনুসৰি প্ৰচলিত।^৩ ভোজন মন্ত্ৰ কেৱল ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ অংশ নহয়, বৰঞ্চ ইয়াৰ দ্বাৰা মানসিক একাগ্ৰতা, কৃতজ্ঞতা আৰু সুস্থ জীৱনশৈলী প্ৰচাৰিত হয়। আধুনিক সময়তো বহু গৃহ, মন্দিৰ, আৰু ধাৰ্মিক অনুষ্ঠানত ভোজনৰ আগতে এই মন্ত্ৰ পাঠ কৰা হয়।^৩

ভোজন মন্ত্ৰ

ॐ

ॐ ব্ৰহ্মাপণং ব্ৰহ্মহবিব্ৰহ্মাগ্নৌব্ৰহ্মণা হুতম্।

ব্ৰহ্মৈৱ তেন গন্তব্যং ব্ৰহ্মকৰ্মসমাধিনা॥ (গীতা)^৪

ॐ সহ নাৱৱতু সহ নৌ ভুনক্তু। সবৱীৰ্য্যং কৰৱাৱহৈ।

তেজস্বিনাৱধীতমস্তু মা ৱিদ্বিৱহৈ॥ (কঠোপনিষদ)^৫

ॐ শান্তিঃ শান্তিঃ শান্তিঃ॥

ভোজন মন্ত্ৰৰ অৰ্থ

“ব্ৰহ্মাৰ্পণংব্ৰহ্মহবিব্ৰহ্মাগ্নেী ব্ৰহ্মণা হুতম্।

ব্ৰহ্মৰ উদ্দেশ্যেৰে, ব্ৰহ্মৰূপী জুইত, ব্ৰহ্মৰূপী আহুতিৰে হৱন কৰিলে—

“ব্ৰহ্মৈৱ তেন গন্তব্য ব্ৰহ্মকৰ্মসমাধিনা॥”

এই ব্ৰহ্মৰূপ সাধনৰ ফলস্বৰূপ যি পৰম ফল প্ৰাপ্ত হ'ব, ইয়ো সেই একেই ব্ৰহ্মৰূপ।^৪

“ওঁ সহ নাৱৱতু।”

আমি পৰস্পৰ ইজনে সিজনক ৰক্ষা কৰোহক।

“সহ নৌ ভুনক্তু।”

সকলো ভোগ্য বস্তু আমি পৰস্পৰ মিলিত হৈ ভোগ কৰোহক।

“সবৱীৰ্য্যং কৰৱাৱহৈ।”

আমি মিলিত হৈ বিৰাট পৰাক্ৰম কৰোহক।

“তেজস্বিনাৱধীতমস্তু”।

আমাৰ অধ্যয়ন কৰা জ্ঞান তেজস্বী হওক।

“মা ৱিদ্বিৱহৈ।”

পৰস্পৰৰ বিদ্বেষ আমি ত্যাগ কৰোঁহক।

“॥ওঁ শান্তিঃ শান্তিঃ শান্তিঃ॥”

সকলো শান্তি হওক। অৰ্থাৎ আধিভৌতিক, আধিদৈৱিক আৰু আধ্যাত্মিক শান্তি হওক।^৫

ভোজন মন্ত্ৰৰ উদ্দেশ্য

আমি সাত্বিক (বিশুদ্ধ, নিশ্চিন্ত) মনেৰে খাদ্য গ্ৰহণ কৰা উচিত। আমাৰ পূৰ্বপুৰুষসকলে খাদ্য গ্ৰহণ কৰাৰ আগতে ঈশ্বৰক খাদ্য আগবঢ়োৱাৰ পৰামৰ্শ দিছিল। এনেদৰে গ্ৰহণ কৰা খাদ্য প্ৰসাদ (পবিত্ৰ প্ৰসাদ) হৈ পৰে। প্ৰাৰ্থনাই পাত্ৰৰ পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা, খাদ্য সামগ্ৰীৰ পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা, আৰু ৰন্ধা প্ৰক্ৰিয়াত পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাৰ ফলত হোৱা তিনিটা অশুদ্ধিৰ পৰা খাদ্য পৰিষ্কাৰ কৰে। খাদ্য শুদ্ধ কৰিবলৈ এই তিনিটা অশুদ্ধিৰ পৰা মুক্তি পোৱাটো প্ৰয়োজনীয়, কাৰণ বিশুদ্ধ খাদ্য নিৰ্মল মন নিৰ্মাণৰ কামত সোমাই যায়। ৰন্ধন প্ৰক্ৰিয়াৰ বিশুদ্ধতা নিশ্চিত কৰাটো সম্ভৱ নহয় কাৰণ আমি নাজানো খাদ্য প্ৰস্তুত কৰা মানুহজনৰ মনত কি চিন্তাই জুৰুলা কৰে। ঠিক তেনেদৰে আমি খাদ্য সামগ্ৰীৰ পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা নিশ্চিত কৰিব নোৱাৰো কাৰণ আমি নাজানো যে ইয়াক আমাক বিক্ৰী কৰা ব্যক্তিজনে সৎভাৱে লাভ কৰিছিল নে নাই। সেয়েহে আমাৰ ফালৰ পৰা প্ৰাৰ্থনাৰ ৰূপত ঈশ্বৰক খাদ্য অৰ্পণ কৰাটো অতি প্ৰয়োজনীয় যাতে এই তিনিটা অশুদ্ধিয়ে আমাৰ মনটোক জুৰুলা নকৰে।^৩

এইদৰে ভগৱানক আগবঢ়োৱা খাদ্য পাচনতন্ত্ৰত 'বৈষ্ণৱৰ" দ্বাৰা হজম হয়। যিহেতু ঈশ্বৰ বৈষ্ণৱৰ হিচাপে অগ্নিৰ ৰূপত অস্তিত্ব আছে, সেয়েহে তেওঁ অশুদ্ধিৰ লগতে খাদ্যও হজম কৰে। গতিকে, অশুদ্ধি খাদ্যত প্ৰৱেশ কৰিলেও মানুহৰ কোনো প্ৰভাৱ নপৰে।^৩