সমগ্ৰ বিশ্বৰ দেশসমূহত নাৰীৰ ভোটাধিকাৰ – মহিলাৰ ভোট দানৰ অধিকাৰ – বিভিন্ন সময়ত লাভ কৰা হৈছে। বহু দেশত সৰ্বজনীন ভোটাধিকাৰৰ পূৰ্বে মহিলাৰ ভোটাধিকাৰ প্ৰদান কৰা হৈছিল, এনে ক্ষেত্ৰত কিছুমান আৰ্থ-সামাজিক শ্ৰেণী বা জাতিৰ মহিলা আৰু পুৰুষে এতিয়াও ভোটদান কৰিব পৰা নাছিল। কিছুমান দেশে একে সময়তে উভয় লিংগক ভোটাধিকাৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই সময়সীমাৰ তালিকাত মহিলাৰ ভোটাধিকাৰ প্ৰণয়ন হোৱা বছৰবোৰৰ লেখ দিয়া হৈছে। কিছুমান দেশৰ তালিকা এবাৰতকৈ অধিক, কিয়নো বয়স, মাটিৰ মালিকীস্বত্ব ইত্যাদি অনুযায়ী অধিক মহিলালৈ এই অধিকাৰ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হৈছিল। বহু ক্ষেত্ৰত প্ৰথম ভোটদান পৰৱৰ্তী বছৰত হৈছিল।
আইল অৱ মেন (ভৌগোলিকভাৱে ব্ৰিটিছ দ্বীপপুঞ্জৰ অংশ কিন্তু যুক্তৰাজ্যৰ অংশ নহয়)ৰ কিছুমান মহিলাই (সম্পত্তিৰ মালিকীস্বত্বৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি) ১৮৮১ চনত ভোটাধিকাৰ লাভ কৰে।১২
নিউজিলেণ্ড আছিল বিশ্বৰ প্ৰথমখন স্বশাসিত দেশ, য'ত সকলো মহিলাই ১৮৯৩ চনৰপৰা সংসদীয় নিৰ্বাচনত ভোটাধিকাৰ লাভ কৰিছিল।৩ কিন্তু ১৯১৯ চনলৈকে মহিলাসকলে সংসদত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হ’ব পৰা নাছিল।
দক্ষিণ অষ্ট্ৰেলিয়াৰ উপনিৱেশে ১৮৯৫ চনত মহিলাসকলক ভোটদান আৰু নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হোৱাৰ অনুমতি দিয়ে।৪ ছুইডেনত ১৭১৮ চনৰ পৰা ১৭৭২ চনৰ ভিতৰত স্বাধীনতা যুগত মহিলাৰ চৰ্তসাপেক্ষ ভোটাধিকাৰ প্ৰদান কৰা হৈছিল।৫ কিন্তু ১৯১৯ চনতহে সমতা লাভ কৰা হৈছিল, য’ত মহিলাৰ ভোটৰ মূল্য পুৰুষৰ ভোটৰ দৰেই আছিল।
১৯০২ চনৰ অষ্ট্ৰেলিয়ান কমনৱেলথ ফ্ৰেঞ্চাইজি আইনখনে অষ্ট্ৰেলিয়াত বাস কৰা মহিলা ব্ৰিটিছ প্ৰজাসকলক ফেডাৰেল নিৰ্বাচনত ভোটদান কৰিবলৈ সক্ষম কৰিছিল আৰু লগতে তেওঁলোকক অষ্ট্ৰেলিয়াৰ সংসদত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হোৱাৰ অনুমতি দিছিল, যাৰ ফলত নতুনকৈ ফেডাৰেট কৰা অষ্ট্ৰেলিয়া দেশখনে আধুনিক বিশ্বৰ ভিতৰতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে ভোটদান কৰিছিল। কিন্তু এই আইনখনে "অষ্ট্ৰেলিয়া, এছিয়া, আফ্ৰিকা আৰু প্ৰশান্ত মহাসাগৰীয় দ্বীপপুঞ্জৰ (নিউজিলেণ্ডৰ বাহিৰে)" স্থানীয় লোকসকলক বাদ দিছিল। দুখন ৰাজ্যই হয় ফলপ্ৰসূভাৱে বা স্পষ্টভাৱে খিলঞ্জীয়া অষ্ট্ৰেলিয়ানসকলক বাদ দিলে।
১৯০৬ চনত স্বায়ত্তশাসিত গ্ৰেণ্ড ডাচি অৱ ফিনলেণ্ড, যিখন পিছলৈ ফিনলেণ্ড ৰিপাব্লিকত পৰিণত হয়, বিশ্বৰ প্ৰথমখন দেশ যিয়ে সকলো মহিলা আৰু সকলো পুৰুষক ভোটাধিকাৰ আৰু নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হোৱাৰ অধিকাৰ দুয়োটাকে প্ৰদান কৰে। ইউৰোপৰ প্ৰথমখন দেশ হিচাপেও ফিনলেণ্ড আছিল যিয়ে মহিলাক ভোটাধিকাৰ দিছিল।৬৭ পিছৰ বছৰত ফিনলেণ্ডত বিশ্বৰ প্ৰথম মহিলা সংসদ সদস্য নিৰ্বাচিত হয়।
ইউৰোপত মহিলাসকলক ভোটাধিকাৰ প্ৰদান কৰা শেষৰটো অধিকাৰক্ষেত্ৰ আছিল ছুইজাৰলেণ্ডৰ কেণ্টন এপেনজেল ইনেৰ’ডেন (AI), ১৯৯১ চনত। এপেনজেল ইনাৰৰোডেন হৈছে ১৯৯০ চনত প্ৰায় ১৪,১০০ জন বাসিন্দা থকা চুইজাৰলেণ্ডৰ আটাইতকৈ সৰু কেণ্টন।৮ ছুইজাৰলেণ্ডৰ মহিলাসকলে ১৯৭১ চনত ফেডাৰেল পৰ্যায়ত৯ আৰু ১৯৫৯ চনৰ পৰা ১৯৭২ চনৰ ভিতৰত স্থানীয় কেণ্টন পৰ্যায়ত ভোটাধিকাৰ লাভ কৰে, ১৯৮৯/১৯৯০ চনত এপেনজেলৰ বাহিৰে।১০
চৌদি আৰবত ২০১৫ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত পৌৰসভাৰ নিৰ্বাচনত মহিলাসকলক প্ৰথমে ভোটদানৰ অনুমতি দিয়া হৈছিল।১১
অন্য দেশৰ মহিলাৰ ভোট দানৰ অধিকাৰৰ বাবে মহিলাৰ আইনী অধিকাৰৰ সময়সীমা চাওক।
১৭ শতিকা
১৬৮৯ চনত
ফ্ৰিজলেণ্ড: গ্ৰাম্য জিলাৰ ফ্ৰিজলেণ্ড ৰাজ্যৰ নিৰ্বাচনত মহিলা মাটিৰ মালিকসকলক ভোটদানৰ অনুমতি দিয়া হয়।১২
১৮ শতিকা
১৭১৮ চনত
ছুইডেন: চহৰ গিল্ডৰ মহিলা কৰদাতা সদস্যসকলক স্থানীয় পৌৰ নিৰ্বাচন (১৭৫৮ চনত বাতিল কৰা) আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰ্বাচন (১৭৭২ চনত বাতিল কৰা)ত ভোটদানৰ অনুমতি দিয়া হয়।৫
১৭৩৪ চনত
ছুইডেন: আইনী সংখ্যাগৰিষ্ঠতাৰ মহিলা কৰদাতা সম্পত্তিৰ মালিকসকলক স্থানীয় গ্ৰাম্য নিৰ্বাচনত ভোটদানৰ অনুমতি দিয়া হয় (কেতিয়াও বাতিল কৰা হোৱা নাই)।৫
১৭৫৫ চনত
কৰ্চিকা: স্বাধীন গণৰাজ্যৰ ডায়েটত মহিলাৰ ভোটাধিকাৰ (সমাবেশ; ১৭৬৯ চনত ফ্ৰান্সৰ দ্বাৰা সংযুক্ত হোৱাৰ পিছত বাতিল কৰা হয়)।১৩
১৭৭৬ চনত
নিউ জাৰ্চি: (আমেৰিকাৰ ৰাজ্য): সম্পত্তিৰ প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰা অবিবাহিত আৰু বিধৱা মহিলাসকলক ভোটদানৰ অনুমতি দিয়া; পিছলৈ ১৮০৭ চনত বাতিল কৰা হয়।
তথ্যসূত্ৰ
- ↑ Tynwald - Parliament of the Isle of Man - Home. www.tynwald.org.im
- ↑ (5 December 2017). Votes for Women!. www.gov.im
- ↑ New Zealand women and the vote - Women and the vote · NZHistory, New Zealand history online. nzhistory.govt.nz
- ↑ Constitution (Female Suffrage) Act 1895 (SA) (Note: The South Australian Parliament passed the legislation in December 1894 but the Act did not gain royal assent and become law until February 1895). Documenting a Democracy, Museum of Australian Democracy
- ↑ Karlsson Sjögren, Åsa, Männen, kvinnorna och rösträtten: medborgarskap och representation 1723–1866 [Men, women and suffrage: citizenship and representation 1723–1866], Carlsson, Stockholm, 2006 (in Swedish)
- ↑ Brief history of the Finnish Parliament
- ↑ Sulkunen, Irma. (2006). Centenary of women's full political rights in Finland. Äänioikeus
- ↑ (30 August 2017). Bilanz der ständigen Wohnbevölkerung nach Kanton, 1991–2016. Federal Statistical Office, FSO
- ↑ Smith. (2008). The Oxford Encyclopedia of Women in World History. Oxford University Press. পৃ. 171 vol 1. ISBN 9780195148909
- ↑ (22 September 2010). Women dominate new Swiss cabinet. BBC News
- ↑ Gorney, Cynthia. (12 December 2015). In a Historic Election, Saudi Women Cast First-Ever Ballots. National Geographic
- ↑ Wierdsma Schik, P. (1857). Akademisch proefschrift over de staatsregtelijke geschiedenis der Staten van Friesland van 1581 tot 1795. Google Books. W. Eekhoff. পৃ. 18
- ↑ Lucien Felli, "La renaissance du Paolisme". M. Bartoli, Pasquale Paoli, père de la patrie corse, Albatros, 1974, p. 29. "Il est un point où le caractère précurseur des institutions paolines est particulièrement accusé, c'est celui du suffrage en ce qu'il était entendu de manière très large. Il prévoyait en effet le vote des femmes qui, à l'époque, ne votaient pas en France."
উৎস আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰ
উৎস: অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া। এই প্ৰবন্ধটো অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ “মহিলাৰ ভোটাধিকাৰৰ সময়সীমা” প্ৰবন্ধৰ সংশোধন ৬৩৭৬৪৫ (২৪ ছেপ্তেম্বৰ ২০২৬)ৰ পৰা আনি অসমীয়া বিশ্বকোষৰ গাঁথনিলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। মূল লেখকসকলৰ তালিকা সম্পাদনা-ইতিহাসত উপলব্ধ। পাঠ্য CC BY-SA 4.0।