তাত্যানা আফানাচিয়েভা-এহ্ৰেনফেষ্ট

তাত্যানা আলেক্সেয়েভনা আফানাচিয়েভা-এহ্ৰেনফেষ্ট^১ (জন্ম নাম: আফানাছিয়েভা; ১৯ নৱেম্বৰ ১৮৭৬ – ১৪ এপ্ৰিল ১৯৬৪) ৰাছিয়ান-ডাচ গণিতজ্ঞ আৰু পদাৰ্থবিজ্ঞানী আছিল, যিয়ে তেওঁৰ স্বামী পল এহ্ৰেনফেষ্টৰ সৈতে পৰিসংখ্যা বলবিজ্ঞান আৰু পৰিসংখ্যাগত তাপগতিবিদ্যাৰ ক্ষেত্ৰত অৱদান আগবঢ়াইছিল।^২

প্ৰাথমিক জীৱন

ৰাছিয়া সাম্ৰাজ্যৰ (বৰ্তমানৰ ইউক্ৰেইন) কিয়েভত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল টাটিয়ানা আফানাছিয়েভাই। তেওঁৰ পিতৃ আছিল ইম্পেৰিয়েল ৰেলৱেৰ মুখ্য অভিযন্তা আলেকজেণ্ডাৰ আফানাচিয়েভ, যিয়ে ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ ভ্ৰমণত টাটিয়ানাক লৈ আহে। সৰুতে তেওঁৰ পিতৃৰ মৃত্যু হয়, সেয়েহে তেওঁ ৰাছিয়াৰ চেণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গলৈ গুচি যায় আৰু তেওঁৰ খুৰীয়েক ছ’নিয়া আৰু চেণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গ পলিটেকনিক ইনষ্টিটিউটৰ অধ্যাপক পিটাৰ আফানাচিয়েভ খুৰাকৰ সৈতে থাকিবলৈ লয়।^৩

আফানাছিয়েভাই গণিত আৰু বিজ্ঞানৰ বিশেষজ্ঞতাৰে চেণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গৰ স্বাভাৱিক বিদ্যালয়ত পঢ়িছিল। সেই সময়ত মহিলাসকলক ৰাছিয়াৰ ভূ-খণ্ডৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত পঢ়িবলৈ দিয়া হোৱা নাছিল, গতিকে স্বাভাৱিক বিদ্যালয়ৰপৰা স্নাতক হোৱাৰ পিছত তাত্যানাই অৰেষ্ট চভলছনৰ অধীনত চেণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গৰ মহিলা বিশ্ববিদ্যালয়ত গণিত আৰু পদাৰ্থ বিজ্ঞান অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ১৯০২ চনত ফেলিক্স ক্লেইন আৰু ডেভিদ হিলবাৰ্টৰ ওচৰত অধ্যয়ন অব্যাহত ৰাখিবলৈ তেওঁ জাৰ্মানীৰ গটিংগেন বিশ্ববিদ্যালয়লৈ বদলি হয়।^৩

গটিংগেন বিশ্ববিদ্যালয়ত আফানাছিয়েভাই পল এহ্ৰেনফেষ্টক লগ পাইছিল। যেতিয়া এহ্ৰেনফেষ্টে আৱিষ্কাৰ কৰিলে যে আফানাছিয়েভাই গণিত ক্লাবৰ সভাত অংশগ্ৰহণ কৰিব নোৱাৰে, তেতিয়া তেওঁ বিদ্যালয়খনৰ সৈতে তৰ্ক কৰি সেই নিয়ম সলনি কৰি দিলে। দুয়োৰে মাজত বন্ধুত্ব গঢ় লৈ উঠে আৰু ১৯০৪ চনৰ ২১ ডিচেম্বৰত তেওঁলোকৰ বিবাহ হয়, পিছলৈ ১৯০৭ চনত চেণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গলৈ উভতি যায়। ৰাছিয়াৰ আইন অনুসৰি ভিন্ন ধৰ্মৰ দুজন লোকৰ মাজত বিবাহৰ অনুমতি নাছিল। যিহেতু তাত্যানা ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স আৰু এহ্ৰেনফেষ্ট ইহুদী আছিল, সেয়েহে দুয়োজনে বিবাহিত হৈ থাকিবলৈ আনুষ্ঠানিকভাৱে নিজৰ ধৰ্ম ত্যাগ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়।^২ তেওঁলোকৰ দুগৰাকী কন্যা আৰু দুজন পুত্ৰ আছিল; এগৰাকী কন্যা টাটিয়ানা এহ্ৰেনফেষ্টো গণিতজ্ঞ হৈ পৰিছিল।