শ্বাৰ্ল দ্য গ'ল

শ্বাৰ্ল অঁদ্ৰে জ’জেফ মাৰি দ্য গ’ল (Charles de Gaulle,; ২২ নৱেম্বৰ ১৮৯০ – ৯ নৱেম্বৰ ১৯৭০) এজন ফৰাচী সেনাপতি আৰু ৰাষ্ট্ৰনেতা আছিল, যিয়ে দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধত নাজী জাৰ্মানীৰ বিৰুদ্ধে মুক্ত ফৰাচী বাহিনীক নেতৃত্ব দিছিল আৰু ১৯৪৪–৪৬ চনত ফৰাচী গণৰাজ্যৰ অস্থায়ী চৰকাৰৰ অধ্যক্ষতা কৰিছিল।^১ ১৯৫৮ চনত আলজিয়াৰ সংকটৰ সময়ত ৰেনে ক'টিৰ দ্বাৰা ফৰাচী প্ৰধানমন্ত্ৰী নিযুক্ত হোৱাৰ পিছত তেওঁ অৱসৰৰ পৰা ওলাই আহিল আৰু পঞ্চম গণৰাজ্যৰ সংবিধান পুনৰ লিখিবলৈ নেতৃত্ব দিয়াৰ পিছত এই সংবিধান গণভোটে গৃহীত হয়।^২

লিলত জন্মগ্ৰহণ কৰা দ্য গ'ল প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধত একজন সজ্জিত বিষয়া হিচাপে যুদ্ধত অংশ গ্ৰহণ কৰিছিল, বহু বছৰ আহত হয় আৰু যুদ্ধবন্দী হোৱা আছিল।^৩ আন্তঃযুদ্ধকালত তেওঁ ভ্ৰাম্যমাণ সাজসজ্জিত বিভাগৰ পোষকতা কৰিছিল। ১৯৪০ চনৰ মে’ মাহত জাৰ্মান আক্ৰমণৰ সময়ত তেওঁ এটা টেংকৰ প্ৰভাৱশালী দলৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু যুদ্ধৰ উপ‑সচিবৰ নিযুক্তি লাভ কৰিছিল।^৪

দ্য গ'লৰ ইংলেণ্ড পলায়নৰ সময়, তেওঁ ১৮ জুন ১৯৪০ তাৰিখে ৰেডিঅ’ লণ্ডনৰ মাধ্যমে ফৰাচীসকলক যুদ্ধ অব্যাহত ৰাখিবলৈ আহ্বান জনায়, যাক মুক্ত ফৰাচীৰ আন্দোলন আৰম্ভণি বুলি গণ্য কৰা হয়।^৫ মৃত্যুৰ শেষৰ দৰমহাৰ আগতে, ১৯৪৪ চনত তেওঁ অস্থায়ী চৰকাৰৰ মুৰব্বী হয় আৰু গণতন্ত্ৰ পুনৰুদ্ধাৰৰ নেতৃত্ব লয়।^৬

১৯৪৬ চনত তেওঁ পদত্যাগ কৰে, যদিও ৰেলী অৱ দ্য ফ্ৰান্স পিপলৰ (RPF) প্ৰতিষ্ঠা কৰি ৰাজনৈতিকভাৱে সক্ৰিয় থাকে। ১৯৫০ দশকত তেওঁ স্মৃতিগ্ৰন্থ লিখে, যাৰ প্ৰথম খণ্ড 'মেমনোয়া দ্য গেৰৰ' ১৯৫৪ চনত প্ৰকাশ পায়।^৭

১৯৫৮ চনৰ মে’ মাহৰ সংকটত চতুৰ্থ গণৰাজ্যৰ সংকটক লৈ তেওঁ পুনৰ ক্ষমতালৈ আহে।^৮ তেওঁ পঞ্চম গণৰাজ্য গঠন কৰে আৰু শক্তিশালী ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে ১৯৫৯–৬৯ চনলৈ সেৱা আগবঢ়ায়।^৯

আলজিয়াৰ যুদ্ধৰ সময়ত, তেওঁ 'স্ব-নিয়ন্ত্ৰণ' নীতি ঘোষণা কৰি ১৯৬২ চনত আলজিৰিয়াৰ স্বাধীনতা দিয়ে।^১০

দ্য গ'ল "Gaullism" নামৰ ৰাষ্ট্ৰীয় নীতি অনুসৰণ কৰিছিল। তেওঁ নাটোৰ সংহত সামৰিক কমাণ্ডৰ পৰা বাহিৰ হয় আৰু স্বতন্ত্ৰ ফ্ৰান্সৰ পাৰমাণৱিক শক্তি গঢ়ি তোলে।^১১ ১৯৬৩ চনত কনৰাড এডেনাউৰৰ সৈতে এলিচি চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰি ফ্ৰান্স-জাৰ্মান সম্পৰ্ক উন্নত কৰে।^১২

দ্য গ'ল ইউৰোপক সাৰ্বভৌম ৰাষ্ট্ৰৰ মহাদেশ হিচাপে গঢ়াৰ পক্ষপাতী আছিল আৰু অতিৰাষ্ট্ৰীয় ইউৰোপীয়ীকৰণৰ বিপক্ষে মত দিছিল। তেওঁ আমেৰিকাৰ ভিয়েটনাম নীতি আৰু ডলাৰৰ আধিপত্যৰ ওপৰত সমালোচনা কৰিছিল। ১৯৬৮ চনৰ মে’ মাহত ছাত্ৰ–শ্ৰমিক আন্দোলনৰ সময়ত প্ৰতিবাদৰ সন্মুখীন হৈছিল যদিও সেনাৰ সমৰ্থন লাভ কৰি ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰ্বাচনত জয়ী হৈছিল। ১৯৬৯ চনত গণভোটত পৰাস্ত হোৱাৰ পিছত তেওঁ পদত্যাগ কৰে।^১৩

১৯৭০ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত দ্য গ'লৰ মৃত্যু হয়। মৃত্যুৰ পিছত ফ্ৰান্স তথা বিশ্বজুৰি বহুতো স্থাপত্য, ৰাস্তা আৰু বিমানবন্দৰ তেওঁৰ স্মৃতিত উৎসৰ্গা কৰা হয়।^১৪